Uzasadnienie
Pismem z 9 września 2020 r. K. J.(skarżący) wniósł skargę na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji z 31 sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie braku bezczynności Komendanta Powiatowego Policji. Postanowienie to zostało wydane na skutek wniesienia ponaglenia w trybie art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.) w związku z przekroczeniem terminu załatwienia sprawy przez Komendanta Powiatowego Policji.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej odrzucenie z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego zgodnie z art. 58 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga została odrzucona, ponieważ przedmiot zaskarżenia nie podlegał kontroli sądu administracyjnego.
W ramach tej wstępnej kontroli Sąd dokonuje badania swojej właściwości biorąc pod uwagę powołaną ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 ww. ustawy sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Z przepisu tego a contrario wynika, że skarga jest niedopuszczalna, gdy postanowienie jest niezaskarżalne.
W postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada, że na wydane w toku postępowania postanowienie służy stronie zażalenie, gdy Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi (art. 141 § 1 k.p.a.) lub gdy przewiduje to przepis szczególny. Materialnoprawną podstawę wydania skarżonego postanowienia stanowił art. 37 § 6 k.p.a., zgodnie z którym organ rozpatrujący ponaglenie wydaje postanowienie, w którym:
- 1) wskazuje, czy organ rozpatrujący sprawę dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, stwierdzając jednocześnie, czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
- 2) w przypadku stwierdzenia bezczynności lub przewlekłości zobowiązuje organ rozpatrujący sprawę do załatwienia sprawy, wyznaczając termin do jej załatwienia, jeżeli postępowanie jest niezakończone i zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych bezczynności lub przewlekłości, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających bezczynności lub przewlekłości w przyszłości.
Unormowanie to służy więc zwalczaniu bezczynności lub przewlekłości w załatwianiu sprawy, czyli wydaniu decyzji kończącej postępowanie w sprawie. Postanowienie wydane w wyniku rozpatrzenia ponaglenia jest rozstrzygnięciem podejmowanym w ramach nadzoru organu wyższego stopnia nad organami niższego stopnia. Analizowany przepis nie zawiera normy, która uprawniałaby adresata postanowienia do wniesienia zażalenia. Zarazem postanowienie wydane w trybie art. 37 § 6 k.p.a. nie jest postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, jako że jego celem jest jedynie spowodowanie, aby tego rodzaju rozstrzygnięcie (co do istoty) zostało podjęte w sytuacji, gdy organ administracji pozostaje w bezczynności lub w sposób przewlekły prowadzi postępowanie, albo też poinformowanie strony, że jej zarzuty w tym zakresie ocenione zostały jako niezasadne.
Postanowienie wydane na podstawie art. 37 § 6 k.p.a. nie jest także postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., ponieważ na skutek wniesienia ponaglenia nie toczy się żadne nowe postępowanie administracyjne, a jedynie - jak już Sąd wskazał - postępowanie w trybie nadzoru organu wyższego stopnia nad organem niższego stopnia. Zaskarżonego postanowienia nie można również zakwalifikować do innych niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a., aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Postanowienie wydane w odpowiedzi na ponaglenie nie stwarza bowiem po stronie adresata jakichkolwiek uprawnień lub obowiązków, a tym samym nie można go zaliczyć do aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Możliwość poddania postanowienia wydanego w trybie art. 37 § 6 k.p.a. kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne nie wynika także z żadnego przepisu szczególnego w rozumieniu art. 3 § 3 p.p.s.a. - w szczególności zaś z żadnego przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego.
W konsekwencji Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie mieści się w kategorii spraw podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.