Uzasadnienie
Prezydent Miasta decyzją z dnia 1 października 2011 r. orzekł o zwrocie przez M. M. (dalej: "strona", "skarżący") kwoty 3.060 zł z tytułu nienależnie pobranego zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności dziecka poniżej 16 roku życia. Decyzja ta wraz z pouczeniem została doręczona w dniu 31 października 2011 r. na adres ul. [...] w G., a przesyłkę odebrała matka strony.
Strona odwołała się od tej decyzji wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2013 r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 58 § 1 i § 2 oraz art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej: "k.p.a.", domówiło przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji z dnia 1 października 2011 r.
Jak wskazał organ, we wniosku o przywrócenie terminu strona podnosiła, że od sierpnia 2010 r. jest zameldowana przy ul. [...] i nie rozumie czemu organ pierwszej instancji nie zwrócił się do Wydziału Spraw Obywatelskich Urzędu Miejskiego w Gdańsku w celu ustalenia prawidłowego adresu korespondencyjnego. Matka strony jest zaś osobą w podeszłym wieku i nie daje sobie rady ze sprawami urzędowymi - co tłumaczy nie przekazanie pism.
W ocenie organu odwoławczego strona nie przedstawiła dowodów, które uzasadniałyby przekroczenie i nie zachowanie terminu do wniesienia odwołania. W szczególności nie uprawdopodobniła braku swojej winy (por. art. 58 § 1 k.p.a.).
W konkluzji podkreślił, że decyzja został przesłana na adres wskazany w dowodzie osobistym i została odebrana przez pełnoletniego domownika (matkę strony) w dniu 31 października 2011 r. Zostały zatem spełnione przesłanki skutecznego doręczenia o jakich mowa w art. 43 k.p.a.
M. M. zaskarżył powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
Skarżący twierdził, że doręczenie wskazanej decyzji z dnia 1 października 2011 r. było nieprawidłowe. Podkreślił, że w 2002 r. zakupił mieszkanie przy ul. [...] w G. i od tego czasu miesza tam wraz z rodziną. W sprawie nie ma podstaw aby uznać, że stale przebywa w lokalu przy ul. [...] w G..
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Zaznaczyło przy tym, że adres doręczenia decyzji, tj. ul. [...] w G. wynika z kopii dowodu osobistego załączonego do akt sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że skarżący złożył odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji oraz jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy wydał w dniu 10 stycznia 2013 r. dwa postanowienia dotyczące odwołania od decyzji z dnia 1 października 2011 r. W jednym, o nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a postanowieniem nr [...] (zaskarżone postanowienie) odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekając o odmowie przywrócenia terminu do złożenia odwołania w podstawie prawnej wskazał m.in. art. 58 § 1 i § 2 k.p.a.
Stosownie do art. 58 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Cytowane przepisy określają przesłanki jakie muszą być spełnione, aby organ mógł przywrócić termin do wniesienia odwołania.
W art. 58 § 1 k.p.a. ustawodawca użył sformułowania "jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy". Oznacza to, że strona ubiegająca się o przywrócenie terminu nie musi w sposób procesowy udowodnić braku winy, powinna natomiast uprawdopodobnić zaistnienie okoliczności, które uniemożliwiły jej dokonanie czynności w terminie. Ocena tych okoliczności należy do organu i musi uwzględniać dany przypadek. Skarżący wywodził w swoim wniosku, jak również w odwołaniu, że doręczenie decyzji z dnia 1 października 2011 r. było nieprawidłowe.
Wobec powyższego organ w pierwszej kolejności winien był rozważyć, kiedy doszło do skutecznego doręczenia skarżącemu decyzji, od której złożył odwołanie. W ocenie Sądu ma rację skarżący twierdząc, że doręczenie decyzji na adres ul. [...] w G. do rąk matki skarżącego w dniu 31 października 2011 r. nie było skuteczne. Przesyłka zawierająca decyzję została skierowana na adres, pod którym skarżący od dawna nie mieszkał i nie można go było uznać za adres, na który można było skutecznie kierować pisma organu. Takie stanowisko Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie wyraził w wyroku z dnia 9 maja 2013 r. sygn. akt III SA/Gd 244/13 orzekając o uchyleniu ww. postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 stycznia 2013 r. nr [...], którym organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W sytuacji zatem, gdy skarżący otrzymał decyzję organu pierwszej instancji w dniu 22 marca 2012 r. (oświadczenie o odebraniu kopii dokumentacji - k. 23 akt administracyjnych), dopiero od tego dnia rozpoczął bieg termin do wniesienia przez niego odwołania od tej decyzji. Skarżący złożył odwołanie w dniu 30 marca 2012 r. (data stempla pocztowego), tym samym zachował termin, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a.
W tej sytuacji skoro skarżący wywiódł odwołanie w terminie, nie było potrzeby rozpoznawania wniosku o przywrócenie terminu, bo termin do wniesienia odwołania nie został uchybiony.
W związku z powyższym, w ocenie Sądu, należy uznać, że wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 1 października 2011 r. było bezzasadne.
Mając na względzie przytoczone okoliczności Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) uchylił zaskarżone postanowienie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze będzie zobowiązane do uwzględnienia powyższych rozważań w dalszym toku postępowania, uwzględniając przy tym fakt, że wyrokiem z dnia 9 maja 2013 r. Sąd uchylił wydane przez Kolegium postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania (sygn. akt III SA/Gd 244/13).