Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 6 lipca 2015r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu zażalenia R. D. na niezałatwienie sprawy w terminie przez Burmistrza Miasta, uznało zażalenie za uzasadnione, wyznaczyło Burmistrzowi dodatkowy termin 14 dni na załatwienie sprawy, zarządziło wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie oraz stwierdziło, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z naruszeniem prawa.
R. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na wyżej wymienione postanowienie w części dotyczącej stwierdzenia, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wniósł o uchylenie postanowienia we wskazanej części i orzeczenie, że niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie wskazując, że zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) na postanowienie będące przedmiotem skargi – skarga nie przysługuje. Skarżący w skardze kwestionował bowiem sposób załatwienia przez organ zażalenia złożonego na podstawie art. 37 § 1 k.p.a. Organ zaznaczył, że w zaskarżonym postanowieniu pouczył skarżącego, że jest ono ostateczne, a w postanowieniu nie było pouczenia o możliwości jego zaskarżenia do sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony wprost w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014r., poz. 1647 ze zm.).
W świetle tych przepisów sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Należy stwierdzić, iż zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym skarga do sądu administracyjnego przysługuje na akt lub czynność, gdy podjęty jest on w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, jest określony w przepisie prawa powszechnie obowiązującego (por. postanowienie NSA z dnia 16 września 2004 r., sygn. OSK 247/04, Lex nr 125767).
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest sposób załatwienia przez organ zażalenia skarżącego złożonego na podstawie art. 37 § 1 k.p.a., tj. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Przepis art. 37 § 1 k.p.a. stanowi, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
W myśl art. 37 § 2 k.p.a. organ wymieniony w § 1, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Jak podkreśla się w orzecznictwie i doktrynie zażalenie, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. jest zażaleniem odrębnym od przewidzianego w art. 141-144 k.p.a. Nie jest ono wnoszone jako środek zaskarżenia postanowienia. Służy kwestionowaniu przekroczenia ustawowego maksymalnego terminu załatwienia sprawy, albo też stanowi zaskarżenie wykonania postanowienia organu o wyznaczeniu drugiego terminu załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Wniesienie zażalenia przenosi na organ wyższego stopnia kompetencje do ponownego rozstrzygnięcia tylko kwestii procesowej będącej przedmiotem rozstrzygnięcia w zaskarżonym postanowieniu. Nie daje natomiast podstaw do przejęcia rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej będącej przedmiotem toczącego się postępowania administracyjnego. (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1996, przepis art. 37 i art. 41,s. 252, s. 603).
Zatem stanowisko organu wyższego stopnia wyrażone w trybie art. 37 § 1 k.p.a. ma charakter wpadkowy (incydentalny), nie jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym. Z tego też względu rozstrzygnięcie powinno mieć formę postanowienia, które nie podlega zaskarżeniu skargą do sądu administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2001r., sygn. akt IV SA 572/99; post. WSA w Warszawie z dnia 27 marca 2007r., sygn. IV SAB/Wa 123/06 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Podzielając powyższe poglądy stwierdzić należy, że postanowienie organu wyższego stopnia, wydane po wniesieniu zażalenia, o jakim mowa w art. 37 § 1 k.p.a. - także w części dotyczącej stwierdzenia - w myśl art. 37 § 2 k.p.a.- czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, nie mieści się w katalogu spraw poddanych kognicji sądów administracyjnych, wymienionych w art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 58 §1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W tym stanie sprawy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., odrzucił skargę.