Uzasadnienie
G. K., działając przez pełnomocnika – matkę H. K., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na czynność Prezydenta Miasta w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.
W treści skargi wskazano, że w dniu 7 lutego 2012 r. skarżący otrzymał pismo z Wydziału Spraw Społecznych Urzędu Miasta, z którego wynikało, iż prowadzone jest przeciwko niemu postępowanie w sprawie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. W dalszej części skargi opisane zostały kolejne pisma oraz wezwania, jakie otrzymał skarżący w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej odrzucenie w oparciu o art. 58 § 1 pkt 1 lub 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), z tej przyczyny, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, ewentualnie o oddalenie skargi jako bezzasadnej. W dalszej części organ opisał przebieg postępowania wyjaśniając, że w związku z niedopełnieniem obowiązku stawienia się na wywiad alimentacyjny oraz niezłożeniem oświadczenia majątkowego pomimo osobistego odebrania przesyłki listowej, pismem z dnia 1 lutego 2012 r. zostało wszczęte postępowanie w sprawie uznania G. K. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Zgodnie z treścią zawiadomienia dłużnikowi alimentacyjnemu przysługiwało prawo do złożenia wniosków i uwag, a także do zapoznania się z aktami sprawy w terminie 7 dni od dnia otrzymania zawiadomienia.
W odpowiedzi na zawiadomienie z dnia 1 lutego 2012 r. w Urzędzie stawiła się H. K. przedkładając pełnomocnictwo do reprezentowania syna oraz złożyła w jego imieniu pismo wraz z załączoną dokumentacją. Ze złożonej dokumentacji medycznej nie wynika, że stan zdrowia dłużnika alimentacyjnego nie pozwolił na zgłoszenie się na wezwanie z dnia 29 grudnia 2011 r. Jednocześnie w/w zapoznała się z aktami sprawy dotyczącymi prowadzonego postępowania. W dniu 28 lutego 2012 r. do Urzędu Miasta wpłynęło pismo od komornika sądowego prowadzącego postępowanie egzekucyjne informujące, że G. K. przez okres ostatnich 6 miesięcy nie wywiązał się ze zobowiązań alimentacyjnych w każdym miesiącu w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie – p.p.s.a.) - kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
Zdaniem Sądu skarga wniesiona w niniejszej sprawie stanowi skargę złożoną w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego (ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego; tekst jednolity, Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie – k.p.a.), regulujących postępowanie w sprawie skarg i wniosków. Przesądza o tym wyraźne stwierdzenie w treści skargi: "(...) działając w myśl art. 227 kpa składam skargę na czynności Referatu ds. Świadczeń alimentacyjnych Wydziału Spraw Społecznych Urzędu Miasta."
Z kolei czynności podejmowane przez organy administracji publicznej w trybie przepisów działu VIII k.p.a., odnoszące się do skarg i wniosków nie mieszczą się w zakresie przedmiotowym objętym art. 3 p.p.s.a. i stąd nie podlegają kognicji sądu administracyjnego.
W orzecznictwie sądowym panuje ugruntowany pogląd, który podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, że tryb "ogólnoskargowy" jest samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które kończy się czynnością materialno-techniczną (zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi). Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowienia z dnia 21 listopada 2000 r., sygn. akt. III SAB 108/99, z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt II OSK 2019/10). Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych.
W postępowaniu skargowym uregulowanym w dziale VIII k.p.a. nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, w szczególności nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej. Stosownie do art. 237 § 3 k.p.a. o sposobie załatwienia skargi zawiadamia się skarżącego, przy czym elementy składowe tego zawiadomienia określ Nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego, nie jest ono bowiem innym niż decyzje i postanowienia aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego, t. II, Zakamycze 2005, s. 544-545).
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie, jako nie należąca do właściwości sądu administracyjnego, podlega odrzuceniu w myśl art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W takim stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji postanowienia.