Uzasadnienie
Na sesji w dniu [...] r. Rada Miejska w S. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego B. K. (dalej określanego jako skarżący). Jako podstawę podjęcia tej uchwały Rada wskazała art. 383 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 5 pkt 9, art. 10 § 1 pkt 3 lit. a, art. 11 § 1 pkt 5 ustawy z 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 684 ze zm., dalej: Kodeks wyborczy lub Kw) w związku z art. 28 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1025 ze zm., dalej także K.c.) i art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 506 ze zm., dalej: u.s.g.). Uchwała ta została doręczona organowi nadzoru w dniu [...] r.
Rozstrzygnięciem nadzorczym z [...] r. nr [...] Wojewoda [...] — działając na podstawie art. 91 ust. 1 i 3 u.s.g. — stwierdził nieważność uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...] r. w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego skarżącego, w całości, jako niezgodnej z art. 383 § 1 pkt 2 w związku z art. 10 § 1 pkt 3 lit. a i art. 11 § 1 pkt 5 K.w.
Pismem z [...] r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia jego mandatu radnego.
W odpowiedzi na skargę gmina wniosła o zawieszenie postępowania z uwagi na wszczęcie postępowania nadzorczego nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miejskiej w S. z [...] r., nr [...]
Postanowieniem z 3 lipca 2019 r. sygn. akt III SA/Gl 468/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zawiesił postępowanie sądowe na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej określanej skrótem P.p.s.a.). Uznał za celowe zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego, bowiem rozstrzygnięcie sprawy dotyczącej stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miejskiej w S. z [...] r., nr [...] w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego ma istotne znaczenie dla postępowania w zakresie skargi radnego na tą uchwałę. Rozstrzygnięcie w rozpatrywanej sprawie niewątpliwie zależne jest i będzie od wyniku postępowania dotyczącego nieważności uchwały Rady Miejskiej w S. z [...] r., nr [...].
Wyrokiem z dnia 2 września 2019 r. sygn. akt III SA/Gl 672/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę Gminy S. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z [...] r. nr [...]. Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 20 sierpnia 2020 r. sygn. akt II OSK 428/20 oddalił skargę kasacyjną Gminy S. od wyroku WSA w Gliwicach. Wobec czego postanowieniem z 16 grudnia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podjął zawieszone w niniejszej sprawie postępowanie sądowe.
W piśmie z [...] r. skarżący w całości podtrzymał swoją skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 161 § 1 Pp.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania:
- 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę;
- 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania;
- 3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
W judykaturze sądowoadministracyjnej ugruntował się pogląd, który skład orzekający aprobuje, że zwrot normatywny: "stało się bezprzedmiotowe" użyty w art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. oznacza, iż: "chodzi o przyczynę, która zaistniała dopiero w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi. Innymi słowy postępowanie przed sądem staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego trakcie wystąpiły zdarzenia, w następstwie których przestaje istnieć sprawa sądowoadministracyjna. W powołanym przepisie chodzi o przeszkodę mającą charakter trwały, uniemożliwiającą prowadzenie dalszego postępowania w sprawie." (wyrok NSA w dnia 21 lutego 2017 r. sygn. akt II OSK 2798/15, LEX nr 2261496).
Zgodnie z art. 384. § 1 K.w. od uchwały rady i postanowienia komisarza wyborczego o wygaśnięciu mandatu radnego z przyczyn, o których mowa w art. 383 § 1 pkt 2 - z wyjątkiem powodów wskazanych w art. 10 § 2 i art. 11 § 2, oraz pkt 3-5 i 7, zainteresowanemu przysługuje skarga do sądu administracyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia uchwały albo postanowienia. Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, który stwierdził wygaśnięcie mandatu. Natomiast zgodnie z § 3 art. 3834 K.w. wygaśnięcie mandatu radnego następuje z dniem uprawomocnienia się wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę, o której mowa w § 1.
W okolicznościach niniejszej sprawy do wszczęcia przez Wojewodę [...] postępowania nadzorczego (co nastąpiło [...] r.) i wydania rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność kwestionowanej przez skarżącego uchwały doszło [...] r. Tymczasem skarga wpłynęła [...] r. Podkreślić trzeba, że skuteczne stwierdzenie w ramach postępowania nadzorczego nieważności uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu radnego wywołuje skutek ex tunc i przerywa wywoływanie skutków prawnych uchwały od daty jej podjęcia. Zatem już po wniesieniu skargi przez skarżącego została skutecznie, prawomocnym rozstrzygnięciem nadzorczym wyeliminowana z obrotu prawnego i to z dniem jej podjęcia, kwestionowana przez skarżącego uchwała Rady Miejskiej w S. stwierdzająca wygaśniecie jego mandatu.
Wobec powyższego, skoro w obrocie prawnym nie funkcjonuje zaskarżona uchwała, to nie może ona być przedmiotem oceny jej legalności dokonywanej przez sąd, tym bardziej, że nie wywołała żadnych skutków prawnych. Dlatego postępowanie sądowe, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a należało umorzyć, jako bezprzedmiotowe.