Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 14 września 2023 r. wydaną w wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego utrzymał w mocy decyzję Prezesa KRUS z dnia 11 sierpnia 2023 r. odmawiającą przyznania Z. W. (dalej: "skarżąca") świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. W decyzji znalazło się pouczenie, że przysługuje od niej skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Skarżąca nie zgodziła się z decyzją Prezesa KRUS i wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.") właściwy do rozpoznania sprawy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Sądy administracyjne zobowiązane są z urzędu przestrzegać swojej właściwości. Zgodnie z art. 59 § 1 p.p.s.a. jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny sąd, który stwierdzi swoją niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Siedziby i obszary właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych reguluje rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r., poz. 652 ze zm.).
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 14 września 2023 r. w przedmiocie odmowy przyznania Z. W. (dalej: "skarżąca") świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Przyznawanie świadczeń z tytułu pełnienia funkcji sołtysa reguluje ustawa z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz. U. z 2023 r., poz. 1073). Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy świadczenie przyznaje i wypłaca w drodze decyzji Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego działa na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 208 z późn. zm. - dalej: u.s.u.r.). Zgodnie z art. 2 ust. 2 u.u.s.r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego jest centralnym organem administracji rządowej, podległym ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi.
Zgodnie natomiast z § 1 i 2 statutu, stanowiącego załącznik do zarządzenia nr 14 Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 20 maja 2010 r. w sprawie nadania statutu Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dziennik Urzędowy Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 2010 r. Nr 10, poz. 10 z późn. zm.) Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego kieruje Kasą Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, a siedzibą Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego jest miasto stołeczne Warszawa.
Należy zwrócić uwagę, że w przepisach szczególnych brak jest regulacji pozwalających przyjąć, że sądem właściwym jest sąd miejsca zamieszkania skarżącej. Trzeba bowiem wskazać, że § 1 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 1773 ze zm.) rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 41 a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2020 r. poz. 174 i 782) - przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Rozporządzenie nie dotyczy zatem spraw o przyznanie świadczenia z tytułu pełnienia funkcji sołtysa. Zgodnie natomiast z § 1 pkt 13 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2003 r., nr 73, poz. 652 ze zm.) w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości tworzy się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dla obszaru województwa mazowieckiego.
W rezultacie, skoro przedmiotem skargi jest decyzja Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z siedzibą w Warszawie, zatem właściwy do jej rozpoznania jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Wskazać należy, że w zaskarżonej decyzji znalazło się błędne pouczenie, że właściwy do wniesienia skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 59 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.