Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicachz 18 maja 2017 r., sygn. akt III SA/Gl 308/17

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...]r., Dyrektor Izby Celnej w K. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w R. nr [...] z [...] r. określającą skarżącemu J. T. kwotę długu celnego dla towaru ujętego w zgłoszeniu celnym nr [...] z [...]r. i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania.

W podstawie prawnej powołał art. 233 § 2 oraz art. 13 §1 pkt 2 lit. a ustawy z 29 sierpnia 1997 r.- Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2015, poz. 613 z późn. zm.) oraz art. 73 ustawy z 19 marca 2004r. - Prawo celne (tekst jednolity - Dz. U. z 2016r. poz. 1880).

W uzasadnieniu przedstawiając stan faktyczny sprawy organ stwierdził, że [...]r. skarżący zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu sprowadzony z USA w ramach mienia przesiedlenia samochód osobowy marki AUDI o z silnikiem o pojemności skokowej 2967cm3.

Strona zadeklarowała wartość celną importowanego towaru w kwocie [...] USD oraz warunki dostawy FCA Z..

Strona przyporządkowała towar do kodu CN 99050000 (kod Taric 9905000000) Wspólnej Taryfy Celnej (Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 1101/2014 z 16 października 2014 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej - (Dz. U. UE L Nr 285 z 30.10.2015r.), który stosowany jest w przypadku mienia osobistego przywożonego przez osoby fizyczne przenoszące swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Unii Europejskiej i z tego tytułu zadeklarowała zwolnienie z należności celnych i podatkowych.

W tym samym dniu zgłoszenie zostało przyjęte jako odpowiadające wymogom formalnym, a następnie przeprowadzono jego weryfikację, w szczególności pod kątem zasadności zadeklarowanego zwolnienia z należności w ramach tzw. mienia przesiedlenia.

Zgodnie z (dalej: WKC) W celu weryfikacji zgłoszenia organ – na podstawie art. 68 lit. a Wspólnotowego Kodeksu Celnego - przeprowadził kontrolę zgłoszenia i załączonych do niego dokumentów. Wezwał też stronę do przedłożenia organowi celnemu dokumentów i informacji potwierdzających spełnienie przesłanek do zastosowania zwolnienia z należności przywozowych mienia przesiedlenia, w szczególności:

1. 1. potwierdzających, że zgłoszone towary to mienie osobiste w rozumieniu art. 2 ust. 1c i art. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009 z 16 listopada 2009r ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. UE. WE. L 324 z 10.12.2009),
2. 2. potwierdzających pobyt na terenie USA nieprzerwanie przez okres co najmniej 12 miesięcy, ze wskazaniem daty rozpoczęcia i zakończenia pobytu w USA (art. 5 w/w rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009);
3. 3. potwierdzających faktyczne przeniesienie swojego miejsca zamieszkania z kraju trzeciego na obszar celny Wspólnoty.

Organowi celnemu zostały przedłożone następujące dokumenty:

1. - oświadczenie strony z [...] r., iż samochód osobowy marki AUDI przekroczył granicę Polski [...]r.
2. - rachunek za wodę z [...]r. za okres od [...]r. do [...]r. oraz rachunek za prąd z [...]r. za okres od [...]r. do [...]r., których adresatami jest J. T., [...],
3. - FLORIDA VEHICLE REGISTRATION dotyczący ww. samochodu,
4. - certificate of title nr 119400941 dot. ww. pojazdu.

Przedłożono również zaświadczenie wydane przez Prezydenta Miasta Z. potwierdzające zameldowanie strony na pobyt stały w Z. przy ul. [...] od [...]r.

Postanowieniem z [...]r. Naczelnik Urzędu Celnego w R. wezwał stronę do złożenia zabezpieczenia w wysokości [...] PLN w celu zwolnienia samochodu do wnioskowanej procedury.

Dyrektor Izby Celnej w K., rozpoznający tę sprawę na skutek zażalenia strony utrzymał w mocy ww. postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w R., a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, wyrokiem z 9.01.2017r., sygn. akt III SA/G1 817/16 skargę na to rozstrzygnięcie oddalił.

W toku postępowania skarżący przedłożył kserokopie następujących dokumentów:

1. - aktu notarialnego z [...]r. repertorium A nr [...] będącego umową przedwstępną sprzedaży niezabudowanej nieruchomości (działki gruntu o łącznej powierzchni 0,2485 ha) położonej w Z. przy ul. [...],
2. - pisma firmy ubezpieczeniowej (American Family Insurance Group) z [...]r. oraz polisy z [...]r.
3. - dokumentu z [...] r. wystawionego przez Infiniti Financial Services,
4. - rachunku z [...] r. za telewizję,
5. - rachunku za energię elektryczną z [...] r. za okres od [...]r. do [...]r.,
6. - rachunku za energię elektryczną z [...]r. za okres od [...]r. do [...]r.
7. - umowę sprzedaży samochodu z [...] r.,
8. - umowę założenia rachunku bankowego z [...] r.,
9. - umowę pośrednictwa na sprzedaż domu w USA z [...] r.

Na podstawie zgromadzonych dowodów Naczelnik Urzędu Celnego w R. wydał decyzję nr [...] z [...] r., w której stwierdził niedopełnienie warunków wymaganych do zwolnienia z należności przywozowych towaru w ramach mienia przesiedlenia w postaci samochodu osobowego marki AUDI Q7. Jednocześnie dla importowanego towaru ujętego w ww. zgłoszeniu celnym określił kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości [...] PLN.

Decyzja została wydana w oparciu o art. 23 ust. 3 ustawy z 19 marca 2004r. - Prawo celne (Dz. U. z 2015r. poz. 858 z późn. zm.), zgodnie z którym jeżeli przed zwolnieniem towaru organ celny stwierdzi, że zgłaszający w zgłoszeniu celnym podał nieprawidłowe dane, mające lub mogące mieć wpływ na wysokość kwoty wynikającej z długu celnego lub zastosowaną procedurę celną, wydaje decyzję, w której określa kwotę wynikającą z długu celnego lub rozstrzyga o nadaniu towarowi właściwego przeznaczenia celnego zgodnie z przepisami prawa celnego.

W decyzji Naczelnik UC w R. powołał się na przepisy rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009 z 16 listopada 2009r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz.U. UE L z 2009r nr 324 s.23 z późn. zm.).

W ocenie organu pierwszej instancji, strona udokumentowała, iż zgłoszony towar będący mieniem osobistym był użytkowany przez co najmniej sześć miesięcy w państwie trzecim przez osobę przenoszącą swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego na obszar Wspólnoty. Organ powołał się przy tym na certyfikat własności pojazdu z [...] r. i dokument dotyczący rejestracji pojazdu w stanie F. z [...]r.

Organ uznał także, iż strona udokumentowała swój pobyt na terytorium USA przez okres powyżej 12 miesięcy. Jako dowody organ powołał rachunki za energię i wodę wystawione na stronę oraz wydruk z konta potwierdzający zapłatę rachunków za energię elektryczną w okresie od [...]r. do [...]r.

Organ stwierdził jednak, iż w przedmiotowej sprawie nie nastąpiło faktyczne przeniesienie stałego miejsca zamieszkania na obszar Wspólnoty, które łączy się ze stałym zaprzestaniem zamieszkiwania w państwie trzecim i jego przeniesieniem na stałe na obszar celny Wspólnoty. Organ pierwszej instancji zwrócił uwagę, iż strona przedłożyła zaświadczenie wydane przez Prezydenta Miasta Z. o zameldowaniu na pobyt stały w lokalu przy ul. [...]w Z. od [...] r, z którego wynikało, że w czasie całego pobytu w USA J. T. był na stałe zameldowany w Z.. Organ przyznał, iż zameldowanie jest czynnością materialno-techniczną i nie jest równoznaczne z zamieszkaniem. Zamieszkaniem osoby fizycznej jest bowiem miejsce, w którym osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Ważne jest aby osoba fizyczna kierowała się zamiarem stałego pobytu co w przedmiotowej sprawie wiąże się z przeniesieniem centrum życiowego z USA do Polski.

Fakt zameldowania w kraju nie może decydować o "przesiedleniu się" do Polski. W ocenie organu pierwszej instancji również przedłożona przez stronę kserokopia umowy o korzystaniu z systemu bankowości internetowej z [...] r w żaden sposób nie potwierdza faktu przeniesienia miejsca zamieszkania z kraju trzeciego do Polski. Nie potwierdza tego również kserokopia przedwstępnej umowy sprzedaży działki z [...] r położonej w Z. przy ul. [...] w której skarżący podał jako miejsce zamieszkania Z., ul. [...], natomiast w wyjaśnieniach złożonych do protokołu z [...] r oświadczył, że do Polski wrócił w [...]r.

Organ podkreślił, iż - jak zeznała strona - dom w USA nie został jeszcze sprzedany i żona z dziećmi została w USA i dopiero po zakończeniu roku szkolnego ma zamiar przeprowadzić się do Polski.

Uwzględniając powyższe Naczelnik Urzędu Celnego w R. stwierdził, iż na dzień złożenia zgłoszenia celnego tj. [...] r. "strona nie zakończyła swoich spraw w państwie trzecim". Organ uznał tym samym, iż nie zostały spełnione wszystkie przesłanki określone w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1186/2009 z 16.11.2009r ustanawiającym wspólnotowy system zwolnień celnych dotyczącym zwolnienia z należności celnych przywozowych mienia osobistego osoby fizycznej przenoszącej swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego na obszar Wspólnoty, a tym samym zgłoszony towar nie podlega zwolnieniu z należności celnych przywozowych z tego tytułu.

Skarżący od tej decyzji złożył odwołanie.

Po jego rozpatrzeniu, Dyrektor Izby Celnej zaskarżoną decyzją uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji, albowiem uznał, że niezbędne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w znacznej części.

Podniósł, że organ pierwszej instancji stwierdził, iż na dzień złożenia zgłoszenia celnego "strona nie zakończyła swoich spraw w państwie trzecim".

Natomiast - zdaniem Dyrektora Izby Celnej w K.- organ pierwszej instancji wydając zaskarżoną decyzję nie wyjaśnił szeregu istotnych kwestii mogących mieć wpływ na wynik sprawy.

W szczególności Naczelnik Urzędu Celnego w R. nie ustalił:

1. - czy skarżący posiada w USA inne nieruchomości oraz inny majątek oprócz domu na F., co do którego przedłożył umowę z biurem nieruchomości na pośrednictwo w sprzedaży,
2. - od jak dawna jest w posiadaniu ww. domu,
3. - jeżeli prowadził własną działalność gospodarczą w USA (jak zeznał do protokołu), to co to była za "firma" i czy odprowadzał z tego tytułu podatki w USA oraz jakie dochody osiągnął w ostatnich latach (rozliczenia dotyczące osiągniętych dochodów w USA),
4. - czy po przeniesieniu miejsca zamieszkania z USA, skarżący nadal osiąga dochody i płaci podatki w USA, a jeżeli tak to z jakiego tytułu,
5. - czy po przeniesieniu miejsca zamieszkania z USA, strona nadal posiada ubezpieczenie w USA, czy posiada ubezpieczenie zdrowotne w Polsce,
6. - czy jest zatrudniony lub prowadzi działalność gospodarczą w Polsce - jeżeli tak to od kiedy,
7. - czy płaci podatki w Polsce /lub innym kraju członkowskim Unii Europejskiej/,
8. - jaki tytuł prawny ma do lokalu mieszkalnego w Z. przy ul. [...], a jeżeli jest jego właścicielem/współwłaścicielem, to od kiedy.

Dyrektor izby Celnej uznał, że wyjaśnienia wymaga również kwestia sprzedaży należącego do strony domu oraz przeniesienia miejsca zamieszkania do Polski jego rodziny, planowanego na okres po zakończeniu roku szklonego 2015-2016.

Zobowiązał również organ pierwszej instancji jest do oceny materiału dowodowego przesłanego przez pełnomocnika strony za pismem z [...] r., tj. kserokopii:

1. - aktu notarialnego z [...]r. - repertorium A nr [...] dot. zakupu nieruchomości w M., gmina S.,
2. - pisma "A" S.A. z [...] r. nr [...] dot. umowy o przyłączenie do sieci elektroenergetycznej,
3. - pisma Prezydenta Miasta Z. z [...] r. nr [...] w/s wydania zgody na lokalizację zjazdu z ul. [...]..

Nadto zobowiązał organ pierwszej instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy do wyjaśnienia kwestii dotyczącej wartości celnej importowanego pojazdu samochodowego, jako że strona zadeklarowała jego wartość na 35.000 USD, jednak nie przedstawiła na tę okoliczność żadnego dowodu.

Końcowo organ stwierdził, że skoro w sprawie konieczne jest przeprowadzenie postępowania dowodowego w znacznej części, organ II instancji nie jest kompetentny do uzupełnienia braków postępowania dowodowego, gdyż naruszałoby to zasadę dwuinstancyjności.

Na to rozstrzygnięcie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach żądając jej uchylenia w całości.

Skarżący zarzucił decyzji:

1. I. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
2. - art. 233 § 2 oraz art. 13 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z 29.08.1997 roku Ordynacja podatkowa oraz art. 73 Prawo celne poprzez ich błędne zastosowanie i uchylenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w R. nr [...] z [...]r. określającej kwotę długu celnego dla towaru ujętego w zgłoszeniu celnym nr [...] z [...] r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji podczas gdy nie zaszły przesłanki wskazane w at. 233 § 2 Ordynacji podatkowej i istniały podstawy do wydania merytorycznej decyzji;
3. - art. 127 Ordynacji podatkowej poprzez jego niezastosowanie i nie rozpatrzenie sprawy po raz drugi, a jedynie ograniczenie się do kontroli rozstrzygnięcia organu I instancji, czym naruszona została zasada dwuinstancyjności, niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie skutkującej uchyleniem ww. decyzji, podczas gdy materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwalał na poczynienie właściwych ustaleń w sprawie i orzeczenie co do jej istoty,
4. - art. 120 w zw. z art. 121 O.p. i w zw. z art. 125 O.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania skarżącego do organu,
5. - art. 180 w zw. z art. 188 O.p. poprzez ich niezastosowanie i niedopuszczenie dowodów zawnioskowanych w sprawie, podczas gdy przeprowadzenie tych dowodów zmierzało do wykazania istotnych okoliczności w sprawie i pozwalałoby na ustalenie stanu faktycznego nie obarczonego błędem i pozwalałoby na uniknięcie uchylenia decyzji organu I instancji;
6. - art. 191 O.p. poprzez ocenę zgromadzonego materiału dowodowego z przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów, co skutkowało błędnym przyjęciem, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, że materiał zgromadzony w aktach sprawy nie pozwala na przyjęcie, że skarżący przeniósł się na stałe do Polski z USA,
7. - art. 210 § 4 O.p. poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji w sposób niepozwalający na merytoryczne ustosunkowanie się do decyzji, w tym nie wskazanie jakim dowodom organ dał wiarę a jakim nie i dlaczego oraz poprzez brak ustosunkowania się do zarzutów strony skarżącej podniesionych w odwołaniu od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w R. oraz braku należytego uzasadnienia wystąpienia przesłanek z art. 233 § 2 O.p. jak i nie wskazanie przyczyn braku możliwości zastosowania art. 229 O.p.,
8. - art. 233 § 2 O.p.- poprzez jego nieprawidłową wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w zobowiązaniu organu I instancji do podjęcia przy ponownym rozpatrywaniu sprawy określonych w uzasadnieniu czynności, w tym ustalenie wartości celnej pojazdu w oparciu o metodę wartości transakcyjnej lub tez jedną z metod zastępczych.
9. II. obrazę prawa materialnego, mającą istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 29 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 952/2013 z 9.10.2013 roku w zw. z art. 9 ust. 1 lit. a Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2015/2447 z 24.11.2015 roku, art. 8 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z 28.07.2015 roku, art. 23 ust. 3 ustawy z 19.03.2004 roku Prawo celne, art. 141 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93, art. 3, 4 i 5 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009 z 16.11.2009 roku poprzez błędne przyjęcie, iż materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie pozwala uznać, iż zgłoszony towar w postaci samochodu osobowego marki AUDI Q7 podlega zwolnieniu z należności celnych przywozowych jako mienie osobiste należące do osoby fizycznej przenoszącej swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego na obszar Wspólnoty, podczas gdy z materiału dowodowego wynika przeciwny wniosek;
10. - obrazę prawa materialnego, mającego wpływ na treść orzeczenia, a to art. 3 i 4 rozporządzenia Rady WE nr 1186/2009 z 16.11,2009r. poprzez błędne uznanie iż brak jest podstaw do zastosowania zwolnienia towaru z należności celnych w ramach przesiedlenia mienia, podczas gdy skarżący wykazał istnienie przesłanek uprawniających do zwolnienia od należności celnych.

W odpowiedzi na skargę z [...]r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z [...] r. i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest zasadność zwolnienia z należności celnych przywozowych samochodu osobowego sprowadzonego z USA, co do którego strona wprowadzająca go na obszar celny Unii Europejskiej twierdzi, że stanowi mienie przesiedlenia i jako takie korzysta ze zwolnienia z cła, podczas gdy organ stoi na stanowisku, że okoliczność przesiedlenia nie została dostatecznie wyjaśniona, dlatego zasadnym jest uchylenie decyzji odmawiającej zwolnienia w celu zgromadzenia dodatkowego materiału dowodowego dla jednoznacznego ustalenia tej okoliczności.

Zasady zwolnienia z cła mienia przywożonego na obszar celny Unii Europejskiej przez osoby fizyczne przesiedlające się z państw trzecich zostały określone w art. 3-11 rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009 z 16.11.2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. U. UE L z 2009r nr 324 s.23 z późn. zm.).

Zgodnie z art.3 wskazanego rozporządzenia, z zastrzeżeniem art. 4-11 zwolnione z należności celnych przywozowych jest mienie osobiste przywożone przez osoby fizyczne przenoszące swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty.

Mienie osobiste, zgodnie z art. 2 ust. 1 lit. c ww. rozporządzenia oznacza każde mienie przeznaczone na własny użytek osób zainteresowanych lub do zaspokojenia potrzeb ich gospodarstw domowych.

Mienie osobiste tworzą w szczególności:

(i) majątek ruchomy gospodarstwa domowego;

(ii) rowery i motocykle, prywatne pojazdy mechaniczne i przyczepy do nich, przyczepy campingowe, łodzie wycieczkowe i prywatne samoloty.

Stosownie do art. 4 ww. rozporządzenia, zwolnienie z należności celnych przywozowych jest ograniczone do mienia osobistego, które:

1. a) z wyjątkiem szczególnie uzasadnionych okoliczności, pozostawało w posiadaniu oraz, w przypadku towarów nieprzeznaczonych do konsumpcji, było używane przez osobę zainteresowaną w jej poprzednim miejscu zamieszkania przez co najmniej sześć miesięcy przed datą, w której osoba zainteresowana przestała zamieszkiwać w państwie trzecim, który opuściła;
2. b) jest przeznaczone do użytku w takim samym celu w nowym miejscu zamieszkania.

Po myśli art. 5 ust. 1 rozporządzenia zwolnienie może zostać udzielone tylko osobom, których miejsce zamieszkania znajdowało się poza obszarem celnym Wspólnoty nieprzerwanie przez okres co najmniej 12 miesięcy.

W sprawie nie jest sporne, że strona zamieszkiwała poza obszarem celnym Unii przez co najmniej 12 miesięcy, co wynika z przedłożonych przez nia rachunków za media i używała sprowadzony do Polski pojazd przez okres powyżej 6 miesięcy, co również wynika z dokumentów dot. rejestracji pojazdu w USA. Oś sporu koncentruje się zaś na zagadnieniu przesiedlenia strony na terytorium rzeczypospolitej Polskiej.

W tym przedmiocie Sąd podzielił stanowisko organu co do tego, że kwestia ta nie została dostatecznie wyjaśniona przez organ I instancji.

Zauważyć bowiem należy, że dla ustalenia, w jakim kraju osoba fizyczna się osiedliła konieczne jest ustalenie, gdzie jest centrum jej interesów życiowych (majątkowych, zawodowych, osobistych) czyli z jakim krajem jej związki są najsilniejsze. Tak więc dla dokonania przesiedlenia nie są wystarczające jedynie ustalenia, że nawiązała związki z krajem, do którego – jak twierdzi - przesiedliła się, ale także porównanie, które powiązania – z krajem dotychczasowego czy planowanego zamieszkania są silniejsze. W czasach globalizacji faktem notoryjnie znanym bowiem jest, że wiele osób posiada związki o różnym charakterze z wieloma krajami – gdzieś indziej mieszka, gdzieś indziej posiada majątek, czasami gdzie indziej pracuje lub prowadzi działalność gospodarczą. Jednak w sytuacji, gdy strona twierdzi, że przesiedla się z kraju trzeciego na terytorium Unii winna wykazać, że jej zamiarem jest doprowadzenie do stanu, w którym jej związki z krajem Unii staną silniejsze, niż związki z krajem, z którego się przesiedliła.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy zauważyć trzeba, że strona wykazała, że zamierza nawiązać związki z Polską – wskazuje adres w Zabrzu, pod którym przebywa (choć nie wiadomo, jaki jest jej tytuł prawny do tego lokalu), zawarła umowę o korzystanie z systemu bankowości internetowej (karta 65), udzieliła pełnomocnictwa do reprezentowania jej przed urzędami w związku z inwestycją polegającą na budowie zespołu domów jednorodzinnych w zabudowie szeregowej przy ul. Ks. [...] (karta 130 akt), co znajduje wyjaśnienie w oświadczeniu strony, że zamierza rozpocząć działalność gospodarczą polegającą na budowie domów na sprzedaż (karta 119 akt).

Tym niemniej zasadna jest ocena, że organ nie zbadał, jak istotne są związki strony z krajem jej dotychczasowego pobytu, w szczególności, czy można stwierdzić, że stały się luźniejsze niż nawiązane z Polską, bo taka winna być konkluzja wynikająca z materiału dowodowego, aby można było przyjąć, że nastąpiło przesiedlenie.

Faktem jest, że organ bardzo szczegółowo sformułował zagadnienia, jakie w ponownie prowadzonym postępowaniu winien wyjaśnić organ i odpowiedź na niektóre z nich wydaje się wręcz zbędna dla rozstrzygnięcia sprawy. I tak:

1. - niecelowe wydaje się ustalanie od jak dawna jest w posiadaniu domu, który zamierza sprzedać (skoro niesporne jest, że przebywał w USA dłużej niż 12 miesięcy),
2. - jakiego rodzaju firmę prowadził i jakie osiągał z niej dochody i w tym zakresie zarzuty strony są uzasadnione. (Istotniejszym wydaje się, czy i ewentualnie w jaki sposób zamierza ją dalej prowadzić czy może ją sprzedał lub zlikwidował. Ta bowiem okoliczność wskazuje na zakres związków z krajem dotychczasowego pobytu).

W tym miejscu należy stanowczo podkreślić, że nawet ewentualne ustalenie, że skarżący prowadzi jakąś działalność na terenie USA nie jest wystarczające do uznania, że nie dokonał przesiedlenia do Polski. W dobie rozwiniętych środków komunikacji elektronicznej i bezpośredniej nie jest niczym nadzwyczajnym, że podatnik mieszka w innym kraju, niż prowadzi działalność. Tym niemniej konieczne jest ustalenie stanu faktycznego w tym zakresie, a to dla oceny stopnia związku strony z każdym z krajów tj. pobytu dotychczasowego i wybranego w celu przesiedlenia.

Podobnie sama w sobie nie jest najważniejsza okoliczność, w którym państwie osoba fizyczna uzyskuje większość lub wszystkie dochody. Również bowiem możliwa jest sytuacja, gdy dochody generuje źródło położone na terenie jednego państwa, jednak osoba z jakichś względów zamieszkuje w państwie innym.

Nawet jednak, gdyby uznać za nieistotne niektóre z wymagających wyjaśnienia – zdaniem organu II instancji - kwestii, to nie ma to wpływu na wynik sprawy, albowiem słuszne jest stanowisko organu II instancji w jego zasadniczej części tzn. co do tego, że decyzja pierwszoinstancyjna winna być uchylona w celu uzupełnienia materiału dowodowego, a organ II instancji nie może tego uczynić, gdyż dopuściłby się naruszenia zasady dwuinstancyjności i pozbawił stronę prawa do dwukrotnego rozpatrzenia jej sprawy przez organy. Wskazuje to na bezzasadność zarzutu 2. skargi.

Niezależnie od tego przeciwne postępowanie organu stanowiłoby także naruszenie art. 233 § 2 O.p., który - a contrario - upoważnia organ II instancji do wydania orzeczenia reformatoryjnego jedynie w sytuacji, gdy zakres koniecznego uzupełnienia postępowania dowodowego nie jest znaczny. Dlatego nie jest zasadny 1. skargi, że istniały podstawy do wydania przez organ II instancji decyzji merytorycznej.

Nie są uzasadnione zarzuty procesowe z punktów 3-5, gdyż postępowanie organu II instancji prowadzone było prawidłowo, materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji nie był kompletny, w szczególności w zakresie wykazania związków strony z USA, zaś organ II instancji nie był kompetentny do jego uzupełnienia w takim zakresie, w jakim uzupełnienie to jest konieczne. Nadto faktem jest, że przepisy O.p. ciężar dowodzenia nakładają na organ, nie oznacza to jednak, że strona zwolniona jest z aktywności w tym zakresie, zwłaszcza, że wiedzę o pewnych faktach może mieć tylko ona. Natomiast szereg dowodów zostało złożonych przy piśmie z [...]r., a więc już po wydaniu decyzji przez organ I instancji ([...]r..) i jako takie nie mogły się stać przedmiotem oceny jego ani organu nadrzędnego (zasada dwuinstancyjności).

Nie mógł odnieść skutku także zarzut wadliwego sporządzenia decyzji poprzez niewskazanie jakim dowodom organ dał wiarę a jakim nie, gdyż nie mógł ich ocenić z powodu niekompletności materiału dowodowego i wydał decyzję kasacyjną właśnie z powodu braków w tych dowodach.

Także zarzut z punktu 7. nie jest zasadny, gdyż ustalenie wartości celnej pojazdu może być konieczne, gdyby organ doszedł do przekonania, że strona nie spełniła jednak przesłanek niezbędnych do skorzystania ze zwolnienia mienia przesiedlenia z należności celnych.

Nie jest natomiast słuszny zarzut o niecelowości badania, czy skarżący ma inne nieruchomości w USA (gdyż gdyby je posiadał mogłoby to mieć wpływ na ocenę jego zamiaru faktycznego przeniesienia się do Polski w kontekście możliwości zamieszkania w innej nieruchomości w USA).

Odnośnie zarzutów naruszenia prawa materialnego Sąd stwierdza, że są one nieuzasadnione, gdyż organ II instancji w istocie nie badał sprawy w jej aspekcie materialnym. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że w pierwszej kolejności poddaje się analizie zarzuty procesowe, gdyż prawidłowość zastosowania przepisów prawa materialnego może być oceniana dopiero w odniesieniu do stanu faktycznego ustalonego w wyniku przeprowadzenia prawidłowego postępowania. Wobec braków w materiale dowodowym, a więc wad postępowania i praktycznej niemożności ustalenia, czy skarżący dokonał przesiedlenia z USA do Polski, czy też co prawda nawiązał tu pewne związki, jednak bez przeniesienia swego centrum życiowego, zasadnie organ nie odniósł się do zarzutów materialnoprawnych. Tym bardziej nie może tego uczynić Sąd orzekający, do którego kognicji należy jedynie kontrola działalności administracji publicznej.

Uwzględniając powyższe Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.