Uzasadnienie
Dyrektor Izby Celnej działając na podstawie art. 223 ust. 1 i 4 oraz art. 115 ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323) mianował M. P. na stopień starszego aspiranta celnego w korpusie aspirantów Służby Celnej z dniem 30 listopada 2009 r.
Po uprzednim wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, zawierającym żądanie mianowania na stopień służbowy w korpusie oficerów młodszych, M. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
Domagając się uchylenia zaskarżonego aktu mianowania z dnia 30 listopada 2009 r. w całości, skarżący zarzucił mu naruszenie:
- – art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, polegające na niezastosowaniu dyspozycji zawartej w tym przepisie, przez co został skarżącemu określony stopień służbowy w korpusie aspirantów zamiast w korpusie oficerów młodszych,
- – art. 7 Konstytucji RP i art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieuwzględnienie przepisu art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej i rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o interpretację Szefa Służby Celnej zawartą w piśmie z dnia 28 października 2009 r.
Uzasadniając te zarzuty skarżący wskazał, że przed dniem wejścia w życie ustawy o Służbie Celnej z dnia 27 sierpnia 2009 r. pełnił służbę w służbie stałej oraz zajmował stanowiska, które wiązały się z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników.
Zdaniem skarżącego, warunki z art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, kwalifikujące do korpusu oficerów młodszych Służby Celnej spełnia funkcjonariusz celny, który pełnił służbę w określonym stopniu, bądź zajmował stanowisko związane z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy lub pracowników oraz pełnił służbę w służbie stałej, w jakimkolwiek okresie przed dniem 31 października 2009 r., a nie jak twierdzi organ stosując wykładnię rozszerzającą cytowanego wyżej przepisu, jedynie w dniu 31 października 2009 r.
Zaskarżony akt mianowania narusza zasadę praworządności, bowiem Dyrektor Izby Celnej rozstrzygnął sprawę w oparciu o interpretację Szefa Służby Celnej, zawartą w piśmie z dnia 28 października 2010 r. nie uwzględniając przy tym przepisu art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, nakładającego na organ obowiązek ustalenia, czy funkcjonariusz celny przed dniem wejścia w życie ustawy zajmował stanowisko związane z podporządkowaniem funkcjonariuszy celnych lub pracowników - a w przypadku spełnienia tego wymogu - mianowania funkcjonariusza na stopień w korpusie oficerów młodszych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej odrzucenie, bądź oddalenie podnosząc m.in., że akt mianowania na stopień służbowy nie należy do żadnej kategorii aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1- 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), a w konsekwencji nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a.
W myśl art. 1 P.p.s.a. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne).
Zgodnie z art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, zaś § 2 P.p.s.a.. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Oprócz kontroli działalności administracji publicznej w sprawach skarg wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art.3 § 3 P.p.s.a.).
Spór pomiędzy skarżącym i organem dotyczy podjętego przez Dyrektora Izby Celnej rozstrzygnięcia o mianowaniu skarżącego z dniem 30 listopada 2009 r. na stopień starszego aspiranta celnego w korpusie aspirantów Służby Celnej. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia w tym przedmiocie, powołaną przez organ był art. 223 ust. 1 i 4 oraz art. 115 ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323).
Z pierwszego z powołanych przepisów wynika, że w terminie miesiąca od dnia wejścia w życie ustawy kierownik urzędu dokona mianowań funkcjonariuszy na stopnie służbowe (art. 223 ust. 1). Funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy pełnił służbę w stopniu młodszego aspiranta celnego, starszego dyspozytora celnego albo dyspozytora celnego określa się stopień w korpusie aspirantów Służby Celnej (art. 223 ust. 4).
Przystępując do rozpoznania niniejszej sprawy, w pierwszej kolejności należy rozważyć kwestię dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na czynność mianowania funkcjonariusza celnego na stopień służbowy.
Z rozdziału 12 cyt. ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej wynika, że ustawodawca przewidział dwa tryby rozpatrywania sporów o roszczenia funkcjonariuszy celnych ze stosunku służbowego. Niektóre roszczenia są rozpatrywane w postępowaniu administracyjnym uregulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, w którym organy administracji wydają decyzje administracyjne, inne rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy. Rozgraniczenie to jest przeprowadzane w ten sposób, że we wskazanych sprawach prowadzi się postępowania, w których stosuje się Kodeks postępowania administracyjnego, zaś spory o pozostałe roszczenia zostały przekazane sądowi właściwemu w sprawach z zakresu prawa pracy.
Normatywnym tego wyrazem jest art. 188 ust. 1 - 3 ustawy o Służbie Celnej, w których to przepisach wskazano sprawy, w których wydaje się decyzje administracyjne, z wyraźnym wskazaniem, że do tych postępowań stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustawodawca zaliczył do nich sprawy przeniesienia, powierzenia pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku, przeniesienia na niższe stanowisko, zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych oraz zwolnienia ze służby. Dodać przy tym należy, że w art. 189 powołanej ustawy zastrzeżono, że spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy w sprawach niewymienionych w art. 188 ust. 1 rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy.
Wśród spraw, w których wydaje się decyzje administracyjne w postępowaniu regulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego ustawodawca nie wymienił mianowania funkcjonariusza na stopnie służbowe.
W ocenie Sądu, zaskarżona czynność Dyrektora Izby Celnej nie jest decyzją administracyjną w sprawie, o jakiej mowa w art. 188 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej i nie należy do żadnej z kategorii aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-8 P.p.s.a., podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy, skargę której rozpoznanie nie należy do właściwości sądu administracyjnego należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.