Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowiez 1 grudnia 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 1560/16

Uzasadnienie

Samorządowe Kolegium Odwoławcze czynnością z dnia 16 marca 2016 r. pozostawiło podanie G. K. bez rozpoznania. Organ wskazał, że pismem z dnia 25 stycznia 2016 r. G. K. złożyła zażalenie na niezałatwienie w terminie przez Burmistrza, podania złożonego do tego organu w dniu 25 stycznia 2016 r. o wydanie karty informacyjnej. W piśmie tym G. K. stwierdziła, że z uwagi na odmowę wydania tego dokumentu, organ administracji publicznej winien był wydać postanowienie w trybie art. 74 § 2 K.p.a., czego jednak nie uczyniono, poprzestając wyłącznie na ustnej odmowie. Po otrzymaniu powyższego pisma, Kolegium w dniu 26 stycznia 2016 r. zwróciło się do G. K. działając w trybie art. 64 § 2 K.p.a. - o uzupełnienie braku formalnego zażalenia, poprzez złożenie oryginalnego podpisu na zażaleniu. Skarżąca we wskazanym terminie nie uzupełniła braku formalnego podania. Dlatego też SKO zobligowane było przyjąć, że w przedmiotowej sprawie zażalenie złożone do organu przez G. K. pismem z dnia 25.01.2016 r. nie zawierało wymaganego dla dokumentu złożonego w formie elektronicznej podpisu strony wnoszącej. Jednocześnie podpis ten nie został uzupełniony przez stronę zgodnie z wezwaniem, jako brak formalny złożonego podania. Dlatego też podanie należało pozostawić bez rozpoznania.

Pismem z dnia 27 kwietnia 2016 r. G. K. wniosła skargę na bezczynność organów: Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej oraz Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W treści skargi podniosła, że organ nie pouczył jej, jakie są procesowe skutki pozostawienia bez rozpatrzenia jej podania. W związku z powyższym domagała się wznowienia postępowania i wyciągnięcia konsekwencji z takiego postępowania organu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie twierdząc, że organ nie pozostaje w bezczynności.

Zarządzeniem z dnia 15 czerwca 2016 r. zwrócono się do skarżącej o sprecyzowanie żądania skargi poprzez wskazanie czy stanowi ona skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego, czy też skargę na bezczynność Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, skargę o wznowienie postępowania czy też skargę na pozostawienie podania skarżącej bez rozpoznania.

Postanowieniem z dnia 20 lipca 2016 r. referendarz WSA w Krakowie ustanowił dla G. K. adwokata, którego miała wyznaczyć Okręgowa Rada Adwokacka. W piśmie z dnia 24 października 2016 r. wyznaczony pełnomocnik poinformował, że skargę G. K. należy traktować jako środek zaskarżenia na pozostawienie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze bez rozpoznania zażalenia skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje

Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: P.p.s.a) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne;

1. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
2. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
3. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz.
4. 23) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, ze zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i wówczas stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.).

W ocenie sądu zaskarżone postanowienie Kolegium podjęte, na podstawie art. 64 § 2, art. 63 § 3 i art. 123 § 1 K.p.a., o pozostawieniu pisma bez rozpoznania nie należy do kategorii aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a. W orzecznictwie i w doktrynie przyjmuje się, że pozostawienie wniosku bez rozpoznania nie następuje ani w drodze decyzji, ani też w drodze postanowienia. Jest to czynność materialno – techniczna, która nie podlega zaskarżeniu w drodze odwołania, a tym samym nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2008 r., sygn. akt II GSK 485/07, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych oraz uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 czerwca 2000 r., sygn. akt III ZP 11/00, nr Lex 40475). Kwestia ta została zresztą przesądzona przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w dniu 3 września 2013 r. podjął w składzie 7 sędziów uchwałę sygn. akt I OPS 2/13, w której stwierdził, że na pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 K.p.a.) przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. W powołanej uchwale NSA stwierdził także, że "nie ulega wątpliwości, że pozostawienie podania bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 K.p.a. następuje w drodze czynności materialno-technicznej, o podjęciu której należy powiadomić wnoszącego podanie na piśmie (...). Nie jest to jednak czynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., ponieważ nie spełnia kryteriów określonych w tym przepisie".

W realiach rozpoznawanej sprawy profesjonalny pełnomocnik działający w imieniu G. K. w piśmie z dnia 24 października 2016 r. wyraźnie i jednoznacznie sprecyzował, że jej skargę należy traktować jako środek zaskarżenia na pozostawienie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze bez rozpoznania zażalenia skarżącej. Należy zatem wskazać, że pismo organu o pozostawieniu podania bez rozpoznania wydane w oparciu o art. 64 § 2 K.p.a. nie należy do katalogu aktów, które mogą być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, co uzasadnia odrzucenie rozpoznawanej skargi w oparciu o art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

Trzeba również zauważyć, że nawet potraktowanie rozpoznawanej skargi jako skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego jak chciała tego sama skarżąca, nie doprowadzi do jej merytorycznego rozpoznania. Jak bowiem wynika z art. 52 § 2 P.p.s.a., przesłankę skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu stanowi uprzednie złożenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie przewidzianym w art. 37 § 1 K.p.a. (zob. postanowienie NSA z dnia 7 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 1083/14; LEX nr 1467706). Tymczasem z akt sprawy bezsprzecznie wynika, że skarżąca nie wezwała Samorządowego Kolegium Odwoławczego – przed wniesieniem rozpatrywanej skargi – do usunięcia naruszenia prawa, co oznacza, że nie wyczerpała przysługujących mu w sprawie środków zaskarżenia. To zaś uzasadnia odrzucenie skargi na bezczynność na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.

Wobec powyższego Sąd postanowił o odrzuceniu skargi w pkt 1 sentencji w oparciu o art. 58 § 1 pkt 1 i 6 P.p.s.a.

W pkt 2 sentencji postanowienia Sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. oraz stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.