Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 9 lipca 2020 r. (sygn. akt III SA/Gd 739/19) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę M.L. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 6 września 2019 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu środków zastępczych.
Pełnomocnik skarżącego - adwokat K.K. - pismem nadanym w Urzędzie Pocztowym w dniu 22 lipca 2020 r. złożył wniosek o uzasadnienie ww. wyroku, jednocześnie wnosząc o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie tego wyroku. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego wskazał, że w niniejszej sprawie zawiadomienie o terminie rozprawy nie zawierało pouczenia, że na rozprawie może zapaść wyrok, który nie będzie podlegał doręczeniu, a którego zaskarżenie będzie możliwe po uprzednim złożeniu wniosku o jego uzasadnienie w terminie 7 dni od ogłoszenia tego wyroku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zgodnie z art. 141 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a.") uzasadnienie wyroku sporządza się z urzędu w terminie czternastu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo podpisania sentencji wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym, z zastrzeżeniem § 2, który stanowi, że w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Uzasadnienie wyroku sporządza się w terminie czternastu dni od dnia zgłoszenia wniosku.
Natomiast stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a). Nadto, we wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Powszechnie akceptowany w orzecznictwie jest pogląd, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, przy zastosowaniu obiektywnego miernika staranności, jaki można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (por. postanowienie NSA z dnia 19 grudnia 2013 r., sygn. akt II GZ 752/13).
Przedmiotowy wyrok, którym Sąd oddalił skargę, został ogłoszony w dniu 9 lipca 2020 r. Nie ulega wątpliwości, że wniosek o uzasadnienie wyroku w sprawie III SA/Gd 739/19 został złożony po upływie 7-dniowego terminu do jego złożenia (po dniu 16 lipca 2020 r.), bowiem został on złożony tj. oddany w placówce pocztowej dopiero w dniu 22 lipca 2020 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia.
W pierwszej kolejności Sąd stwierdza, że 7-dniowy termin określony w art. 87 § 1 p.p.s.a. do złożenia wniosku o przywrócenie terminu został zachowany.
Należy podkreślić, że skarżący w niniejszej sprawie działa przy pomocy profesjonalnego pełnomocnika. Mimo, że jego pełnomocnik ani sam skarżący nie stawił się na rozprawie (obecność stron nie jest obowiązkowa i nie wstrzymuje rozpoznania sprawy), to mógł bez problemu dowiedzieć się o tym, że wyrok w sprawie został wydany oraz o treści rozstrzygnięcia.
Zawiadomienie o terminie rozprawy zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w sposób prawidłowy w dniu 24 czerwca 2020 r. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że pouczenie, na które wskazuje pełnomocnik we wniosku o przywrócenie terminu, jest kierowane jedynie do stron występujących przed sądem osobiście, bez udziału profesjonalnego pełnomocnika. Wyrażony bowiem w art. 6 p.p.s.a. obowiązek udzielania stronie pomocy ma zastosowanie w sytuacji, gdy strona nie jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika.
Ustanowienie przez stronę profesjonalnego pełnomocnika ma na celu należyte zabezpieczenie przysługujących jej praw (por. postanowienie NSA z dnia 28 lutego 2017 r., sygn. akt II OZ 207/17). Należy przy tym wskazać na silnie ugruntowany w orzecznictwie i niekwestionowany pogląd, zgodnie z którym od profesjonalnego pełnomocnika oczekuje się dochowania należytej staranności, wynikającej z zawodowego charakteru prowadzonej działalności. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika. Odpowiedzialność pełnomocnika obejmuje przy tym nie tylko jego osobiste działania, ale także działania wszystkich osób, którymi posługuje się wykonując swój zawód (por. postanowienie NSA z dnia 28 lutego 2018 r., sygn. akt II FZ 96/18).
Od profesjonalnego pełnomocnika wymaga się maksimum staranności, bowiem to na pełnomocniku spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Od profesjonalnego pełnomocnika wymaga się wyższego stopnia staranności w dokonywanych przez niego czynnościach, w tym ze względu na fakt, że posiada on wiedzę z zakresu prawa oraz zna procedurę sądową (postanowienie NSA z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt II OZ 1091/17).
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że podniesiona przez pełnomocnika skarżącego okoliczność braku zamieszczenia stosownego pouczenia w zawiadomieniu o terminie rozprawy nie wypełnia przesłanki określonej w dyspozycji art. 87 § 2 p.p.s.a. Brak winy w uchybieniu terminu nie został przez pełnomocnika uprawdopodobniony. Miarą należytej staranności, a w istocie minimalnym standardem tej staranności w przypadku każdego profesjonalnego pełnomocnika reprezentującego swojego klienta przed sądem, jest wymóg znajomości procedury sądowej obowiązującej w postępowaniu przed danym sądem. Niezależnie od powyższego każdy zapobiegliwy pełnomocnik w przypadku nieobecności go na rozprawie, powinien z własnej inicjatywy powziąć informację, jaki wyrok zapadł w sprawie, w której reprezentuje stronę, tak by dochować terminu ewentualnych czynności procesowych.
Okoliczności niniejszej sprawy w ocenie Sądu wskazują, że pełnomocnikowi skarżącego można zarzucić niedbałość w kwestii niedochowania terminu do wystąpienia z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 lipca 2020 r. i w związku z tym wniosek o przywrócenie terminu nie mógł zostać uwzględniony.
Mając to na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.