Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicachz 18 marca 2024 r., sygn. akt III SA/Gl 668/23

Uzasadnienie

Pismem datowanym na dzień 29 czerwca 2023 r. (Z. O. (dalej: strona skarżąca, skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu do skargi na akt Spółdzielni Mieszkaniowej w L. (dalej: organ administracji) w przedmiocie procedury wyboru składu Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej w L., zarejestrowanej w repertorium SA o sygn. akt III SA/Gl 668/23.

Zarządzeniem z dnia 26 września 2023 r. referendarz sądowy polecił przestawić akta sędziemu sprawozdawcy celem rozważenia czy w sprawie zachodzi przesłanka, o której mowa w art. 247 p.p.s.a. – skarga dotyczy uchwały walnego zgromadzenia spółdzielni mieszkaniowej.

Postanowieniem z 15 listopada 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił przyznania prawa pomocy wskazując na oczywistą bezzasadność skargi (art. 247 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej p.p.s.a.), albowiem jej rozpoznanie nie podlega kognicji sądów administracyjnych.

Nie zgadzając się z ww. postanowieniem, pismem z 8 grudnia 2023 r. skarżący wniósł zażalenie.

Postanowieniem z 31 stycznia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego z uwagi na to, że nie zasługiwało na uwzględnienie. NSA uznał stanowisko sądu I instancji za prawidłowe, a skargę oczywiście bezzasadną, popierając stanowisko o braku kognicji sądów administracyjnych w tej materii.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w p.p.s.a., zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej.

Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane taksatywnie w ustawie.

Stosownie do art. 3 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest procedura wyboru składu Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej w L..

Wyjaśnić należy, że spółdzielnia mieszkaniowa to dobrowolne zrzeszenie nieograniczonej liczby osób, o zmiennym składzie osobowym i zmiennym funduszu udziałowym, która w interesie swoich członków prowadzi wspólną działalność gospodarczą, a także może prowadzić działalność społeczną i oświatowo-kulturalna na rzecz swoich członków i ich środowiska, zaś posiadany przez nią majątek jest majątkiem jej członów, co wynika wprost z art. 1 ust. 1-3 ustawy z 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 648 ze zm.). Katalog spraw, zawarty w treści art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. przytoczonej powyżej, wyklucza możliwość wniesienia do sądu administracyjnego skargi w sprawie procedury wyboru składu Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej w L.. Bowiem sprawy dotyczące aktów lub czynności niewymienionych w tym katalogu nie są objęte właściwością sądu administracyjnego.

Natomiast przedmiot inicjowanej sprawy w całości dotyczy postępowania przed sądem powszechnym. Informacja o braku właściwości sądów administracyjnych do tej kategorii spraw została zresztą jednoznacznie wskazana przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu postanowienia z 31 stycznia 2024 r., kontrolującego postanowienie tut. Sądu wydane 15 listopada 2023 r., odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie przyznania skarżącemu pełnomocnika z urzędu w aktach o sygnaturze III SPP/ Gl 94/23.

Konkludując zatem stwierdzić należy, że sprawa objęta niniejszą skargą pozostaje poza kognicją sądów administracyjnych.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a. skargę należało uznać za niedopuszczalną i odrzucić, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach orzekł jak w sentencji postanowienia.