Uzasadnienie
Starosta, działając na podstawie m.in. art. 180 pkt 2, art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 575 ze zm.) skierował w dniu 17 października 2016 r. małoletnią W. Z. do Placówki Opiekuńczo-Wychowawczej w L. od dnia 18 października 2016 r. w celu zapewnienia całkowitej opieki i wychowania.
Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wnieśli – w imieniu W. Z. – jej opiekunowie prawni - J. Ż. i L. Ż., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 19 grudnia 2016 r. nr [...], działając na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdziło niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu wskazano, że skierowanie ma charakter czynności materialno-technicznej. Zatem wniesienie odwołania było, z przyczyn przedmiotowych, niedopuszczalne.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnieśli J. Ż. i L. Ż., wnosząc o jego uchylenie. Zarzucili, że skierowanie do placówki opiekuńczo –wychowawczej jest decyzją administracyjną, wobec czego odwołanie od tej decyzji przysługuje.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Postanowieniem z dnia 7 listopada 2016 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy III Wydział Rodzinny i Nieletnich ustanowił kuratora w osobie J. W. do reprezentowania małoletnich: N. Z., W. Z. i D. D. we wszelkich sprawach dotyczących osoby i majątku małoletnich do czasu zakończenia postępowania o zmianę opiekuna prawnego.
Ponadto postanowieniem Sądu Rejonowego III Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia 29 maja 2017 r. J. W. została ustanowiona opiekunem prawnym dla w/w małoletnich.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zauważyć należy, że skarga została wniesiona nie przez małoletnią W. Z., ale przez J. Ż. i L. Ż.. Nie ma żadnych podstaw do uznania, że skarżący wnieśli skargę w imieniu małoletniej, tym bardziej, że prawo do jej reprezentacji utracili. Wnosząc odwołanie od skierowania W. Z. do placówki opiekuńczo –wychowawczej J. Ż. i L. Ż. wyraźnie wskazywali, że stroną postępowania jest małoletnia, którą reprezentują. Skargę natomiast wnieśli we własnym imieniu. Działając przez fachowego pełnomocnika – adwokata, wyraźnie podali w skardze, że są skarżącymi.
W tej sytuacji rozważenia wymagało, czy skarga jest dopuszczalna.
Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym.
Z powyższego przepisu wynika, że legitymacja do złożenia skargi, z wyłączeniem wskazanych wyjątków, oparta jest na kryterium interesu prawnego, co oznacza, że ze skargą może wystąpić podmiot, który wykaże, że istnieje związek między chronionym przez przepisy materialne jego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Istnienie tak rozumianego interesu prawnego jest warunkiem nie tylko wszczęcia postępowania, lecz również materialną przesłanką uwzględnienia np. skargi, a zatem interes prawny podmiotu, który wszczął postępowanie sądowoadministracyjne musi istnieć w dacie rozpoznawania sprawy (wyrok NSA z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 461/06).
Skargę do sądu administracyjnego może zatem wnieść wyłącznie podmiot, który dysponuje legitymacją skargową – legitymacją do uruchomienia postępowania sądowoadministracyjnego. W przypadku niewykazania tego rodzaju legitymacji skargowej sąd administracyjny jest zobowiązany skargę odrzucić (M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda (w:) R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2013, s. 289).
Przedmiotem postępowania administracyjnego było skierowanie małoletniej W. Z. do Placówki Opiekuńczo-Wychowawczej w L. w celu zapewnienia całkowitej opieki i wychowania. Podstawą materialnoprawną skierowania stanowiły przepisy ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Odwołanie w sprawie zostało wniesione w imieniu małoletniej przez J. Ż. i L. Ż., którzy zostali ustanowieni jej opiekunami prawnymi postanowieniem Sądu Rejonowego w S. z dnia 8 czerwca 2015 r. sygn. akt [...]. Jednak postanowieniem z dnia 7 listopada 2016 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w S. ustanowił kuratora w osobie J. W. do reprezentowania małoletniej we wszelkich sprawach dotyczących jej osoby i majątku do czasu zakończenia postępowania o zmianę opiekuna prawnego. Z treści w/w postanowienia wynika, że osobą uprawnioną do reprezentowania małoletniej jest kurator J. W. (obecnie ustanowiona opiekunem prawnym małoletniej).
Skarżący, reprezentowani przez adwokata, nie wskazali i nie wykazali swego interesu prawnego we wniesieniu skargi.
W ocenie Sądu skarżący nie mają własnego interesu prawnego we wniesieniu skargi na postanowienie w sprawie skierowania małoletniej do placówki opiekuńczo- wychowawczej. Takiego interesu nie można upatrywać w fakcie, że byli ustanowieni opiekunami prawnymi małoletniej, ani w fakcie, że skarżąca jest dyrektorem Placówki Opiekuńczo- Wychowawczej im. [...] w S., w której wcześniej małoletnia przebywała. Doręczenie skarżącym zaskarżonego skargą postanowienia także nie stwarza po ich stronie interesu prawnego we wniesieniu skargi.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., odrzucił skargę jako niedopuszczalną.
Zauważyć jedynie należy, że organ odwoławczy powinien doręczyć odpis przedmiotowego postanowienia przedstawicielowi ustawowemu małoletniej – J. W..