Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 31.10.2000 r. izba skarbowa, po rozpatrzeniu zażalenia - Agencji Informacji i Promocji "A." na postanowienia naczelnika urzędu skarbowego z 29.05.2000 r., odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego wyegzekwowanej kwoty, uchyliła w całości te postanowienia i umorzyła postępowanie egzekucyjne.
W podstawie prawnej tego postanowienia izba skarbowa powołała art. 18 i art. 34 par. 3 w zw. z art. 33 pkt 4 i 6 oraz art. 59 par. 1 pkt 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 138 par. 1 pkt 2 w zw. z art. 144 Kpa.
Uzasadniając swoje stanowisko izba skarbowa stwierdziła, że postępowanie egzekucyjne przeciwko Agencji Informacji i Promocji "A." zostało wszczęte na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Zarząd Dróg Miejskich dotyczących zaległości z tytułu opłat za zajęcie pasa drogowego pod reklamę i doprowadziło do zajęcia wierzytelności pieniężnych na rachunku bankowym.
Agencja "A." złożyła zarzut niedopuszczalności egzekucji z uwagi na naruszenie art. 27 i art. 33 pkt 4 i 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz przepisów o właściwości miejscowej organu egzekucyjnego, wnosząc o umorzenie postępowania i zwrot ściągniętych kwot.
Naczelnik urzędu skarbowego, po uzyskaniu stanowiska wierzyciela zarzuty oddalił.
Zobowiązana w zażaleniu podniosła naruszenie przepisów o właściwości miejscowej przez organ egzekucyjny, przeprowadzenie egzekucji na podstawie wadliwie wystawionych, z naruszeniem art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tytułów wykonawczych, a ponadto nieistnienie obowiązku objętego tymi tytułami gdyż nie była ona właścicielką reklam, za umieszczenie których były opłaty.
Rozpatrując zażalenia izba skarbowa stwierdziła, że w tytułach wykonawczych wystawionych przez Zarząd Dróg Miejskich brak było powołania się na konkretne decyzje ustalające należne opłaty, czego wymaga art. 27 par. 1 pkt 3 ww. ustawy. Za taką podstawę nie można było uznać wskazania w tych tytułach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów o drogach publicznych. Podanie wadliwej podstawy prawnej skutkowało zaś niedopuszczalnością egzekucji z uwagi na fakt, że badanie z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej jest podstawowym obowiązkiem organu egzekucyjnego.
Izba skarbowa uznała ponadto, że niewyjaśnienie podniesionych przez zobowiązaną występujących w sprawie wątpliwości stanowiło naruszenie art. 7 i art. 77 Kpa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Poinformowała również stronę, że o zwrot wyegzekwowanych kwot powinna wystąpić do wierzyciela, zaś koszty egzekucyjne zostaną jej zwrócone przez organ egzekucyjny.
Na to postanowienie izby skarbowej skargę do NSA złożył wierzyciel - Zarząd Dróg Miejskich i wniósł o jego uchylenie w całości. Polemizując ze stanowiskiem izby skarbowej podniósł, że art. 27 par. 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie reguluje wprost, co może stanowić podstawę prawną obowiązku w tytule wykonawczym. Może to być, zdaniem skarżącego, przepis prawa materialnego, który w rozpatrywanej sprawie został wskazany w tytułach wykonawczych lub decyzja, postanowienie, ugoda, zezwolenie itp. Podkreślił, że takie stanowisko zajmują w tej kwestii również autorzy komentarza do tej ustawy R. Hauser i Z. Leoński, wydanego przez Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1995. Zatem skarżący prawidłowo wskazał w tytułach wykonawczych podstawę prawną obowiązku i nie naruszył ww. przepisu.
W odpowiedzi na skargę izba skarbowa wniosła o jej oddalenie. Podkreśliła, że z art. 27 par. 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika, że tytuł wykonawczy powinien zawierać treść obowiązku będącego przedmiotem egzekucji, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że jest wymagalny. Treść obowiązku oraz wysokość należności wynika z konkretnych decyzji, a wymagalność z faktu wymagalności tych decyzji. W związku z tym powołanie w tytułach tylko rozporządzenia Rady Ministrów, stanowiącego podstawę do wydania decyzji nie spełniało wymogów ww. przepisu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna.
Spór pomiędzy organem, który rozpatrywał zażalenie na postanowienia organu egzekucyjnego w sprawie zarzutów zobowiązanego i umorzył postępowanie egzekucyjne, a wierzycielem koncentruje się na kwestii wykładni art. 27 par. 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Sąd podziela stanowisko izby skarbowej, że podanie treści podlegającego egzekucji obowiązku, podstawy prawnej tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek ten jest wymagalny, w sytuacji, gdy obowiązek jest konkretyzowany w drodze decyzji administracyjnej wymaga podania w tytule wykonawczym informacji o tej decyzji. Nie jest wystarczające w takim przypadku, tak jak miało to miejsce w rozpatrywanej sprawie, powołanie się tylko, i to w sposób ogólny, na akt normatywny - rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych /Dz.U. nr 6 poz. 33 ze zm./, na podstawie którego decyzja została wydana. W akcie tym określono warunki, w jakich zarządca drogi pobiera opłaty, według określonych w nim stawek.
Nie można więc uznać, że wynika z niego treść konkretnego, podlegającego egzekucji obowiązku i jego podstawa prawna, a także wymagalność. Do zbadania przez organ egzekucyjny z urzędu dopuszczalności egzekucji, stosownie do art. 29 par. 1 ww. ustawy niezbędna jest wiedza o decyzjach, mocą których obowiązek został ustalony. Dlatego też w rubryce tytułu wykonawczego dotyczącej podstawy prawnej w tego rodzaju przypadkach powinny być podane dane identyfikujące decyzję administracyjną.