Uzasadnienie
E. R. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z żądaniem przyznania jej od Urzędu Miasta G. zadośćuczynienia w wysokości 200.000 zł za utratę prawa do mieszkania państwowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie.
W myśl z art. 3 § 2 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, postępowań o których mowa w dziale V w rozdziale I ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie – Kodek postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Z przytoczonych przepisów jednoznacznie wynika, że kontrolujące działalność administracji publicznej sądy administracyjne nie są powołane do rozpoznawania innych spraw niż sprawy sądowoadministracyjne, w szczególności do rozpoznawania spraw, które należą do właściwości sądów powszechnych.
Podstawową kwestią jest zatem konieczność ustalenia, czy żądanie skarżącej mieści się w kategorii rozstrzygnięć podlegających kontroli sądu administracyjnego.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi nie jest żaden konkretny akt administracyjny wydany przez Prezydenta Miasta G. lecz sprawa o charakterze tylko i wyłącznie cywilnym, która dotyczy zadośćuczynienia, jak to określiła skarżąca za odebranie jej prawa do mieszkania państwowego.
W tej sytuacji, skoro przedmiotem żądania jest sprawa o charakterze cywilnoprawnym, to może być ona rozpoznana wyłącznie na drodze postępowania cywilnego, a nie sądowoadministracyjnego.
Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skargę (żądanie) E. R. jako niedopuszczalną należało odrzucić, o czym orzeczono jak w sentencji.
Zgodnie z powołanym wyżej przepisem art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Zaznaczyć należy, że sądem właściwym w sprawie zadośćuczynienia jest sąd powszechny, do którego należy wystąpić z takim żądaniem (pozwem). Nadto wyjaśnić pozostaje, że sąd administracyjny nie posiada żadnych uprawnień do przekazywania wniesionego żądania do właściwego sądu powszechnego.