Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] r., nr [...], Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach (dalej: ŚPWIS, organ odwoławczy, organ drugiej instancji) działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256 z poźn.zm., dalej k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania K. B. (dalej: strona, skarżący) od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. (dalej: PPIS, organ pierwszej instancji) z [...] r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Rozstrzygniecie wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym.
PPIS w T. decyzją z [...] r., nr [...], nakazał skarżącemu poddanie się obowiązkowej izolacji domowej od dnia 16 maja 2020 r. do uzyskania dwóch ujemnych wyników badań w kierunku SARS - Cov-2 w miejscu zamieszkania. Ponadto zakazał opuszczania miejsca izolacji, chyba że zaistnieją przesłanki do poddania hospitalizacji albo PPIS postanowi inaczej. Decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności. W podstawie prawnej decyzji, organ powołał m.in. art. 5 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2019 r., poz. 59 ze zm.), art. 2 pkt 11a, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. j oraz pkt 3, art. 33 ust. 1, 3 i 3a, art. 34 ust. 1 i 4 pkt 1 ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. 2019 r., poz. 1239 z póżn.zm., dalej: ustawa) w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 27 lutego 2020 r. w sprawie zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r., poz. 607).
W odwołaniu od tej decyzji, skarżący podniósł, że nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego wskazującego na konieczność uzyskania dwóch kolejnych ujemnych wyników badań w kierunku SARS-CoV-2, co stanowi naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 oraz 107 § 3 k.p.a. Zarzucił, że nie otrzymał odpowiedzi ze strony Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. na prośbą skierowaną drogą elektroniczną, w sprawie złożenia odwołania oraz uzyskania przez stronę wyników badań w kierunku obecności koronawirusa SARS-CoV-2. Dalej podniósł, że pierwsze badanie w kierunku SARS-CoV-2, które dało wynik pozytywny przeprowadzono u niego w dniu 11 maja 2020 r., a informację o tym wyniku otrzymał telefonicznie dopiero 20 maja 2020 r. Wskazał na brak wiarogodności przeprowadzonych testów i sposób pobrania wymazów. Wniósł o zmianę decyzji dotyczącej izolacji do czasu uzyskania pojedynczego ujemnego wyniku badania.
Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania. Przedstawił chronologicznie stan faktyczny sprawy. Wskazał, że decyzja PPIS w T. została wydana ze względu na ważny interes społeczny objawiający się koniecznością zapewnienia należytej ochrony dla zdrowia i życia ludzkiego osób postronnych. Pierwsze badanie w kierunku SARS- CoV-2, które dało wynik pozytywny przeprowadzono u skarżącego w dniu 11 maja 2020 r, przy czym wynik badania otrzymano 16 maja 2020 r., po czym przeprowadzono wywiad epidemiologiczny i wszczęto postępowanie, zakończone [...] r. ww. decyzją PPIS nakładającą na skarżącego obowiązek izolacji domowej od 16 maja 2020 r. do czasu uzyskania dwóch kolejnych ujemnych wyników badań.
U skarżącego odnotowano ujemne wyniki z wymazów w kierunku obecności zakażenia SARS-Cov-2, z dwóch kolejnych pobrań, tj. z 9 czerwca oraz 14 czerwca 2020 r., co stwierdzono na podstawie sprawozdań z 12 czerwca i 18 czerwca 2020 r. W ocenie organu trudno przyjąć, że przekazana skarżącemu 19 czerwca 2020 r. telefoniczna informacja o odnotowanych wynikach i kończącej się izolacji strony była wystosowana z opóźnieniem i mogła mieć znaczący wpływ na przywołaną przez wnoszącego w skardze stratę na zdrowiu fizycznym i psychicznym.
Pracownicy inspekcji sanitarnej zgodnie z otrzymaną informacją zawiadamiali sukcesywnie w miarę otrzymywanych wyników laboratoryjnych wszystkie osoby poddane wymazom w kierunku obecności koronawirusa SARS-CoV-2.
Ponadto, zakończenie badania wykonanego 18 czerwca 2020 było o godz. 16.53. Zatem trudno przyjąć, że informacja przekazana skarżącemu 19 czerwca 2020r. wynikała z opieszałości pracownika inspekcji sanitarnej. Podobnie, nie można założyć, że przekazanie skarżącemu wyniku badania diagnostycznego z 11 maja 2020 r. w dniu 20 maja 2020 r. było związane z opieszałością pracownika inspekcji sanitarnej. Wymazy przeprowadzone zostały w wyniku badań przesiewowych pracowników "A". Zważywszy na masowość przeprowadzonych wymazów oraz dużą ilość przeprowadzonych badań jak i związanych z akcją przesiewową informacją nie można przyjąć, że informacja przekazana w dniu 20 maja 2020r. skarżącemu wynikała z zaniedbań pracowników inspekcji sanitarnej, jak i ich opieszałości zważywszy, że inspekcja sanitarna nie ma wpływu na czas oczekiwania na wynik.
Organ zaznaczył, że zaistniała konieczność monitorowania przebiegu zakażenia u strony i już zgodnie z zapisem w EWP został zgłoszony do izolacji od dnia 16 maja 2020 r. do dnia 19 czerwca 2020 r. Badania były przeprowadzone przez uprawnione laboratoria.
Odpowiadając na brak uzasadnienia co do uzyskania dwóch kolejnych ujemnych wyników badań wskazał, że zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych, Konsultanta Krajowego w dziedzinie chorób zakaźnych i Głównego Inspektora Sanitarnego dotyczące postępowania z chorymi zakażonymi SARS- CoV-2, którzy nie wymagają hospitalizacji, po uzyskaniu dwukrotnego wyniku ujemnego, pacjenta można zwolnić z izolacji. Taki schemat został wypracowany przez specjalistów i był on na bieżąco aktualizowany w miarę poznawania i badania nowego wirusa.
Dalej wskazał, że Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie był dysponentem "wymazobusów", posiadał jedynie informacje kto został umieszczony na liście do wymazów. Nie miał żadnego wpływu na terminy oraz sposób pobierania wymazów. Wskazał na przepisy ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych, w tym, na art. 33 ust. 3 a pkt 1 i 2, z których wynika możliwość przekazania decyzji w każdy możliwy sposób, a ponadto decyzja nie wymaga uzasadnienia.
We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skardze, strona zarzuciła brak uzasadnienia faktycznego i prawnego wskazującego na konieczność uzyskania dwóch kolejnych ujemnych wyników badań i opieszałość dotyczącą uzyskania przez stronę informacji o wynikach badań przeprowadzonych u skarżącego w kierunku obecności koronawirusa SARS-CoV-2 oraz przymusową, bezpodstawnie przedłużającą się izolację. Podniesiono również, że do powyższych zarzutów nie odniósł się żaden z organów inspekcji sanitarnej.
Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał, że poniósł straty na zdrowiu fizycznym i psychicznym, jak i straty materialne związane z ograniczeniem wykonywania pracy zarobkowej. Jednocześnie, powołując się na całokształt sprawy wniósł o zadośćuczynienie pieniężne Ponadto skarżący zarzucił, że w jego sprawie wystąpił brak przestrzegania jakichkolwiek przepisów RODO związanych z ochroną danych osobowych. Jednocześnie wyraził niepokój co do wykorzystania zebranych przez inspekcję sanitarną jego danych osobowych jak i ich wykorzystania.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Ponadto sąd może stwierdzić nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli została wydana:
z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej, z rażącym naruszeniem prawa, dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie, była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały, zawiera wadę powodującą jej nieważność na mocy wyraźnie wskazanego przepisu prawa, w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą (art. 145 § 1 pkt 3 tej ustawy). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ww. ustawy.).
Przedmiotem skargi, skarżący uczynił decyzję ŚPWIS utrzymującą w mocy decyzję PPIS, którą organ pierwszej instancji nakazał skarżącemu poddanie się obowiązkowej izolacji domowej od dnia 16 maja 2020 r. do uzyskania dwóch ujemnych wyników badań w kierunku SARS - Cov-2, zarzucając brak uzasadnienia faktycznego i prawnego wskazującego na konieczność uzyskania dwóch kolejnych ujemnych wyników badań w kierunku SARS-CoV-2, co stanowi naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 oraz 107 § 3 k.p.a.
A zatem spór w niniejszej sprawie sprowadza się do kontroli zasadności decyzji nakładającej na skarżącego obowiązek przymusowej izolacji w okresie od 16 maja 2020 r. do 19 czerwca 2020 r.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. 2019 r.,poz. 1239 z póżn.zm).
W ocenie Sądu orzekającego w sprawie, zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, jak również nie doszło w przedmiotowej sprawie do naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponadto nie zachodzą podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji i tym samym uwzględnienia skargi.
Poza sporem jest, że u skarżącego wykonano w dniu 11 maja 2020 r. badanie w kierunku SARS- CoV-2, które dało wynik pozytywny. Organ otrzymał wynik tego badania 16 maja 2020 r., a w dniu 20 maja 2020 r. wszczął postepowanie zakończone decyzją nakazującą skarżącemu obowiązek poddania się izolacji w warunkach domowych. W związku z tym skarżący miał obowiązek stosowania się do nakazów i zakazów organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej służących zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych. Takie rygory nakładają przepisy ww. ustawy w art. 5 ust. 1 pkt 1) i pkt 3), natomiast art. 33 ustawy zawiera szczegółowe regulacje dotyczące nakazów i zakazów, które inspektor sanitarny może określić w decyzji.
Należy wskazać, że zgodnie z art. 33 ust.3 w związku z art.5 ust. 1 pkt 1) lit. j powołanej ustawy państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny może, w drodze decyzji, nałożyć na osobę zakażoną lub chorą na chorobę zakaźną albo osobę podejrzaną o zakażenie lub chorobę zakaźną, lub osobę, która miała styczność ze źródłem biologicznego czynnika chorobotwórczego obowiązek poddania się izolacji. Decyzji takiej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Co więcej, decyzje, o których mowa w art. 33 ust. 1, wydawane w przypadku podejrzenia zakażenia lub choroby szczególnie niebezpiecznej i wysoce zakaźnej, stanowiącej bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia innych osób:
- 1) mogą być przekazywane w każdy możliwy sposób zapewniający dotarcie decyzji do adresata, w tym ustnie;
- 2) nie wymagają uzasadnienia;
- 3) przekazane w sposób inny niż na piśmie, są następnie doręczane na piśmie po ustaniu przyczyn uniemożliwiających doręczenie w ten sposób.
A zatem decyzja pierwszoinstancyjna mogła zostać przekazana skarżącemu w dowolny sposób i co więcej nie musiała zawierać uzasadnienia.
Ponadto, zgodnie z art. 34 ust. 1 tej ustawy, w celu zapobiegania szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych osoby chore na chorobę zakaźną albo osoby podejrzane o zachorowanie na chorobę zakaźną mogą podlegać obowiązkowej hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych. Ponadto, w myśl art. 34 ust.4 pkt 1 ww. ustawy zakazuje się opuszczania miejsca izolacji lub izolacji w warunkach domowych chyba, że odpowiednio dana osoba wymaga hospitalizacji albo organ inspekcji sanitarnej postanowi inaczej. Ustawa ma na celu ochronę zdrowia i życia ogółu ludzi, a nie tylko zarażonej jednostki.
Zatem w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że decyzja została wydana przez właściwy organ na podstawie powołanych przepisów prawa. Wprawdzie ustawa nie określa czasu trwania izolacji w warunkach domowych, a w dacie podejmowania decyzji, przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z 6 kwietnia 2020 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz obowiązku kwarantanny lub nadzoru epidemiologicznego, również nie zawierały w tym zakresie regulacji, ale w ocenie Sądu oznaczało to obowiązek organu, który wydaje w tym przedmiocie decyzję, sprecyzowania czasu jej trwania.
Faktem powszechnie znanym jest, że począwszy od marca 2020 r., państwo funkcjonuje w nadzwyczajnych okolicznościach wywołanych szerzeniem się wirusa COVID-19. W związku z tym weszło w życie szereg aktów prawnych związanych z pandemią - począwszy od ustawy z 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, przez rozporządzenie Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii. Od 20 marca 2020 r. do odwołania ogłoszony został na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2.
Organ wyjaśnił, że czas trwania izolacji w warunkach domowych został ustalony w oparciu o zalecenia Polskiego Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych, Konsultanta Krajowego w dziedzinie chorób zakaźnych i Głównego Inspektora Sanitarnego dotyczące postępowania z chorymi zakażonymi SARS- CoV-2, którzy nie wymagają hospitalizacji, po uzyskaniu dwukrotnego wyniku ujemnego, wówczas pacjenta można zwolnić z izolacji. Taki schemat został wypracowany przez specjalistów i był aktualizowany w miarę poznawania i badania nowego wirusa.
Decyzja drugoinstancyjna wbrew postawionym zarzutom zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. Wyrażona w skardze subiektywna i odmienna ocena skarżącego co do działania organów inspekcji sanitarnej podejmujących decyzje w nowych i całkowicie atypowych warunkach, nie może stanowić podstawy do jej uwzględnienia.
Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał na naruszenie dóbr osobistych jego i członków jego rodziny oraz negatywne następstwa zdrowotne wywołane działaniami organów. Wniósł o zasądzenie zadośćuczynienia w kwocie 10 000 zł na podstawie art. 23 oraz 24 § 1 w zw. z art. 417 kodeksu cywilnego. Należy zatem stwierdzić, że tak zgłoszone roszczenia są sprawą cywilną należącą do właściwości rzeczowej sądu powszechnego. Roszczenia cywilne nie stanowią sprawy administracyjnej i nie podlegają kognicji sądu administracyjnego oraz kontroli sądowoadministracyjnej. Mogą być objęte powództwem wniesionym przez skarżącego do właściwego rzeczowo i miejscowo sądu powszechnego.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.