Wyrok WSA w Warszawie z 30 czerwca 2004 r., III SA 904/03

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Rozpoznanie

w dniu 30 czerwca 2004 r.

Sprawa

sprawy ze skargi S-ki z o.o. A. w P. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w sprawie o podatek od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną decyzję 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej kwotę 2.700 zł (dwa tysiące siedemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Skład

sędzia NSA Jerzy Rypina przewodniczący, sprawozdawca
sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko przewodniczący
asesor WSA Ewa Radziszewska-Krupa przewodniczący
Teresa Iwaćkowska protokolant

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...].03.2003r. Minister Finansów utrzymał w mocy decyzję Izby Skarbowej w L. odmawiającą "A." Sp. z o.o. w P. uchylenia decyzji Izby Skarbowej w L. z dnia [...].10.2001r. określającej VAT za wrzesień 1999r.

W uzasadnieniu decyzji Minister Finansów stwierdził, iż Spółka bezzasadnie dokonała odliczenia podatku VAT we wrześniu 1999r. na podstawie dokumentu SAD z dnia 8 maja 1999r. skorygowanego decyzją Urzędu Celnego z dnia [...] września 1999r. czym naruszyła art. 19 ust. 2 i 3 ustawy VAT. Wyjaśnił, iż Spółka miała prawo do odliczenia podatku VAT na podstawie dokumentu SAD z 8.05.1995r. w drodze korekty deklaracji VAT-7 za maj 1999r. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu a dotyczących niezasadności naliczenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej za wrzesień 1999r., gdyż zgodnie z art. 75 § 1 O.p. nadpłaty podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych Minister Finansów zauważył, że o samym wystąpieniu nadpłaty decyduje organ podatkowy w granicach' obowiązującego prawa określonego przepisami rozdziału 9 i 10 ustawy Ordynacja podatkowa, dotyczącymi kwestii nadpłaty.

Podkreślił, że wysokość nadpłaty określona jest przez organ podatkowy a w przypadkach wymienionych w art. 74 § 2 przez podatnika o czym stanowi przepis art.73 § 1 w/w ustawy. Zgodnie z przepisem art. 76 § 1 pkt 1 lit. e tej ustawy nadpłata podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty. Natomiast odpowiednio do treści art. 77 § 1 i § 2 pkt 2 lita i b ustawy Ordynacja podatkowa nadpłaty podlegają oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych a oprocentowanie przysługuje w przypadku przewidzianym w art. 76 § 1 pkt 1 lit e. tj. od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, jeżeli nadpłata nie została zwrócona w terminie miesiąca od dnia wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty, oraz jeżeli decyzja w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie została wydana w terminie dwóch miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty.

Przepisy powyższe wyjaśniają Stronie w jakich przypadkach i w jakiej wysokości przysługuje roszczenie pieniężne z tytułu stwierdzenia nadpłaty.

Minister Finansów stwierdził, iż okoliczność wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty za miesiąc maj 1999r. i jej zwrot nie ma wpływu na prawidłowo określone zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 1999r. wraz z odsetkami za zwłokę.

Organ podatkowy zobowiązany jest na podstawie przepisu art. 53 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa w każdym przypadku określenia zaległości podatkowej do określenia odsetek za zwłokę. Jedynie uchylenie decyzji wymiarowej określającej zaległości w całości wraz z odsetkami jest podstawą do zwrotu odsetek od tej zaległości.

Minister Finansów podniósł, iż w niniejszej sprawie nie ma merytorycznych przesłanek do uchylenia decyzji Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2002r. Natomiast materiał dowodowy nie stwierdził by organa podatkowe nie wyjaśniły wszystkich okoliczności zmierzających do ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Wyjaśnił, iż przedmiotem postępowania w trybie art. 240 ustawy Ordynacja podatkowa jest stwierdzenie czy zaistniały okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Tryb wznowienia postępowania nie może być natomiast kolejnym etapem do prezentowania przez Stronę własnego stanowiska i poglądów a także polemiki co do sposobu stosowanej przez organy podatkowe wykładni prawa.

Stwierdził, że niedopuszczalnym jest, aby Strona żądała zastosowania tego trybu w zastępstwie postępowania odwoławczego, bowiem wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną ma na celu stwierdzenie podstaw do jej uchylenia a nie ponowne rozpatrzenie sprawy już zakończonej.

W skardze Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, której zarzuciła naruszenie art. 74 § 1 pkt 1, art. 75 § 1, art. 122, art. 210 § 1 pkt 4 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej.

Podniósł w uzasadnieniu, iż Minister Finansów całkowicie pomija kwestie objęte przepisem art. 74 § 1 pkt 1 oraz art. 75 § 1 O.p., które to przepisy mają podstawowe znaczenie dla tej sprawy i na które Spółka przez cały czas postępowania się powołuje. Wywodzi, iż nadpłata podatku za maj 1999r. powstała w momencie zapłaty tego podatku tj. 25 czerwca 1999r. Wobec tego, zdaniem Spółki, nie jest zasadne naliczenie odsetek od zaległości podatkowej wyliczonej na dzień 25 października 1999r., bowiem nadpłaty podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości oraz biegłych zobowiązań podatkowych.

W końcowej części uzasadnienia spółka stwierdziła, iż faktycznie skarga ma na celu dokonanie oceny prawidłowości naliczenia odsetek za zwłokę.

Minister Finansów w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jest uzasadniona.

Spółka we wniosku o wznowienie postępowania z dnia 2 lipca 2002r. jako podstawę żądania wskazała art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, a mianowicie powołała się na nieuwzględnienie przez organy podatkowe przy określeniu zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług faktu istnienia nadpłaty podatku istniejącej w dniu wydania decyzji wymiarowej.

Wobec tego rozstrzygnięcia wymaga fakt, od jakiej daty powstała nadpłata i od kiedy organy podatkowe winne zaliczyć nadpłatę na poczet zaległości podatkowej. Rozstrzygając powyższe kwestie należy stwierdzić, iż trafnie wskazywała Spółka, że stosownie do treści art. 74 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej – w brzmieniu obowiązującym w spornym okresie – nadpłata powstawała z dniem zapłaty podatku nienależnego lub w wysokości większej od należnej. Oznacza to, że postanowienie o zaliczeniu nadpłaty na poczet zaległości podatkowych musi uwzględniać fakt realnej wpłaty na poczet podatku w określonym dniu, a nie jak to sugerują organy podatkowe, w dniu wydania decyzji określającej nadpłatę. Dysponowanie przez organ podatkowy jakąkolwiek wpłatą, nie będącą podatkiem należnym oznacza, że powstanie zaległości podatkowej w innych okresach znajduje częściowe lub całkowite "pokrycie" w zapłaconej kwocie nienależnej. Wprawdzie w myśl art. 73 § 1 O.p. – w brzmieniu obowiązującym w 1999r., wysokość nadpłaty określa organ podatkowy, jednakże okoliczność ta nie ma znaczenia. Brzmienie art. 74 § 1 pkt 1 O.p. przesądza o tym, że decyzja organu podatkowego w sprawie stwierdzenia nadpłaty ma charakter decyzji deklaratoryjnej, potwierdzającą jedynie realnie istniejący stan rzeczy powstały w wyniku zapłaty określonej kwoty, która nie stanowi należnego podatku. W związku z tym data wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty nie ma znaczenia ani dla oceny, kiedy nadpłata powstała, ani też dla oceny do jakiej daty organ winien naliczać odsetki od zaległości powstałych w innych okresach rozliczeniowych, jeżeli na poczet tych należności zarachowuje powstałą nadpłatę.

Błędnie zatem w sprawie wymiarowej organy podatkowej przyjęły, że data wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę w podatku od towarów i usług za maj 1999r. tj. dzień [...] marca 2002r. ma wpływ na zaliczenie tych nadpłat na poczet zaległości podatkowych za wrzesień 1999r.

Skoro zatem organy podatkowe nie uwzględniły tego oczywistego faktu przy wydawaniu decyzji z dnia [...] października 2001r. w sprawie określenia za wrzesień 1999r. zobowiązania i zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług stwierdzić należy, że w sprawie zaistniała przesłanka z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.

Powyższe okoliczności w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego świadczą o naruszeniu przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30.08.2002r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) należało zaskarżoną decyzję uchylić i orzec o kosztach na podstawie art. 200 powołanej ustawy.