Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicachz 8 czerwca 2011 r., sygn. akt III SA/Gl 695/11

Uzasadnienie

U Z A S A D N l E N l E

Wnioskiem z dnia [...] r., nadesłanym w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego w kwocie 100,00 zł, skarżący K.R. domagał się zwolnienia od kosztów sądowych.

W jego uzasadnieniu podał, iż wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną. Oboje są osobami bezrobotnymi bez prawa do zasiłku. W bieżącym utrzymaniu korzystają z pomocy rodziny, głównie syna, który udostępnia im nieodpłatnie wynajmowane mieszkanie. Zarówno skarżący jak i jego żona nie posiadają bowiem, poza oszczędnościami w kwocie 1.750,00 zł, żadnego majątku.

Dane te znalazły potwierdzenie w przedłożonych do akt o sygn. III SA/Gl 131/11 dokumentach źródłowych obejmujących:

1. - umowę najmu mieszkania położonego przy ul. [...] w K. o pow. [...]m2 wraz z rachunkami ponoszonych przez syna opłat za czynsz 479,49 zł), wodę (593,22 zł – rozliczenie za sześć miesięcy), gaz (42,53 zł), wywóz nieczystości (340,20 zł - wydatek roczny) i energię elektryczną (253,51 zł);
2. - zaświadczenia wystawione przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w K., z których ustalono, iż skarżący oraz jego żona nie składali zeznań podatkowych za 2009 r.;
3. - oświadczenie z dnia 24 marca 2011 r. o niekorzystaniu ze świadczeń z Ośrodka Pomocy Społecznej;
4. - zaświadczenia wystawione przez PUP potwierdzające, iż od dnia [...] r. oraz [...]r. skarżący i jego żona zarejestrowani są jako osoby bezrobotne bez prawa do zasiłku;
5. - oświadczenie córki z dnia [...]r. w przedmiocie udzielanej wspólnie z bratem - oficerem marynarki, mechanikiem na statkach zagranicznych armatorów - pomocy finansowej ich rodzicom, którzy znaleźli się w trudnej sytuacji materialnej;
6. - pismo procesowe pełnomocnika z dnia [...] r. wskazujące na posiadany przez wnioskodawcę stan oszczędności, który po sprzedaży sprzętu narciarskiego wynosił 1.850,00 zł;
7. - zaświadczenia wystawione przez ZUS, z których wynika, iż w okresie ostatnich sześciu miesięcy skarżący oraz jego żona nie figurowali w Systemie Informatycznym ZUS jako osoby zgłoszone do ubezpieczeń społecznych.

Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje.

Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zgodnie z art. 245 § 3 cyt. ustawy zwolnienie strony skarżącej od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny.

Użyte w cytowanym wyżej przepisie pojęcie "wykazać" należy rozumieć jako udowodnić, przedstawić w sposób przekonywujący, pokazać, unaocznić. Odnosi się ono do wnioskodawcy, co oznacza, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, że zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży bezpośrednio na stronie, która powinna wyjaśnić w sposób nie budzący żadnych wątpliwości swoją sytuację finansową i możliwości płatnicze. Instytucja prawa pomocy ma bowiem charakter wyjątkowy dlatego też może być stosowana jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Tylko bowiem w takim przypadku istnieją racjonalne powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na pozostałych współobywateli.

Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu Państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony skarżącej z obowiązku ich ponoszenia (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2005 r. sygn. akt FZ 478/04, niepubl.).

Dokonana w tym kontekście analiza stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawcy przemawia za uwzględnieniem zgłoszonego żądania. Nie można bowiem wymagać od wnioskodawcy, który podobnie jak jego żona od roku 2010 figuruje w ewidencji osób bezrobotnych bez prawa do zasiłku, aby przeznaczył posiadane oszczędności w kwocie 1.750,00 zł na opłaty sądowe czy wydatki.

Tym bardziej, że środki te – jak wynika ze złożonego w aktach o sygn. III SA/Gl 131/11 oświadczenia córki - pochodzą z wyprzedawanych po dziadkach starych przedmiotów w postaci 30-tomowej encyklopedii PWN oraz sprzętu narciarskiego, a to oznacza, iż pomoc oferowana skarżącemu i jego żonie przez ich dzieci i osoby bliskie nie jest wystarczająca na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych.

Dlatego też działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 1 i § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.