Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 21 maja 2010 roku, sygn. akt IIISA/Kr 323/10 odrzucił skargę A. S. na decyzję Dziekana Wydziału [...] Uniwersytetu z dnia 17 maja 2006 r. Nr:[...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów.
W dniu 20 sierpnia 2010 roku, w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego postanowienia, do WSA w Krakowie, wpłynął wniosek A. S., na urzędowym formularzu "PPF", o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie.
Z danych zawartych w formularzu wynika, iż w skład rodziny skarżącej wchodzą ojciec W. S. utrzymujący się z renty oraz siostra J. S. utrzymująca się z renty po matce. Wnioskodawczyni podała też, że uzyskiwała dochód z wakacyjnej pracy dorywczej. Wskazała kwoty dochodów miesięcznych brutto odpowiednio: 8,993.76 zł, 3,813.83 zł, 985.60 zł. W skład majątku wnioskodawcy i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie wchodzi dom parterowy składający się z trzech mieszkań.
W związku z tym, że dane zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy nie miały cechy "dokładności", o której mowa w art. 252 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarżąca została wezwana zarządzeniem referendarza WSA z 21 września 2010r. do uzupełnienia wniosku, przez złożenie oświadczeń oraz stosownych dokumentów na okoliczność wykazania stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Wezwanie awizowano dwukrotnie, pierwszy raz 28 września 2010r., zatem skutek doręczenia nastąpił 12 października 2010r., a termin do uzupełnienia braków minął 19 października 2010r.
Skarżąca nie wykonała wezwania do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tym stanie rzeczy Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarządzeniem z 29 października 2010 roku sygn.akt IIISA/Kr 323/10 pozostawił wniosek bez rozpoznania na podstawie art. 257 w zw. z art. 258 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).
Zarządzenie z 29 października 2010 roku o pozostawieniu bez rozpoznania wraz z uzasadnieniem i pouczeniem o 7 dniowym terminie na złożenie sprzeciwu ekspediowano 6 listopada 2010 roku na adres podany w skardze. Przesyłka była awizowana powtórnie, pierwszy raz 8 listopada 2010 roku, powróciła do tut. sądu z adnotacją "Zwrot nie podjęto w terminie".
Skutek doręczenia mógłby więc nastąpić dopiero 22 listopada 2010r. Jednak dnia 19 listopada 2010 roku skarżąca złożyła pismo z informacją o nowym adresie do korespondencji z sądem administracyjnym. Dnia 6 grudnia 2010 roku ekspediowano powtórnie zarządzenie z 29 października 2010 roku na podany przez skarżącą adres. Przesyłkę doręczono 13 grudnia 2010 roku.
Następnie skarżąca złożyła 15 grudnia 2010 roku pismo z wnioskiem o przedłużenie terminu do składania dokumentów, ponieważ uzyskanie dokumentów z urzędów trwa do 14 dni. Do pisma skarżąca załączyła:
- - zaświadczenie z Urzędu Skarbowego, że siostra – J. S. nie złożyła zeznania podatkowego o dochodach za 2009 rok,
- - odpis skrócony aktu zgonu matki – K. S.,
- - zaświadczenie o dochodzie opodatkowanym podatkiem od osób fizycznych A. S. w 2009 roku w wysokości 1731.71 zł,
- - zaświadczenie o dochodzie opodatkowanym podatkiem od osób fizycznych W. S. w 2009 roku w wysokości 9,548.06 zł.
Dnia 27 grudnia 2010 roku skarżąca złożyła do sądu:
- - zaświadczenie z MOPS, że rodzina pana W. S. nie figuruje w rejestrze ośrodka,
- - poświadczenie o zgłoszeniu kradzieży z policji,
- - wiele rachunków i paragonów sklepowych, w tym opłaty między innymi za noclegi w domu studenckim, schronisku młodzieżowym, oraz zakupy żywności i produktów higienicznych,
- - kserokopię pisma do Dyrektora Zespołu Szkół ze skargą na kradzież w akademiku.
Z kolei 10 stycznia 2010 roku skarżąca złożyła zaświadczenia z Urzędu Miejskiego, że na podstawie ewidencji podatkowej z 2011r. A. S., a także W. S. nie figurują w rejestrach podatków rolnego, leśnego i od nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Stosownie do przepisu art. 259 § 1 w zw. z art. 258 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - dalej zwana p.p.s.a. - od zarządzeń referendarza sadowego o pozostawieniu wniosków o prawo pomocy bez rozpoznania służy sprzeciw.
Zgodnie z art. 260 ustawy p.p.s.a w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony postanowienie (lub zarządzenie), przeciwko któremu został wniesiony traci moc a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd.
W sprawie skarżąca wniosła w terminie do wniesienia sprzeciwu pismo, z załączonymi dokumentami, wykazując zamiar pozytywnego zakończenia postępowania w sprawie prawa pomocy, przez przedłożenie dokumentów uzasadniających takie żądanie. Skarżąca dążyła do zakwestionowania zarządzenia referendarza o pozostawieniu wniosku o zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata bez rozpoznania. Sąd potraktował pismo skarżącej wniesione 15 grudnia 2010 roku jako skutecznie wniesiony sprzeciw.
Wniesienie sprzeciwu spowodowało utratę mocy postanowienia Referendarza sądowego z 29 października 2010 r. w całości.
Skutkiem wniesienia sprzeciwu jest bowiem przejście kompetencji do rozpoznania całej sprawy ponownie od początku przez Sąd (Por. Małgorzata Niezgódka - Medek - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, praca zbiorowa B. Dauter. B. Gruszczyński, A. Kabat, M.Niezgódka - Medek, Wyd. II 2006 r., Zakamycze, str. 578).
Zgodnie z art. 245 § 2 prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego.
Stosownie do przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Regulację tę w związku z przepisem § 1 pkt 2 dotyczącym przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym należy rozumieć w ten sposób, iż zwolnienie w zakresie całkowitym może nastąpić wówczas, gdy osoba żądająca zwolnienia wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W oparciu o złożone przez skarżącą na urzędowym formularzu oświadczenie, uzupełnione pismami z dnia 14 grudnia 2010 r., 27 grudnia 2010 roku oraz 10 stycznia 2011 roku, Sąd doszedł do przekonania, iż skarżąca popełniła oczywistą omyłkę, wpisując w formularzu PPF dochody roczne członków rodziny jako dochody miesięczne.
Przyjmując zatem, że dochody gospodarstwa domowego skarżącej wynoszą nie więcej niż 13,000 zł brutto rocznie na 3 osoby, więc nie więcej niż 400 zł na osobę. Zatem nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z tych przyczyn na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 244 § 1 oraz art.90 § 2 w zw. z art. 260 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono o całkowitym zwolnieniu A. S. od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.