Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją oznaczoną datą [...] r., nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., po ponownym rozpatrzeniu odwołania J. J. od decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 1 pkt 2, art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm.) w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 czerwca 2004 r., sygn. akt 3/II SA./Ka 1778/02 utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, orzekającą o odmowie stwierdzenia u J. J. choroby zawodowej górnych dróg oddechowych wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.).
W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest:
- - orzeczenie przez kompetentną placówkę służby zdrowia istnienia występującego schorzenia jako choroby zakwalifikowanej przez orzeczników do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r.,
- - wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy a rozpoznaną chorobą, tj. wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał rozpoznane schorzenie miało miejsce w czasie i miejscu pracy w związku z wykonywanym zawodem.
Dochodzenie epidemiologiczne wykazało, iż J. J. pracował w latach 1970 – 1983 w różnych zakładach pracy jako [...],[...],[...], od 1983 r. do 2000 r. pracował w zakładzie "A" w S. jako [...] i [...], gdzie był eksponowany na działanie pyłów przemysłowych w ciągu zmiany roboczej. Organ odwoławczy przyjął zatem, że J. J. w okresie zatrudnienia w "A" pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej górnych dróg oddechowych.
J. J. był badany w Przychodni Chorób Zawodowych Małopolskiego Ośrodka Medycyny Pracy w K., gdzie nie rozpoznano choroby zawodowej górnych dróg oddechowych z poz. 6 wykazy chorób. Następnie poddany został badaniom lekarskim w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., gdzie również nie rozpoznano choroby zawodowej górnych dróg oddechowych.
Wobec takich orzeczeń lekarskich Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. wydał decyzję odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej. Odwołanie od tej decyzji nie zostało uwzględnione, a decyzja organu odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] zaskarżona została do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Sąd uwzględnił skargę i uchylił decyzję organu odwoławczego wskazując na potrzebę przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego.
Wykonując zalecenia Sądu Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wystąpił do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o skierowanie J. J. na ponowne badanie lekarskie w Instytucie Medycyny Pracy w Ł..
W odpowiedzi na to lekarze specjaliści z Instytutu w S. uznali, że rozpoznania dotyczące choroby górnych dróg oddechowych z poz. 6 wykazu chorób zawodowych dokonane przez lekarzy z placówki orzeczniczej pierwszej instancji (MOMP w K.) i placówki drugiej instancji (IMP i ZŚ w S.) nie pozostają z sobą w żadnej sprzeczności. W obydwu placówkach nie rozpoznano choroby zawodowej górnych dróg oddechowych z poz. 6 wykazu, a orzeczenia różnią się jedynie stopniem zaawansowania zmian rozpoznanych przez lekarzy z MOMP w K. - przewlekły prosty nieżyt krtani z komponentą przerostową - i po upływie ponad pół roku przez lekarzy z IMP i ZŚ w S. -przewlekły przerostowy nieżyt krtani. Progresja zmian w obrębie krtani nie może być łączona w aspekcie przyczynowo-skutkowym z pracą zawodową J. J., gdyż nie pracował on już od [...] 2000 r. i tym samym nie był narażony na czynniki drażniące drogi oddechowe, związane z pracą zawodową. Podsumowując lekarze orzecznicy stwierdzili, że brak jest przesłanek do skierowania J. J. na ponowne badania lekarskie.
W tych okolicznościach organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach J. J. podniósł, że powyższa decyzja jest niezgodna z prawem, bowiem spełnia on przesłanki do uznania, iż jego schorzenia ma charakter zawodowy. Dodał, że organ odwoławczy nie wykonał zaleceń Sądu, który nakazał przeprowadzenie dodatkowych badań przez trzecią (inną) placówkę celem wyjaśnienia rodzaju rozpoznanej choroby krtani. Wniósł zatem o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wyjaśnić, iż w świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych(Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Oznacza to, iż tylko ustalenie, że w sprawie występuje jedna z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może skutkować uwzględnieniem skargi.
Przypomnieć należy, że zaskarżona decyzja wydana została po uprzednim uchyleniu, przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 29 czerwca 2004 r., sygn. akt 3/II SA/Ka 1778/02 ostatecznej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r., nr [...], orzekającą o odmowie stwierdzenia u J. J. choroby zawodowej górnych dróg oddechowych wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.).
Powyższe ma istotne znaczenie dla rozpatrywanej sprawy, bowiem zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) "ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia".
Niezbędne jest zatem odwołanie się do treści uzasadnienia tego wyroku, gdzie Sąd stwierdził, że:
- - organy inspekcji sanitarnej upoważnione były, na podstawie wyników przeprowadzonego dochodzenia epidemiologicznego, do wysnucia uzasadnionego wniosku, iż J. J. pracował w warunkach stwarzających ryzyko postania choroby zawodowej,
- - stwierdzona przez IMP w S. jednostka chorobowa "przewlekły przerostowy nieżyt krtani" figuruje w poz. 6 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych,
- - rolą IMP w S. było jedynie rozpoznanie lub nie jednostki chorobowej wymienionej ww. wykazie, nie zaś dokonanie oceny warunków narażenia zawodowego, do czego powołany jest organ inspekcji sanitarnej,
- - opinie obu placówek diagnostycznych są sprzeczne ze sobą w kwestii rozpoznanej u skarżącego choroby krtani. Oczywistym jest, że kwestia ta wymaga jednoznacznego wyjaśnienia, a zatem przeprowadzenia ponownych badań lekarskich skarżącego przez trzecią (inną) placówkę diagnostyczną, co pozwoli ostatecznie rozstrzygnąć omawianą kwestię,
- - w zależności od wyników badań lekarskich organ podejmie stosowną decyzję, a więc skoro organ uznał, że skarżący pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej, a uprawniona jednostka diagnostyczna potwierdzi rozpoznanie choroby krtani stwierdzonej przez IMP w S., tj. jednostkę chorobową stanowiącą chorobę wymienioną w pkt 6 ww. wykazu chorób zawodowych, to rzeczą organu inspekcji sanitarnej będzie rozpoznanie choroby zawodowej, a w przeciwnym wypadku wydanie decyzji odmownej.
Podkreślenia wymaga, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 czerwca 2004 r. jednoznacznie wskazano, że rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy uwzględni zalecenia wynikające z przedstawionych powyżej rozważań Sądu.
Powracając do zaskarżonej decyzji przyjdzie stwierdzić, że organ odwoławczy nie wykonał zaleceń Sądu wskazanych w zaprezentowanym wyżej wyroku, do czego był zobowiązany na podstawie art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie doprowadził bowiem do skierowania skarżącego na ponowne badania przez trzecią - inną niż IMP w S. i MOMP w K.- placówkę diagnostyczną, której orzeczenie miało stanowić podstawę do ostatecznego rozstrzygnięcia w zakresie stwierdzenia lub odmowy stwierdzenia choroby zawodowej (wymienionej w pkt 6 wyżej powołanego wykazu chorób zawodowych) u J. J..
Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Sąd nie określił stosownie do art. 152 ostatnio powołanej ustawy, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, bowiem nie zmienia ona sytuacji prawnej skarżącego.
Sąd dostrzegł, iż w zaskarżonej decyzji, prawdopodobnie w wyniku pomyłki, w oznaczeniu daty wskazano rok 2004 zamiast 2005. Uchybienie to jednak pozostaje bez wpływu na wyżej zaprezentowaną ocenę.
Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy uwzględni zalecenia Sądu wskazane już w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 czerwca 2004 r., tj. doprowadzi do skierowania skarżącego na badania lekarskie w placówce diagnostycznej, innej niż te, które dotychczas przeprowadzały badania lekarskie. Następnie jeżeli ta placówka diagnostyczna potwierdzi rozpoznanie choroby krtani stwierdzonej przez IMP w S., tj. jednostkę chorobową stanowiącą chorobę wymienioną w pkt 6 ww. wykazu chorób zawodowych, to rzeczą organu inspekcji sanitarnej będzie rozpoznanie choroby zawodowej, a w przeciwnym wypadku wydanie decyzji odmownej.