Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańskuz 8 lipca 2024 r., sygn. akt III SA/Gd 265/24

Uzasadnienie

Orzeczeniem Lekarza Orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 10 stycznia 2024 r. u M. P. nie stwierdzono potrzeby rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej. Na skutek sprzeciwu wniesionego przez M. P. również Komisja Lekarska Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku orzeczeniem z dnia 1 lutego 2024 r. nie stwierdziła potrzeby rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej.

Powyższe orzeczenie stało się przedmiotem skargi M. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. W skardze zarzuciła skarżąca wydanie orzeczenia o odmowie orzeczenia o potrzebie rehabilitacji leczniczej bez wskazania przyczyny odmowy, zarzucając naruszenie art. 66 pkt 2 i art. 69 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity: Dz. U z 2023 r., poz. 1230 ze zm.) oraz § 2 pkt 1 i § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia z dnia 12 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu kierowania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych na rehabilitację leczniczą oraz udzielania zamówień na usługi rehabilitacyjne (Dz. U. z 2019 r., poz. 277).

Zakład Ubezpieczeń Społecznych w odpowiedzi na skargę wniósł o odrzucenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje

Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia.

Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, spełnia ona wymogi formalne, została złożona w terminie.

Stwierdzenie braku jednej z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.

Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a.", zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Jak wynika z powyższego przepisu przedmiotem skargi nie może być orzeczenie Lekarza Orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ani orzeczenie Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby rehabilitacji leczniczej, gdyż nie jest to decyzja z zakresu ubezpieczeń społecznych, należąca do kategorii orzeczeń wskazanych w art. 3 § 2 p.p.s.a.

Z przepisu art. 69 ust. 2 pkt 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wynika, że w ramach prewencji rentowej Zakład Ubezpieczeń Społecznych kieruje ubezpieczonych i osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 1 do ośrodków rehabilitacyjnych.

W powołanym rozporządzeniu z dnia 12 października 2001 r. określono z kolei procedurę poprzedzającą wydanie lub odmowę skierowania. W szczególności zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia lekarz orzecznik Zakładu orzeka o potrzebie rehabilitacji leczniczej ubezpieczonego oraz rencisty, któremu lekarz prowadzący leczenie sporządził wniosek o rehabilitację leczniczą.

W myśl § 2 ust. 4 rozporządzenia o wyniku rozpatrzenia wniosku, o którym mowa w ust.1, właściwa jednostka organizacyjna zakładu, zawiadamia na piśmie ubezpieczonego oraz rencistę. W myśl § 5 ust. 1 rozporządzenia orzeczenia lekarza orzecznika Zakładu o potrzebie rehabilitacji leczniczej stanowi podstawę do skierowania przez zakład na rehabilitację leczniczą.

Orzeczenie lekarskie lekarza orzecznika ani orzeczenie komisji lekarskiej nie może być w żadnym przypadku przedmiotem samodzielnej skargi - ani do sądu administracyjnego ani sądu powszechnego. Dopiero decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wydana na podstawie takiego orzeczenia może być kontrolowana na drodze sądowej.

Reasumując, w przedmiotowej sprawie wniesienie skargi do sądu administracyjnego było niedopuszczalne, jako że rozpoznanie jej nie leży w kompetencji tego sądu, a zatem zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 cyt. ustawy Sąd skargę taką odrzuca postanowieniem, które może być wydane na posiedzeniu niejawnym.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.