Wyrok WSA w Warszawie z 22 czerwca 2004 r., III SA 618/03

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Rozpoznanie

w dniu 22czerwca 2004r.

Sprawa

sprawy ze skargi B. H. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2003r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji wydanej w pierwszej instancji

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Antoni Hanusz (spr.), Sędziowie NSA Jerzy Rypina, Asesor WSA Ewa Radziszewska-Krupa
Teresa Iwaćkowska protokolant

Sentencja

2. stwierdza, że decyzje wskazane w pkt 1 nie podlegają wykonaniu w całości;
3. zasądza od Ministra Finansów na rzecz skarżącej 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sadowego.

Uzasadnienie

1. Zaskarżoną decyzja z dnia [...].02.2002r.Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania B. H. od decyzji Ministra Finansów z dnia [...].05.2001r. Nr [...] pozostawiającej bez rozpatrzenia żądanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Izby Skarbowej w L. z dnia [...].10.1996r. Nr [...] utrzymującej w mocy decyzję [...] Urzędu Skarbowego L. z dnia [...].10.1995r. Nr [...] w sprawie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od lipca do grudnia 1993r., utrzymał w mocy własną decyzję.

Jak wynika z uzasadnienia powyższej decyzji [...] Urząd Skarbowy [...] decyzją z dnia [...].10.1995r. Nr [...] określił J. H. podatek należny od towarów i usług za okres od lipca do grudnia 1993r. Od w/w decyzji Urzędu Skarbowego strona skarżąca złożyła odwołanie do Izby Skarbowej w L., która rozpatrując odwołanie nie znalazła podstaw do zweryfikowania decyzji Urzędu Skarbowego z dnia [...].10.1995r. i wydała decyzję w dniu [...].10.1996r. Nr [...], którą utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego Nr [...]. Decyzja ta zaskarżona została do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jednak wyrokiem z dnia 6.10.1998r. skarga J. H. została oddalona.

W dniu 6.01.1997r. skarżąca złożyła wniosek do Izby Skarbowej o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Skarbowego L. z dnia [...].10.1995r. Nr [...]. Izba Skarbowa po rozpatrzeniu wniosku wydała decyzję w trybie art. 156 § 1 K.p.a. z dnia [...].02. 1997r. Nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Urzędu Skarbowego. Strona skarżąca wniosła więc odwołanie od w/w decyzji do Ministra Finansów. Po rozpatrzeniu odwołania Minister Finansów decyzją z dnia [...].07.1997r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Izby Skarbowej. Następnie, w związku z żądaniem strony Izba Skarbowa w L. na podstawie art. 243 § 1 i art. 244 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa wznowiła postępowanie w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do grudnia 1993r. Jednakże w wyniku wznowienia postępowania Izba Skarbowa w L. uznała, iż w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek wymienionych w art. 240 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zatem brak było podstaw do uchylenia dotychczasowej decyzji.

Strona niezadowolona z rozstrzygnięcia decyzji Izby Skarbowej w L. z dnia [...].04.1999r. Nr [...] złożyła odwołanie do Ministra Finansów. W odwołaniu tym wniosła ona o uchylenie decyzji ostatecznej Izby Skarbowej z dnia 15.04. 1999r. podając w uzasadnieniu nowy zarzut, iż organa podatkowe I i II instancji nie czytały znajdujących się w ich posiadaniu akt. Minister Finansów rozpatrując ponownie sprawę zgodnie z odwołaniem strony, nie znalazł przesłanek uzasadniających uchylenie w/w decyzji Izby Skarbowej. Wobec tego decyzją z dnia [...].03.2001r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Izby Skarbowej z dnia [...].04.1999r. Nr [...].

Strona z kolei od decyzji Ministra Finansów wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który rozpatrując skargę w trybie nadzwyczajnym o uchylenie decyzji, wyrokiem z dnia 20.02.2003r. oddalił skargę z powodu braku przesłanek do wznowienia postępowania. Wreszcie strona skarżąca wystąpiła o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej Izby Skarbowej w L. z dnia [...] października 1996r. Nr [...]. Rozpatrując jej wniosek Minister Finansów decyzją z dnia [...].05.2001r. Nr [...] na podstawie art. 249 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa pozostawił wniosek bez rozpatrzenia. Z tego powodu skarżąca wniosła odwołanie od w/w decyzji Ministra Finansów, który rozpatrując jej odwołanie decyzją z dnia [...].02.2003r. Nr [...], utrzymał w mocy własną decyzję z dnia[...].05.2001r.Nr [...].

2. Na powyższą decyzję B. H. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc w niej o uchylenie zaskarżonej decyzji. Decyzji tej zarzuciła naruszenie przepisu art. 337 Ordynacji podatkowej oraz nierozpatrzenie wniosku z dnia 6.01.1997r. o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Skarbowego Nr [...] i brak odniesienia się do zarzutów dotyczących nieważności decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżąca twierdzi, że zgodnie z dyspozycją art. 337 Ordynacji podatkowej postępowanie w sprawie stwierdzenia wymienionej dyspozycji powinno odbywać się pod rządami przepisów k.p.a.
3. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie bowiem jej zarzuty uznała za bezzasadne i podniósł, że o uchylenie decyzji w trybie nadzoru aby mógł być przedmiotem postępowania administracyjnego, musi być złożony w odpowiednim terminie. Terminem tym w przedmiotowej sprawie jest okres pełnego roku liczonego od dnia doręczenia decyzji, której dotyczy wniosek o stwierdzenie nieważności. Zgodnie z art. 249 § 1 Ordynacji podatkowej żądanie uchylenia decyzji ostatecznej po upływie roku od doręczenia tej decyzji, nie podlega rozpatrzeniu. Natomiast decyzja Izby Skarbowej została doręczona w dniu 8.11.1996r. Strona zaś złożyła wniosek w sprawie stwierdzenia nieważności w dniu 23.03.2001r. Z uwagi zatem na fakt, że przedmiotowe żądanie B. H. zostało wniesione do Ministra Finansów po upływie dopuszczalnego rocznego terminu do jego wniesienia, a dokładnie po upływie ponad 4 lat od dnia doręczenia ostatecznej decyzji Izby Skarbowej w L. z dnia 17.10.1996r., nastąpiło uchybienie terminu wskazanego w art. 249 § 1 Ordynacji podatkowej. W tej sytuacji Minister Finansów analizując zarzuty strony dotyczące nie rozpoznania istoty sprawy, to jest zarzutów stwierdzenia nieważności decyzji Izby Skarbowej, stwierdził że sprawa ta nie może być przedmiotem postępowania w trybie art. 247 Ordynacji podatkowej, bowiem rozpatrzenie tej sprawy w tym trybie naruszałoby prawo.

Jednocześnie Minister Finansów zwrócił uwagę, iż zarzut strony dotyczący naruszenia przepisów art. 337 Ordynacji podatkowej jest bezzasadny, bowiem sprawa stwierdzenia nieważności decyzji była wcześniej rozpatrywana w drugiej instancji przez Ministra Finansów w trybie art. 156 § 1 K.p.a. Nowe przepisy postępowania podatkowego mają zastosowanie od 1.01.1998r. i są określone w ustawie z dnia 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa. Natomiast strona w swoim odwołaniu nie przedstawiła zarzutów, które wskazywały na czym polegało naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego w zaskarżonej decyzji Ministra Finansów. W opinii Ministra Finansów zarzuty dotyczące braku odmowy wszczęcia postępowania, są bezzasadne, ponieważ szczegółowo omówił motywy swojego rozstrzygnięcia.

Rozpoznając niniejsza sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) stwierdzić należy, iż decyzja ta narusza przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności. Skarga zasługuje więc na uwzględnienie, lecz z innych powodów niż w niej zawartych.

Rację ma Minister Finansów, iż upływ terminu do złożenia wniosku nie pozwalał mu odniesienie się wprost do zarzutów strony, wydając bowiem decyzję proceduralną w tym zakresie organ nie jest z zasady zobowiązany odnieść się do argumentacji strony dotyczącej treści decyzji, której dotyczy wniosek o stwierdzenie jej nieważności. Jednakże Minister Finansów nie powinien zastosować w niniejszej sprawie przepisu wypływającego z treści art. 249 § 1 Ordynacji podatkowej. Należy bowiem zwrócić uwagę, iż decyzją z dnia [...].05.2001r. Nr [...] organ ten nie powinien pozostawiać wniosku skarżącej bez rozpoznania lecz umorzyć postępowanie na podstawie art. 208 Ordynacji podatkowej.

Powodem takiego rozstrzygnięcia jest fakt, iż nie można orzekać w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, o czym stanowi treść art. 247 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Sytuacja taka ma miejsce w badanym przez Sąd stanie prawnym i faktycznym. Otóż zwrócić należy uwagę, iż skarżąca w dniu 6.01.1997r. złożyła wniosek do Izby Skarbowej w L. o stwierdzenie nieważności decyzji Urzędu Skarbowego L. z dnia [...].10.1995r. Nr [...] czego skarżąca domaga się również w badanej skardze. Przypomnieć zatem należy, iż Izba Skarbowa po rozpatrzeniu tego wniosku wydała decyzję z dnia [...].02.1997r. Nr [...] którą odmówiła wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji Urzędu Skarbowego. Natomiast po rozpatrzeniu odwołania Minister Finansów decyzją z dnia [...].07.1997r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Izby Skarbowej, która w ten sposób stała się ostateczna. Decyzję tą utrzymano w mocy decyzją Urzędu Skarbowego L. z dnia [...].10.1995r. Nr [...], którą określono J. H. podatek należny od towarów i usług za okres od lipca do grudnia 1993r.

Powyższe okoliczności świadczą o tym, iż należało stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji wydanej w pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), natomiast o kosztach na podstawie art. 200 powołanej ustawy.