Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] S.G. wniósł skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w dniu 5 maja 2009 r. ogłosił wyrok o sygn. akt III SA/Gl 56/09 o oddaleniu skargi.
Natomiast wniosek strony skarżącej o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku w przedmiotowej sprawie, datowany z dnia [...], został nadany w urzędzie pocztowym "W. 1" w dniu [...]. W wyniku jego rozpatrzenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 12 maja 2009r. odmówił sporządzenia uzasadnienia uznając wniosek jako przedwczesny stosownie do art. 141 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W dniu [...] strona wniosła zażalenie na powyższe postanowienie oraz wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu rzeczonego wniosku o przywrócenie terminu S.G. podkreślił, że wiedząc o rozprawie w dniu 5 maja 2009r. i niemożności osobistego w niej uczestnictwa nadał wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku w dniu [...]. W ocenie strony dokonanie czynności przed terminem nie powinno skutkować "odrzuceniem" wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (tak w treści pisma, w istocie chodziło o odmowę sporządzenia uzasadnienia), a tym samym pozbawieniem jej możliwości ustosunkowania się do argumentacji Sądu.
W kolejnym piśmie datowanym z dnia [...] S.G. wskazał, że w pierwszej kolejności podtrzymuje wniosek o przywrócenie terminu.
Postanowieniem z 3 sierpnia 2009 r. tutejszy Sąd odmówił przywrócenia terminu. Postanowienie to zostało zaskarżone zażaleniem. Postanowieniem z 17 grudnia 2009 r. (sygn. akt II Gz 283/09) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wspomniane postanowienie z dnia 3 sierpnia 2009 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania tutejszemu sądowi. W uzasadnieniu swego orzeczenia Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd I instancji błędnie wezwał skarżącego do udzielenia odpowiedzi na pytanie jaki środek – zażalenie czy wniosek o przywrócenie terminu – podtrzymuje w pierwszej kolejności, gdyż pisma te wzajemnie się wykluczają. Jedną z przesłanek przywrócenia terminu jest jego uchybienie, które winno mieć charakter bezsporny, podczas gdy w zażaleniu strona kwestionuje zasadność odmowy sporządzenia uzasadnienia.
Wobec powyższego Sąd ponowił wezwanie o wskazanie, które z pism – zażalenie czy wniosek o przywrócenie terminu – strona podtrzymuje z pouczeniem o ich wzajemnej opozycji. Strona skarżąca w piśmie z [...] podtrzymała wniosek o przywrócenie terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
W dziale III rozdział 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwana dalej ppsa) szczegółowo określono warunki, zasady i tryb postępowania w sytuacjach uchybienia terminu oraz określono przesłanki warunkujące dopuszczalność jego przywrócenia. W świetle art. 86 § 1 i 3 ppsa jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym i przysługuje na nie zażalenie. Podkreślić jednak należy, że w myśl art. 87 ppsa pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym zaś należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu Nadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Postanowienie NSA z 17 grudnia 2009 r. nakładało na tutejszy Sąd obowiązek ustalenia dopuszczalności wniosku o przywrócenie terminu (w związku z równoczesnym złożeniem zażalenia). Ponadto sąd II instancji nałożył obowiązek wezwania do usunięcia braku formalnego wniosku poprzez dokonanie czynności, dla której był ustanowiony termin, tj. złożenia wniosku o uzasadnienie. Skarżący pouczony o wzajemnym wykluczaniu się wniosku i zażalenia sprecyzował, że podtrzymuje wniosek, co uzasadniło merytoryczne rozpoznanie tegoż wniosku. Natomiast wezwanie o usunięcie braków formalnych wniosku stało się o tyle bezprzedmiotowe, że skarżący sam złożył wniosek o uzasadnienie wraz z wspomnianym pismem z 16 czerwca 2010 r.
Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że skarżący w terminie, który rozpoczął się w dniu publikacji wyroku (tj. 5 maja 2009 r.) a upłynął bezskutecznie w dniu 12 maja 2009 r. wniosku o uzasadnienie nie złożył. Taki wniosek złożył wcześniej, jednak, jak wykazano w postanowieniu z 12 maja 2009 r., taki wniosek był niedopuszczalny. Skarżący pozostawał w błędnym przekonaniu, że składając wniosek przed rozprawą uczynił zadość wymogowi wynikającemu z art. 141 § 2 ppsa, jednak takie przekonanie nie może być uznane za niezawinioną przeszkodę w rozumieniu art. 86 § 1 ppsa.
Skarżący wraz z zawiadomieniem o terminie rozprawy, w dniu [...] otrzymał bowiem stosowne pouczenie (k. 27 akt), z którego (a zwłaszcza z pkt 2-4) wynikało w sposób jednoznaczny, że wniosek nie mógł być złożony przed rozprawą. Z kolei ewentualne wątpliwości skarżący mógł wyjaśnić kontaktując się z pracownikami Wydziału Informacji Sądowej w siedzibie Sądu (na co z kolei wskazuje pkt 7 pouczenia) telefonicznie bądź też składając stosowne pismo procesowe. Zatem to skarżący, a nie Sąd ponosi winę za uchybienie terminu.
Stosownie więc do postanowień art. 86 § 1 ppsa należało odmówić przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 5 maja 2009r. o sygn. akt III SA/Gl 56/09.