Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 16 grudnia 1997 r., III SA 894/96

Teza

W razie wystąpienia w sprawie obu członów alternatywy zawartej w par. 10 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 marca 1995 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 35 poz. 173/: egzamin kończący naukę zawodu i zakończenia praktycznej nauki zawodu, termin jednego miesiąca, przy braku innych wskazówek, należy liczyć od jednej lub drugiej daty zgodnie z dokonanym przez podatnika wyborem.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zawarte w zaskarżonej decyzji i odpowiedzi na skargę obszerne rozważania na temat czy skarżący jest, czy też nie jest rzemieślnikiem wykraczały poza zakres sprawy i były całkowicie zbędne, gdy się zważy, że rzemiosłem w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o rzemiośle jest zawodowe wykonywanie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną lub spółkę cywilną osób fizycznych z udziałem kwalifikowanej pracy własnej, w imieniu własnym tej osoby i na jej rachunek, przy zatrudnieniu do 15 pracowników - zwaną dalej rzemieślnikiem.

Jak wynika z akt sprawy skarżący w dacie złożenia wniosku zatrudniał na umowę o pracę 25 osób, a i później zatrudniał ponad 15 osób.

W tych warunkach traktowanie skarżącego jako niezrzeszonego w Cechu rzemieślnika nie znajdowało podstaw w powoływanych w decyzji przepisach. Niezależnie od tego należało mieć na względzie, że zgodnie z par. 10 i następnymi rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 marca 1995 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ulgi z tytułu nauki zawodu przysługują, gdy wniosek w tej sprawie został złożony w terminie 1 miesiąca od daty złożenia przez pracownika egzaminu kończącego naukę zawodu lub od daty zakończenia przez ucznia odbywania u podatnika praktycznej nauki zawodu.

Z powołanego przepisu wynika więc, że normodawca użył spójnika "lub", co oznacza, że mamy w tym przypadku do czynienia z alternatywą /łączną/.

Sprawia to, że w razie wystąpienia w sprawie obu członów alternatywy /egzamin kończący naukę zawodu i zakończenia praktycznej nauki zawodu/, to termin 1 miesiąca, przy braku innych wskazówek, należy liczyć od jednej lub drugiej daty zgodnie z dokonanym przez podatnika wyborem.

Inną wykładnię należałoby stosować gdyby w przepisie użyto spójnika "albo" tj. zastosowano alternatywę rozłączną, co jednak nie miało miejsca.

Należało mieć także na względzie, że powołane w sentencji decyzji organu I instancji art. 104 Kpa i par. 14 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 marca 1995 r. i powołane w decyzji organu odwoławczego art. 127 par. 2 i art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa nie przewidują wydawania decyzji, odmawiających rozpatrzenia wniosku o przyznanie ulgi z tytułu wyszkolenia uczniów.

Jak wynika z uzasadnień wydanych w sprawie decyzji w istocie rzeczy odmówiono wnioskowi skarżącego o przyznanie ulgi w podatku z tytułu nauki zawodu z powodu uchybienia terminu do wniesienia wniosku, co jak to wykazano powyżej nie znajdowało podstaw w powoływanych przepisach.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 22 ust. 2 pkt 1 i art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/ orzeczono, jak w sentencji.