Uzasadnienie
Decyzją z dnia 27 października 2022 r. znak: SKO-NP-4115-349/22 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, dalej: k.p.a.) oraz art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 615; dalej: u.ś.r.), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta Nowy Targ z dnia 2 czerwca 2022 r. znak: ŚR-OPŚ-5222-000017/202172022 o odmowie przyznania R. Ż. (dalej: skarżący) świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad żoną J. Ż. Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Organ I instancji ustalił, że żona skarżącego legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności z dnia 4 marca 2021 r. wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w N. Ma problemy z chodzeniem (są dni kiedy czuje się dobrze, a niekiedy nie wstaje z łóżka), ale mimo to jest sprawna ruchowo, nie jest osobą obłożnie chorą, stale leżącą. Opiekę nad nią sprawuje skarżący. Polega ona na przygotowaniu i podaniu posiłków, podaniu lekarstw, robieniu zakupów, prowadzeniu gospodarstwa domowego. Zarówno skarżący, jak i osoba wymagająca opieki poświadczyli, że ze względu na stan zdrowia osoby wymagającej opieki, obecność skarżącego jako opiekuna jest niezbędna.
Organ I instancji organ ustalił, że skarżący był zatrudniony w okresie od 29 lipca 2020 r. do 5 stycznia 2021 r. i od tego momentu nie podejmuje zatrudnienia. Jednakże w ocenie organu nie ma związku przyczynowego między rezygnacją skarżącego z zatrudnienia, a koniecznością zapewniania żonie opieki, bowiem, jak wynika z załączonych dokumentów, w okresie aktywności zawodowej, żona skarżącego już od 2015 r. miała problemy z chodzeniem i poruszała się przy pomocy balkonika i kul łokciowych. Tym samym organ uznał, że skarżący był w stanie łączyć pracę zawodową z opieką nad żoną. Z kolei pomoc, jaką obecnie udziela skarżący, nie odbiega od standardowych czynności prowadzenia gospodarstwa domowego, które nie wymagają stałej dyspozycyjności opiekuna, a co za tym idzie, pomoc świadczona przez skarżącego, nie oznacza braku możliwości podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Mając na uwadze powyższe Burmistrza Miasta Nowy Targ decyzją z dnia 2 czerwca 2022 r. odmówił przyznania wnioskowego świadczenia.
W odwołaniu wniesionym od ww. decyzji skarżący zarzucił, że organ błędnie przyjął, iż w sprawie nie występuje związek przyczynowy między rezygnacją z zatrudnienia, a koniecznością sprawowania stałej opieki, bowiem opieka sprawowana przez skarżącego nie jest opieką całodobową, co, zdaniem organu, pozwala na podjęcie zatrudnienia. Powołując na treść art. 17 ust. 1 u.ś.r., skarżący wskazał, iż z normy tej wynika, że podstawowym wymogiem uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego, jest sprawowanie stałej, ciągłej opieki, wykluczającej podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Wbrew twierdzeniom organu, przepis ten nie uzależnia otrzymania przedmiotowego świadczenia od obowiązku sprawowania opieki nieustannie przez całą dobę. W przedmiotowej sprawie, skarżący sprawuje opiekę nad żoną, która to opieka wiąże się z rezygnacją przez niego z zatrudnienia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu uznało wniesione odwołanie za nieuzasadnione i utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ na wstępie podkreślił, że istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest zapewnienie dochodu i ubezpieczenia społecznego osobie, która sama nie może sobie tego zapewnić (zaprzestając wykonywania pracy lub jej nie podejmując), gdyż musi sprawować opiekę nad osobą niepełnosprawną w takim stopniu, który uniemożliwia jej zadbanie o własne potrzeby. Fakt, że ustawodawca w art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie poprzestał na uwarunkowaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wyłącznie od tego, czy osoba wymagająca opieki legitymuje się znacznym stopniem niepełnosprawności, ale również od konieczności rezygnacji lub niepodejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez opiekuna w celu sprawowania opieki, jest zrozumiały z tego względu, iż sytuacja zdrowotna osób legitymujących się znacznym stopniem niepełnosprawności jest różna.
Z normy art. 17 ust. 1 ustawy wynika, że podstawową przesłanką, jaką musi spełnić osoba ubiegająca się o świadczenie pielęgnacyjne jest rezygnacja z pracy zarobkowej, spowodowana koniecznością sprawowania permanentnej opieki nad osobą bliską o określonym stopniu niepełnosprawności. Na równi z rezygnacją z zatrudnienia, należy traktować niepodejmowanie pracy. Świadczenie pielęgnacyjne nie jest bowiem przyznawane za samą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, gdyż wynika ona z prawnego i moralnego obowiązku, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania. Nie może być ono traktowane jako zastępcze źródło dochodu.
Następnie organ odwoławczy wskazał, że z ustaleń wywiadu środowiskowego jak i załączonej dokumentacji medycznej wynika, że osoba wymagająca opieki, tj. żona skarżącego została zakwalifikowana orzeczeniem z dnia 4 marca 2021 r. znak: [...] do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, na okres do 28 lutego 2025 r. z powodu chorób powodujących upośledzenie narządu ruchu - oznaczonych symbolem 05-R. Żona skarżącego ma problemy zdrowotne natury ginekologicznej od 1997 r. oraz od 2015 r. problemy ze stawami kończyn górnych i dolnych. Obecnie porusza się z dużą trudnością w obrębie mieszkania przy pomocy balkonika i kuł łokciowych. Z tych to powodów wymaga pomocy i opieki w codziennym funkcjonowaniu, czyli w przygotowaniu i podaniu posiłków, załatwianiu spraw urzędowych, robieniu zakupów i realizacji recept, opłacaniu rachunków, dbaniu o porządek w domu, a nadto w masowaniu, oklepywaniu, w utrzymaniu higieny osobistej.
W arkuszu pomocniczym do wywiadu środowiskowego, który został wypełniony w trakcie przeprowadzenia wywiadu oraz został załączony do kwestionariusza wywiadu środowiskowego, podano że żona skarżącego nie jest osobą obłożnie chorą, nie wymaga ciągłego nadzoru opiekuna, nie wymaga pomocy w utrzymaniu higieny osobistej takiej jak: kąpiel, obcinanie paznokci, strzyżenie włosów, nie wymaga również prowadzenia do toalety, podmywania, nie jest niesamodzielna w przygotowaniu ubrań, ubraniu się, nie wymaga dawkowania leków. Organ podkreślił, że skarżący potwierdził, iż ustalenia dokonane w czasie wywiadu środowiskowego są zgodne z prawdą.
W ocenie Kolegium, z ustaleń faktycznych, jak i biorąc pod uwagę pozostałe dokumenty zalegające w aktach sprawy - w tym oświadczenia złożone przez skarżącego pod odpowiedzialnością karną - nie można wnioskować, aby faktycznie zakres opieki, jakiej wymaga żona skarżącego był tego rodzaju, że uniemożliwiałoby to podjęcie skarżącemu jakiejkolwiek aktywności zawodowej, choćby w ograniczonym zakresie godzinowym.
Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że czynności takie jak: przygotowywanie posiłków, pomoc w czynnościach związanych z higieną osobistą, sprzątanie czy robienie zakupów, gotowanie - nie odbiegają od czynności, które wykonują osoby zajmujące się opieką nad rodziną i jednocześnie pracujące zawodowo. Czynności te nie mają charakteru tego rodzaju, że należy je wykonywać przez cały dzień, a jedynie w ściśle określonych porach - z reguły rano i wieczorem - a zatem trudno uznać, że ich wykonywanie uniemożliwia podjęcie jakiejkolwiek pracy, chociażby w ograniczonym zakresie.
Z akt sprawy nie wynika, żeby osoba wymagająca opieki była osobą obłożnie chorą, leżącą, niekontaktową, niezdolną do samodzielnego załatwiania swoich potrzeb fizjologicznych, czy też niezdolną samej spożyć posiłki. Jak wynika z ustaleń wywiadu, skarżący przygotowuje żonie posiłki, zajmuje się czynnościami prowadzenia gospodarstwa domowego, pomaga w utrzymaniu higieny osobistej, podaje leki przeciwbólowe w razie bólu. W ocenie Kolegium czynności wykonywane przez skarżącego w związku ze sprawowaną opieką, nie są absorbujące na tyle, aby zachodziła definitywna konieczność rezygnacji z aktywności zawodowej.
Organ zwrócił także uwagę, że oprócz skarżącego osobą zobowiązaną do alimentacji niepełnosprawnej matki jest jeszcze ich córka. Z wyjaśnień zawartych w załączniku nr 1 do wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wynika, że pracuje i mieszka w Z. Kolegium wyjaśniło, że okoliczności polegającej na tym, iż osoba zobowiązana do opieki mieszka poza granicami kraju, pracuje i wykonywane przez nią obowiązki zawodowe w jej ocenie nie pozwalają na sprawowanie opieki nad osobą w stosunku do której ciąży zobowiązanie alimentacyjne, nie można uznać za okoliczności o charakterze obiektywnym, które pozwoliłoby na swoiste "anulowanie" obowiązku alimentacyjnego. Wykonywanie pracy zawodowej nie należy do przesłanek o charakterze obiektywnym - zawsze jest to wybór dokonywany przez osobę zobowiązaną do alimentacji. Obowiązek ten nie musi polegać wyłącznie na osobistych staraniach osób zobowiązanych do alimentacji względem niepełnosprawnego rodzica, ale może przybrać także inną formę niesienia pomocy jak m.in. współopłacanie usług opiekuńczych.
Kolegium stwierdziło, że w sprawie nie zostały wykazane obiektywne okoliczności, wyłączające córkę skarżącego ze współudziału w opiece nad niepełnosprawną matką. Wobec powyższego należy przyjąć, że istnieje możliwość zorganizowania opieki and niepełnosprawną przy współudziale osób zobowiązanych do jego alimentacji, jak też korzystania z pomocy w formie usług opiekuńczych, tak aby skarżący miał możliwości podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił:
- - naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 u.ś.r., poprzez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącego w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie wypełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobie w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji;
- - rażącą obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust 1a u.ś.r. poprzez przyjęcie, że skarżącemu nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, mimo że skarżący zalicza się do kręgu osób uprawnionych do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego, będącą jednocześnie opiekunem osoby niepełnosprawnej, z uwagi na to, iż dzieci skarżącego mogą partycypować w opiece nad niepełnosprawną matką, podczas, gdy funkcjonalna wykładania ww. przepisów winna skutkować przyznaniem wnioskowanego świadczenia.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu i instancji oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Skarżący podniósł, że z utrwalonej linii orzeczniczej wojewódzkich sądów administracyjnych wynika, iż nie może stanowić podstawy odmowy przyznania wnioskodawcy prawa do świadczenia pielęgnacyjnego argument, iż dzieci wnioskodawcy winni wspierać wnioskodawcę w opiece nad osobą niepełnosprawną. Ustawa o świadczeniach rodzinnych w przypadku, gdy jest kilka osób zobowiązanych alimentacyjnie w jednakowym stopniu, nie przewiduje pierwszeństwa względem przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla jednej z nich w możliwości wywiązania się z obowiązku alimentacyjnego łącznie przez wszystkich zobowiązanych.
Tym samym jeżeli jest kilka podmiotów zobowiązanych alimentacyjnie w jednakowym stopniu, to można przyznać świadczenie jednej z nich, jeżeli tylko spełnia przewidziane prawem warunki. Skarżący ma prawo wyboru czy podejmie zatrudnienie i będzie dzielił się obowiązkiem alimentacyjnym względem żony z dziećmi, czy też będzie czynił osobiste starania poprzez osobistą opiekę. Organy administracyjne nie mogą decydować za stronę w jaki sposób będzie wywiązywała się ona z ciążącego na niej obowiązku alimentacyjnego. W ocenie skarżącego na uwagę zasługuje także wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 listopada 2006 r., w którym Trybunał zważył, iż w przypadku kiedy członek najbliższej rodziny wywiązuje się ze swych obowiązków - moralnych i prawnych - wobec ciężko chorego krewnego i wymaga to od opiekuna rezygnacji z zarobkowania, to winien on w tych działaniach otrzymać wsparcie państwa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie.
Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.
Zdaniem Sądu skarga nie jest uzasadniona.
Materialnoprawną podstawę wydania decyzji przez organy obu instancji stanowił przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r., z treści którego wynika, że świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje matce albo ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka, osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej lub innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1359, dalej: k.r.o.), ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Ze wskazanych przepisów wynika, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje wymienionym w nim osobom, jeżeli spełnią one łącznie wskazane w nich przesłanki.
W niniejszej sprawie niewątpliwie spełnione zostały dwie z trzech ustawowych przesłanek pozytywnych przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, tj.: znaczny stopień niepełnosprawności osoby wymagającej opieki oraz pozostawanie skarżącego i jego żony w grupie osób związanych obowiązkiem alimentacyjnym.
Co do znacznego stopnia niepełnosprawności, "orzeczenie lekarskie o niepełnosprawności wydane w trybie ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721) jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a., a więc jest dowodem tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Nie podlega ono weryfikacji przez organ administracji publicznej w prowadzonym przez niego postępowaniu o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Dokument urzędowy, który spełnia wymogi określone w przepisach, ma szczególną moc dowodową w postępowaniu. Polega ona na przyjęciu dwóch domniemań, tzn. prawdziwości oraz zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych.
W konsekwencji organ nie może odrzucić - bez przeprowadzenia przeciwdowodu - istnienia faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym. W orzecznictwie podkreśla się, że skoro dokumenty urzędowe są najbardziej wiarygodnymi środkami dowodowymi, to dowody przeciwne muszą być zdecydowanie przekonywające (por. wyrok NSA z 3 marca 2011 r., II OSK 389/2010, Lexis.pl nr 2535296; wyrok WSA we Wrocławiu, z 14 maja 2013 r., IV SA/Wr 178/13, CBOSA)" (B. Godlewska-Bujok, Ustawa o świadczeniach rodzinnych. Komentarz - LexisNexis 2014, komentarz do art. 17).
Z kolei co do pozostawania skarżącego i jego żony w grupie osób związanych obowiązkiem alimentacyjnym, w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 czerwca 2014 r., sygn. I OSK 789/13 (opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych), Naczelny Sąd Administracyjny trafnie wskazał, iż "obowiązków alimentacyjnych, przewidzianych w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, o jakich mowa w art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, nie można sprowadzać wyłącznie do tych z art. 128 i następnych k.r.o., lecz odnosić je należy do wszystkich przepisów k.r.o., które o obowiązkach alimentacyjnych stanowią, nie wyłączając art. 23 i 27 k.r.o. Przy czym, obowiązki alimentacyjne małżonków wyprzedzają obowiązki alimentacyjne krewnych (zob. art. 130 k.r.o.). "Skoro małżonek jest pierwszą osobą z kręgu zobowiązanych do alimentacji po ustaniu, unieważnieniu lub orzeczeniu separacji małżeństwa (odpowiednio art. 60 § 1-3, art. 21 i 614 § 4 k.r.o.), to tym bardziej jest on pierwszym zobowiązanym do dostarczania środków utrzymania współmałżonkowi w trakcie trwania małżeństwa na podstawie art. 27 k.r.o." (zob. M. Andrzejewski, Komentarz do art. 130 k.r.o., uw. 2 (w) Kodeks rodzinny i opiekuńczy.
Komentarz, LEX 2010). To samo wynika też ze stanowiska ustawodawcy, nowelizującego przepisy o świadczeniach rodzinnych, który uznaje, że zobowiązanym do opieki nad osobą tego wymagającą powinien być w pierwszej kolejności jej małżonek (zob. druk sejmowy nr 3393/IV kadencja, s. 16)" (por. także M. Załucki, Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz 2023, wyd. 1, C.H. Beck 2023, komentarz do art. 21).
Co więcej "obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w bliższej kolejności wyprzedza obowiązek zobowiązanego w dalszej kolejności i dopóki jest on w stanie spełniać ten obowiązek, to obowiązek zobowiązanych w dalszej kolejności nie powstaje" (A. Kawałko, H. Witczak [w:] Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz, red. M. Fras, M. Habdas, Wolters Kluwer 2021, komentarz do art. 129), a zatem obowiązek alimentacyjny osób zobowiązanych w dalszej kolejności nie powstaje, skoro skarżący jest w stanie swój obowiązek wobec żony spełnić.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, skarżący nie spełnia natomiast warunku sprawowania stałej opieki oraz przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w związku ze sprawowaniem opieki. Mając na uwadze zebrany w sprawie materiał dowodowy, nie budzi wątpliwości Sądu fakt, że organ prawidłowo ustalił, że z materiału tego w żaden sposób nie wynika, aby żona skarżącego wymagała stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, wykluczającej podjęcie przez opiekuna jakiegokolwiek zatrudnienia.
Jak wynika z akt sprawy, żona skarżącego posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności do 28 lutego 2025 r., wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w N. w dniu 4 marca 2021 r. Żona skarżącego ma problemy z chodzeniem (są dni kiedy czuje się dobrze, a niekiedy nie wstaje z łóżka), ale mimo to jest sprawna ruchowo, nie jest osobą obłożnie chorą, stale leżącą.
Z oświadczenia złożonego przez skarżącego wynika, że nie podejmuje on stałego zatrudnienia. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że żona skarżącego wymaga pomocy przy przygotowaniu i podaniu posiłków, utrzymaniu higieny osobistej, podaniu lekarstw, realizacji recept, robieniu zakupów, prowadzeniu gospodarstwa domowego, załatwianiu spraw urzędowych, opłacaniu rachunków, a nadto pomoc skarżącego polega na masowaniu i oklepywaniu.
W ocenie Sądu, z materiału dowodowego zgormadzonego w sprawie nie wynika, aby żona skarżącego był osobą leżącą czy też wymagającą szczególnej pielęgnacji. Jest ona osobą stosunkowo samodzielną, nie wymaga ciągłego nadzoru opiekuna, nie wymaga pomocy w utrzymaniu higieny osobistej takiej jak: kąpiel, obcinanie paznokci, strzyżenie włosów, nie wymaga również prowadzenia do toalety, podmywania, nie jest niesamodzielna w przygotowaniu ubrań, ubraniu się, nie wymaga dawkowania leków.
Zdaniem Sądu zakres opieki, nie wymusza na skarżącym rezygnacji z podjęcia zatrudnienia. Podkreślić należy, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w żaden sposób nie wynika, iż żona skarżącego, nie jest w stanie funkcjonować bez stałej obecności skarżącego. Prowadzenie gospodarstwa domowego natomiast, nie stanowi czynności o charakterze nadzwyczajnym i nie świadczy o konieczności sprawowania stałej lub długotrwałej opieki innej osoby. Stanowi zaś codzienną rutynę osób, w tym takich, które również pracują zawodowo. Czynności związane z opieką nad żoną skarżącego ograniczają się zaś do pomocy przy takich czynnościach, jak przygotowanie i podanie posiłków, utrzymanie higieny osobistej, podanie lekarstw, masowanie i oklepywanie. Nie są to czynności oznaczające stałą lub długotrwałą opieką innej osoby w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r.
Systemowo, świadczenia pielęgnacyjne, zgodnie z art. 17 ust. 1 zdanie ostatnie u.ś.r., przysługują tylko tym osobom, które "nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji".
System świadczeń rodzinnych został tak pomyślany, aby rekompensować utratę dochodów z powodu konieczności pielęgnacji członka rodziny wymuszającej rezygnację lub niepodejmowanie zatrudnienia. Wnioskujący musi sprawować stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną i być jej niezbędny w tak znacznym wymiarze, że w związku z tym rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowy.
W ocenie Sądu, zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający dla stwierdzenia, że pomiędzy sprawowaną przez skarżącego opieką nad żoną a niepodejmowaniem przez niego z pracy, nie istnieje związek przyczynowy. Ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego nie wynika, aby żona skarżącego, posiadająca co prawda orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności, była niesamodzielna w większości sfer życia, przeciwnie jest osobę stosunkowo samodzielną. Z tych przyczyn nie sposób przyjąć, aby skarżący, z uwagi na zakres i rozmiar czynności jakie wykonuje opiekując się żoną, rzeczywiście nie mógł podjąć żadnego zatrudnienia, choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy.
Zdaniem Sądu, zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte na szczegółowej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, który pozwolił na wyczerpujące ustalenie istotnych okoliczności sprawy, to jest zakresu i rozmiaru sprawowanej przez skarżącego opieki nad żoną. Ustalenia poczynione w tym zakresie, znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja zawiera wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego przez organ rozstrzygnięcia, które, w ocenie Sądu, odpowiada prawu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną