Uzasadnienie
M. T. w dniu 1 marca 2016 r. wniosła osobiście do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 stycznia 2016 r. nr [...] w sprawie pomocy w formie opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne (sygn. akt III SA/Gd 359/16).
Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2016 r. sygn. akt III SA/Gd 359/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę, bowiem została wniesiona po upływie 30 dniowego terminu do jej wniesienia (art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Postanowienie to stało się prawomocne od dnia 29 czerwca 2016 r.
Przed wniesieniem powyższej skargi, w dniu 11 lutego 2016 r., skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 2 marca 2016 r. sygn. akt III SO/Gd 22/16 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku przyznał skarżącej prawo pomocy przez ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka w G. wyznaczyła adwokat J. W. pełnomocnikiem z urzędu, co wynika z pisma Rady z dnia 15 marca 2016 r. Pismo to zostało doręczone pełnomocnikowi w dniu 15 marca 2016 r. (oświadczenie pełnomocnika w treści wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi).
Pismem z dnia 14 kwietnia 2016 r., nadanym w urzędzie pocztowym w tym samym dniu, pełnomocnik skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 stycznia 2016 r. nr [...], składając jednocześnie skargę na ww. decyzję. Skarga została zarejestrowana pod sygn. akt III SA/Gd 518/16.
Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu pełnomocnik wskazał, że został wyznaczony pełnomocnikiem z urzędu po upływie terminu do wniesienia skargi. Przyczyną uchybienia terminu była wola skarżącej skorzystania z pomocy profesjonalnego pełnomocnika przy wniesieniu skargi, a w konsekwencji – oczekiwanie na rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ustanie przyczyny uchybienia terminu związane jest ściśle z chwilą powzięcia przez pełnomocnika wiadomości o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu.
W takiej sytuacji dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi jest dzień, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi po zapoznaniu się z aktami sprawy. Siedmiodniowy termin, o którym mowa w art. 87§1 p.p.s.a. rozpoczyna bieg po dacie, w której ustanowiony pełnomocnik realnie mógł sporządzić i wnieść skargę. W sprawie niniejszej nie doszło do przekroczenia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718), skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Przepis ten nie pozostawia wątpliwości co do początku biegu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi, czy też braku możliwości jego przesunięcia z uwagi na toczące się w sprawie postępowanie o przyznanie prawa pomocy, obejmujące ustanowienie pełnomocnika. Jeżeli zatem stronie skarżącej został doręczony odpis decyzji bądź innego rozstrzygnięcia w sprawie, to od tego momentu liczony jest bieg terminu do złożenia skargi niezależnie od tego, czy strona ustanowiła pełnomocnika z wyboru, czy też wystąpiła o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Termin, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a. jest terminem ustawowym i w przypadku jego uchybienia dopuszczalne jest jego przywrócenie na wniosek strony. W sytuacji zatem, gdy strona uchybiła terminowi do złożenia skargi skuteczne jej wniesienie i nadanie sprawie biegu jest uzależnione od złożenia przez nią lub jej pełnomocnika, w terminie przewidzianym w art. 87 § 1 p.p.s.a., wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Stosownie bowiem do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Wniosek ten musi być jednakże złożony w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, § 2, § 4 p.p.s.a).
W pierwszej kolejności należało ocenić w niniejszej sprawie, czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.
W wypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu w trybie art. 243 i n. p.p.s.a. dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 8 czerwca 2006r., sygn. akt I FZ 198/06, z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt II FZ 47/07, z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt II FZ 570/11, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze wskazywane przez pełnomocnika okoliczności faktyczne związane z jego ustanowieniem stwierdzić należy, że ww. termin został dochowany. Zawiadomienie o wyznaczeniu adwokatem z urzędu dla skarżącej pełnomocnik otrzymał w dniu 15 marca 2016 r. Zatem złożenie wniosku o przywrócenie terminu w dniu 14 kwietnia 2016 r. oznacza, że termin, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. został zachowany.
Z uwagi na dokonanie czynności, której strona nie dokonała w terminie – złożenie przez wyznaczonego pełnomocnika skargi wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu - spełniona została także przesłanka przywrócenia terminu, o jakiej mowa w art. 87 § 1 4 p.p.s.a.
Należy też uznać w okolicznościach niniejszej sprawy, że spełniona została przesłanka z art. 86 § 1 p.p.s.a. Termin do wniesienia skargi upływał w dniu 2 marca 2016 r. Skarżąca wystąpiła o przyznanie pełnomocnika z urzędu (w celu m.in. sporządzenia skargi) przed upływem tego terminu. Pełnomocnik skarżącej sporządził i złożył skargę w terminie 30 dni od zawiadomienia go o wyznaczeniu go pełnomocnikiem skarżącej w niniejszej sprawie. Uznać w tej sytuacji należy, że skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia skargi bez swojej winy.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.