Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek M. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowenie adwokata, uzupełniony pismem z dnia 4 sierpnia i 20 października 2014r. w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia 25 września 2013 r.
We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód z tytułu umowy o pracę wynosi 1.680 zł.
Skarżący według oświadczenia nie posiada żadnego majątku ruchomego ani nieruchomości.
Na uzasadnienie wniosku skarżący podniósł, iż jego sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów związanych z opłatami sądowymi.
Z uwagi na fakt, iż podane przez skarżącego informacje dotyczące jego stanu majątkowego i rodzinnego okazały się niewystarczające, referendarz działając na zasadzie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 24 lipca i 7 października 2014 r. wezwał skarżącego do przekazania w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania następujących informacji:
- - wskazanie wszystkich osób, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z określeniem wysokości miesięcznego dochodu osiąganego przez te osoby;
- - wyjaśnienie gdzie mieszka i czyją własność stanowi przedmiotowa nieruchomość;
- - udokumentowanie za pomocą kserokopii faktur i rachunków miesięcznych kosztów utrzymania, w szczególności opłata za media za ostatni okres rozliczeniowy a także telefon, ubezpieczenia, podatek od nieruchomości, wydatki na żywność, i leki. W przypadku zaległości z tytułu opłat za media nalży przedstawić aktualne zaświadczenie z właściwych organów potwierdzających te okoliczności;
- - przedstawienie historii rachunku bankowego za ostanie trzy miesiące, z aktualnym saldem;
- - przedłożenie zeznania podatkowego za rok 2013 roku;
- - zaświadczenia od pracodawcy potwierdzającego wysokość miesięcznego dochodu;
- - czy skarżący korzysta z pomocy opieki społecznej - jeśli tak to w jakim zakresie, stosowne decyzje.
Dodatkowo skarżący został wezwany do podania czy wskazany rachunek bankowy jest jedynym jaki posiada, na jaki cel zaciągnięta został pożyczka z dnia 2 czerwca 2014 r. i z jakich środków został spłacona w dniu 25 lipca 2014 r. oraz kto dokonał przelewu środków w wysokości 3.660 zł, czy na skarżącym nadal ciąży obowiązek alimentacyjny, jeśli tak to jak i w jakie wysokości regulowane są alimenty - jeśli przelewem to z jakiego konta, jeśli przekazem to niech przedstawi kserokopię potwierdzenia wpłaty za miesiąc wrzesień 2014 r.
W odpowiedzi na wezwania skarżący wyjaśnił, iż mieszka z rodzicami w mieszkaniu stanowiącym ich własność, prowadzi jednak odrębne gospodarstwo domowe. Ponosi połowę płatności wykazanych w załączonych fakturach i rachunkach. W 2013 r, nie uzyskiwał on dochodu z tytułu zatrudnienia nie posiada więc zeznania podatkowego za ten rok. Nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Pożyczka z dnia 2 czerwca 2014 r. zaciągnięta została w celu zapłaty za sporządzenie skargi do Trybunału Prawa Człowieka w związku z naruszeniem prawa skarżącego. Jedynym rachunkiem jaki skarżący posiada jest rachunek w [...]. Jeżeli chodzi o kwestię alimentacji, to odsyła on do treści pisma, które zostało skierowane do Prokuratury Generalnej, gdzie szczegółowo ja opisał. Jako załącznik skarżący dołączył historię rachunku bankowego za okres od marca do lipca 2014 r. oraz opłaty za mieszkanie przy ul G w kwocie 545,35 zł miesięcznie oraz zaświadczenie z dnia 25 lipca 2014 r o wysokości osiąganego dochodu
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,(Dz. U. nr 153, poz.1270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz zważył co następuje:
Zgodnie zaś z treścią art. 246 § 1 pkt 1 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy. Wskazuje ona, iż na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postepowania. Strona ma wskazać taką sytuację materialną, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Brzmienie tego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że inicjatywa dowodowa zmierzającą do uprawdopodobnienia, że zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt II SA/GL 823/09).
Wnioskodawca ma też obowiązek współdziałania z sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnień wszystkich okoliczności w celu ustalenia jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przesz niedostarczenie dokumentów, bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń musi mieć wpływ na dokonywaną przez orzekającego ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 4 kwietnia 2011 r., sygn. akt II FZ 103/11, postanowienie NSA z dnia 19 października 2010 r., sygn. akt II GZ 296/10).
Mimo precyzyjnego wezwania skarżący nie podał wszystkich żadnych informacji dotyczących swojej sytuacji rodzinnej i finansowej. Nie wyjaśnił kwestii kredytu i jego spłaty. Kto dokonał spłaty, z jakich środków. W sprawie zobowiązania alimentacyjnego skarżący odesłał do pisma skierowanego do Prokuratury Generalnej (k.21-22 akt sądowych), z którego wynika jedynie, iż skarżący jest zobowiązany do zapłaty na rzecz swoich dzieci alimentów w kwoce 1.200 zł miesięcznie. Nie wiadomo jednak w jaki sposób obowiązek ten jest realizowany przez skarżącego, z jakich środków i w jakiej formie. Na pewno nie są to przelewy z podanego konta bankowego, gdyż takie transakcje w ogóle nie zostały ujęta. Wskazana kwota alimentów skonsumowałby cały dochód skarżącego.
Jednocześnie brak jest informacji o zaleganiu z tego tytułu skarżącego. W zaświadczeniu od pracodawcy o wysokości osiąganego dochodu widnieje adnotacja – wynagrodzenie nie jest obciążone z żadnych tytułów.
Obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, a tym samym przedstawienia i wykazania wszelkich okoliczności potwierdzających ten fakt obciąża wnioskującego o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym uchylanie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest przeszkodą wyłączającą możliwość przyznania tego prawa (por. postanowienie NSA z 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 418/05).
Wobec powyższego należało przyjąć, iż skarżący nie zrealizował warunków wykazania, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru. Złożone na urzędowym formularzu oświadczenie jest niepełne, nie zawiera bowiem wszystkich danych o sytuacji majątkowej, rodzinnej i finansowej skarżącego.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).