Uzasadnienie
W treści złożonego na urzędowym formularzu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych skarżący podał, że wspólne gospodarstwo prowadzi z żoną i małoletnim synem. Poza domem o pow. [...] m2 i samochodem marki [...] rocznik [...], innych składników majątku nie posiada. Ich zakup sfinansował z zaciągniętych kredytów, których raty wynoszą 2.500,00 zł i 1.300,00 zł. Z informacji zamieszczonej w rubryce nr 10 formularza wynika, że dochody żony skarżącego z tytułu umowy o pracę wynoszą ok. 2.000,00 zł. Natomiast skarżący z prowadzonej działalności gospodarczej wypracowuje miesięczny zysk ok. 6.000,00 zł. Ten z uwagi na posiadane zajęcia egzekucyjne nie jest wystarczający na poniesienie kosztów postępowania, albowiem zalega w opłacaniu składek ZUS, wobec operatora komórkowego [...], czynszu oraz podwykonawców na łączną kwotę ok. 42.000,00 zł.
Ponieważ podane wyżej dane okazały się niewystarczające do oceny sytuacji finansowej wnioskodawcy, [...] r. wezwano działającego w sprawie pełnomocnika do ich uzupełnienia wskazując jednocześnie dokumenty źródłowe, które należało w tym zakresie nadesłać.
W odpowiedzi na powyższe przedłożono umowy kredytowe wraz z zeznaniem podatkowym PIT-36 za [...] r. Z treści tego dokumentu ustalono, że roczne przychody skarżącego z prowadzonej działalności gospodarczej, w tym działalności wykonywanej osobiście wynosiły [...] zł, natomiast dochody żony ze stosunku pracy zamykały się w kwocie [...] zł. Z informacji pochodzących z przelewów bankowych wynika, że żona skarżącego zatrudniona jest w "A"" Sp. z o.o. w W., a jej wynagrodzenie wynosi 3.183,06 zł netto, podczas gdy aktualne wydatki związane z koniecznym utrzymaniem obejmują: podatek od nieruchomości ([...] zł rata), gaz ([...]zł), wodę ([...]zł), energię elektryczną ([...] zł), nc+ ([...] zł).
Dodatkowo z nadesłanych dokumentów wynika, że skarżący wraz z żoną spłaca pożyczki zaciągnięte w pierwszym [...] 2015 r. Spłaca też zadłużenie na podstawie porozumienia z dnia [...]r., a ustalone raty wynoszą [...] zł. Ponieważ wobec skarżącego prowadzone jest postępowanie egzekucyjne nadesłano dokumenty źródłowe wystawione w tym przedmiocie obejmujące m.in. ostateczne przedsądowe wezwanie do zapłaty kwoty [...] zł oraz przedegzekucyjne wezwanie do zapłaty należności głównej wynoszącej [...] zł.
Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje.
Rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku sprowadza się do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."). Stosownie do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (vide: art. 245 § 3 cyt. ustawy), następuje gdy ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Należy w tym miejscu zauważyć, że użyte w powyższym przepisie pojęcie "wykazać" należy rozumieć jako udowodnić, przedstawić w sposób przekonywujący, pokazać, unaocznić. Odnosi się ono do wnioskodawcy, co oznacza, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, że zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży bezpośrednio na stronie, a nie na rozpoznającym wniosek. Ma ona istotne znaczenie w sprawie albowiem pozwala wyjaśnić wątpliwości co do wiarygodności składanych oświadczeń oraz skonfrontować ich treść z dokumentacją źródłową, której przykładowy katalog zamieszczony został w art. 256 pkt 2 ustawy p.p.s.a., a następnie w rozporządzeniu wykonawczym wydanym na jego podstawie.
Podobnie art. 252 § 1 ustawy p.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że informacje zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy powinny być przekonująco umotywowane. Dlatego też od stron ubiegających się o zwolnienie od kosztów sądowych oczekuje się aktywnej postawy procesowej przejawiającej się przede wszystkim w wyczerpującym podawaniu informacji na temat ich stanu majątkowego oraz w dostarczaniu wszelkich żądanych dokumentów w oparciu o które ma zostać poddana analizie ich kondycja finansowa i możliwości płatnicze (vide: art. 255 ustawy p.p.s.a.). To bowiem na podstawie przedłożonych dokumentów źródłowych musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Tymczasem podane w treści urzędowego formularza dane nie pozwoliły na wolną od wątpliwości ocenę złożonego wniosku. Podobnie nadesłany w odpowiedzi na wezwanie z [...]r. materiał dowodowy nie zawierał żadnych dokumentów potwierdzających wypracowany przez skarżącego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej dochód rzędu ok. 6.000,00 zł. Deklaracje VAT-7 za [...] i [...] 2015 r., gdzie wykazano podstawę opodatkowania w kwocie [...] zł nie mogły być uznane za wystarczające, albowiem miarodajne w tym zakresie są dokumenty księgowe, tj. podatkowa księga przychodów i rozchodów bądź w przypadku wybrania innej formy opodatkowania księgi handlowe pozwalające na zobrazowanie aktualnej kondycji finansowej jego firmy, bo skoro skarżący wskazał, że posiada zaległości wobec podwykonawców rzędu [...]zł to na dowód powyższego należało przedłożyć stosowne dokumenty w tym przedmiocie, czego nie uczyniono.
Można wprawdzie domniemywać, że wystawiony [...] 2014 r. nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, gdzie jako powód figuruje K. P. to kontrahent, któremu skarżący zalega z kwotą [...] zł. Z uwagi jednak na to, że przyznanie prawa pomocy nie może opierać się na domysłach rozpoznającego wniosek, powyższe informacje nie zasługiwały na uwzględnienie. Podobnie odnieść należało się do zaległości wobec ZUS, które zdaniem wnioskodawcy wynoszą ok. [...]zł, podczas gdy kwota ta nie wynika z wydruków księgi wieczystej (vide: Dział IV), a pozostałe dokumenty, które nadesłano (vide: nakaz zapłaty z [...] r. i [...] r., pozew o zapłatę z [...]r., wezwanie z [...]r., postanowienie SR z dnia [...] r., zajęcie wierzytelności i zawiadomienie o wszczęciu egzekucji z [...]r.) dotyczą zaległości wobec PZU z tytułu nieopłacenia składki ubezpieczenia OC. Wprawdzie wyciąg z rachunku bankowego, który przedłożono, a który prowadzony jest przez Bank "B" wskazuje na blokadę środków, ta jednak nie mogła być brana pod uwagę, albowiem w razie zajęcia rachunku bankowego przedsiębiorcy, sąd na wniosek obowiązanego złożony w terminie tygodniowym od dnia doręczenia mu postanowienia o zabezpieczeniu określa, jakie kwoty można pobierać na bieżące wypłaty wynagrodzeń za pracę wraz z podatkiem od wynagrodzenia i innymi ustawowymi ciężarami, a także na bieżące koszty prowadzonej działalności gospodarczej (art. 7522 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego – t.j.
Dz. U. z 2014 r., poz. 101 ze zm.). Podobna zasada obowiązuje w postępowaniu zabezpieczającym prowadzonym przez organ administracji (art.166a § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm.). Zatem fakt zabezpieczenia rachunku bankowego nie jest tożsamy z niemożliwością korzystania przez zobowiązanego z rachunku bankowego, a tego typu blokada środków do oznaczonej wysokości nie oznacza niemożności korzystania z rachunku czy prowadzenia działalności gospodarczej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2014 r., sygn. akt II FZ 174/14, LEX nr 1450513 oraz z dnia 7 sierpnia 2014 r. sygn. akt I FZ 153/14, LEX nr 1501674). Na uwagę zasługuje ponadto fakt, że żona skarżącego posiada rachunek w innym banku (vide: nadesłane przy piśmie z dnia [...] r. dokumenty z Bank "C"). Poza informacją, że na konto to zakład pracy przelewa jej wynagrodzenie rzędu 3.183,06 zł, jego saldo do dnia dzisiejszego nie zostało podane.
Dodatkowo należy zauważyć, że po wszczęciu postępowania egzekucyjnego i zajęciu rachunku bankowego zarówno żona skarżącego jak i skarżący zaciągnęli pożyczki na kwoty: [...]zł i [...]zł, [...]zł, [...]zł, [...]zł i [...] zł. W ocenie rozpoznającego wniosek okoliczność ta ma istotne znaczenie w sprawie, albowiem brak jest podstaw do twierdzenia jakoby zobowiązania cywilnoprawne, do których zalicza się raty pożyczki, korzystały z pierwszeństwa przed zobowiązaniami należnymi Skarbowi Państwa, do których zalicza się wpis od skargi. Tym bardziej, że z przedłożonego do akt materiału źródłowego wynika, że miesięczne wynagrodzenie żony skarżącego wynosi 3.183,06 zł netto, a nie jak deklarowano ok. [...]zł brutto, natomiast deklarowany z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej miesięczny dochód skarżącego wynosi ok. 6.000,00 zł brutto (vide: rubryka nr 10 formularza).
Mając na uwadze powyższe, w tym udokumentowane bieżące wydatki związane z koniecznym utrzymaniem, do których zalicza się podatek od nieruchomości ([...]zł rata), gaz ([...]zł), wodę ([...]zł), energię elektryczną ([...]zł), nc+ ([...] zł), przyjąć należało, że skarżący powinien partycypować w kosztach niniejszego postępowania, do których zalicza się wpis sądowy od skargi rzędu 2.000,00 zł. Dlatego też działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 oraz art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.