Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 29 września 1993 r., III SA 357/93

Teza

1. Usługi projektowania architektonicznego nie są rozporządzeniem prawem autorskim.
2. Koszty uzyskania przychodu z takiej działalności, przy ustalaniu podatku od osób fizycznych, nie mogą być określone ryczałtowo na podstawie art. 22 ust. 9 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 80 poz. 350/.

Sentencja

1. oddala skargę.

Uzasadnienie

Urząd Skarbowy w Ł decyzją wydaną na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. nr 27 poz. 111 ze zm./ ustalił A.D. zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych na 1992 rok.

W odwołaniu podatnik zarzucił naruszenie art. 107 par. 1 Kpa, gdyż decyzja organu I instancji nie zawiera w swej istocie uzasadnienia faktycznego i prawnego. Stwierdzenie organu I instancji, że podatnik w nieprawidłowej wysokości przyjmował koszty uzyskania przychodu nie spełnia wymogów art. 9 Kpa. Podatnik przyjmował wysokość kosztów uzyskanych przychodów w wysokości 50 procent w stosunku do uzyskanego przychodu, zgodnie z art. 13 pkt 1 oraz art. 22 ust. 9 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 80 poz. 350 ze zm. oraz pisemnym wyjaśnieniem Izby Skarbowej.

Izba Skarbowa decyzją z 25 1.1993 r. utrzymała w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podano m.in., że podatnik osiągał w 1992 r. przychody z wykonywanej samodzielnie działalności w zakresie wolnych zawodów i prowadził księgę przychodów i rozchodów. Zgodnie z art. 44 cytowanej ustawy z 1991 r., podstawą obliczenia zaliczki u podatników prowadzących podatkowe księgi przychodów i rozchodów jest dochód z działalności gospodarczej, stanowiący różnicę pomiędzy wynikającym z tych ksiąg przychodem i kosztami jego uzyskania. W konsekwencji więc w przypadku prowadzenia księgi przychodów i rozchodów brak podstaw do naliczenia - jak to czynił odwołujący się - kosztów uzyskania przychodów w 50 procent tego przychodu na podstawie art. 22 ust. 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W skardze podatnik zarzucił, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów odwołania, a w szczególności do zarzutu naruszenia przez organ I instancji art. 107 par. 1 Kpa. Zdaniem skarżącego nawet w przypadku prowadzenia księgi podatkowej może on ustalić koszty uzyskania przychodu w wysokości 50 procent tego przychodu, gdy "nie jest w stanie wykazać" tych kosztów.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna nie znalazła podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Jakkolwiek Sąd nie podziela stanowiska organów podatkowych jakoby prowadzenie podatkowej księgi przychodów i rozchodów wykluczało możliwość określania przez podatników zryczałtowanych kosztów uzyskania niektórych przychodów, o których mowa w art. 22 ust. 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, to jednak skarga nie może być uznana za uzasadnioną.

Niesporne jest w sprawie, że skarżący samodzielnie wykonywał działalność w zakresie usług projektowania architektonicznego i prowadził podatkową księgę przychodów i rozchodów. Niesporne jest również, że z zapisów dokonanych w księdze podatkowej wynika, że w okresie od maja do września 1992 r. skarżący uzyskał konkretnie wskazany przychód z prowadzonej działalności oraz poniósł koszty jego uzyskania w konkretnie wyliczonej wysokości. W świetle takiego stanu faktycznego sprawy, zaliczka na podatek dochodowy za wrzesień 1992 r. ustalona została w prawidłowej wysokości, zgodnej z obowiązującymi przepisami.

Wbrew poglądowi wyrażonemu w skardze, koszty uzyskania przychodów z wykonania usług projektowania architektonicznego nie mogą być określone w zryczałtowanej wysokości, o której mowa w art. 22 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przepis ten, dający twórcom dzieł objętych ochroną prawa autorskiego, prawo do zryczałtowanej wysokości kosztów uzyskania przychodów, dotyczy tylko dwóch stanów faktycznych, a mianowicie przychodów uzyskanych przez twórców z praw autorskich oraz rozporządzenia przez nich tymi prawami. Nie mają one jednakże zastosowania w niniejszej sprawie. Wykonywane przez skarżącego odpłatnie usługi projektowania architektonicznego mają charakter umów licencyjnych, upoważniających odbiorcę /zleceniodawcę/ do określonego wykorzystania utworu, do zastosowania go do jednej tylko budowli /jeśli strony nie umówią się inaczej/. Skarżący nie korzysta więc z praw autorskich w rozumieniu ustawy z dnia 10 lipca 1952 r. o prawie autorskim /Dz.U. nr 34 poz. 234 ze zm./, a wykonywane przez niego usługi projektowania architektonicznego nie są rozporządzeniem prawem autorskim. Z tych więc względów koszty uzyskania przychodów z usługowej działalności projektowania architektonicznego nie mogą być określone ryczałtowo na podstawie art. 22 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tak więc zaskarżona decyzja, mimo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu i dlatego na mocy art. 207 par. 5 Kpa skargę należało oddalić.