Uzasadnienie
I. W dniu 2 września 2016 r. P. D. złożył wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko – J. D., jako na kolejne dziecko w rodzinie. Do wniosku dołączył odpis wyroku Sądu Okręgowego z dnia 18 lipca 2012 r., sygn. akt [...], z którego wynikało, że prawo wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim dzieckiem K. D. powierzono obojgu rodzicom, przy wskazaniu, iż miejscem zamieszkania małoletniego będzie każdorazowe miejsce zamieszkania matki – E. D. W wyroku tym m.in. P. D. został zobowiązany do ponoszenia kosztów utrzymania dziecka – K. D. w kwocie [...] zł miesięcznie.
Decyzją z dnia 15 września 2016 r. nr [...] Prezydent Miasta odmówił przyznania P. D. świadczenia wychowawczego na dziecko – J. D. Na podstawie złożonych dokumentów organ I instancji stwierdził, że małoletnie dziecko K. D. zamieszkuje wspólnie z E. D. i nie wchodzi do składu rodziny P. D., a w związku z tym świadczenie wychowawcze na drugie dziecko nie należy się. Organ I instancji stwierdził, że pomimo tego, iż nie wnoszono o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, zostały sprawdzone dochody wnioskodawcy z 2014 roku, który jest podstawą do ustalenia świadczenia. Dochód członków rodziny P. D. za 2014 r. organ I instancji ustalił na kwotę [...] zł, a liczbę członków rodziny na 3 osoby. Miesięczny dochód rodziny wyniósł zatem [...] zł, co w przeliczeniu na jednego członka rodziny daje kwotę [... zł, która przekracza dopuszczalną ustawowo kwotę 800 zł. Z uwagi zatem na przekroczenie kryterium dochodowego warunkującego przyznanie prawa do wnioskowanych świadczeń Prezydent Miasta odmówił przyznania świadczenia wychowawczego na J. D. Po rozpatrzeniu odwołania P. D., Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 8 lutego 2017 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 15 września 2016 r. Kolegium stwierdziło, że małżeństwo E. B. D. oraz P. D. D. zostało rozwiązane przez rozwód w dniu 18 lipca 2012 r. W wyroku rozwodowym Sąd stwierdził, że prawo wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnimi dziećmi powierza obojgu rodzicom ustalając, że miejscem zamieszkania dziecka K. D. będzie miejsce zamieszkania matki.
Kosztami utrzymania i wychowania dziecka stron Sąd obciążył obydwoje rodziców i tytułem udziału w tych kosztach zasądził od P. D. kwotę [...] zł miesięcznie. Organ stwierdził, że aby możliwe było przyznanie P. D. świadczenia wychowawczego na J. D. jako na kolejne dziecko w rodzinie, należy ustalić, czy P. D. i jego była żona – E. D. sprawują nad K. D. opiekę naprzemienną, a w konsekwencji czy K. D., jako pierwsze dziecko wnioskodawcy, zalicza się - na gruncie ustawy - do jego rodziny. Wnioskodawca podał bowiem, iż w skład jego rodziny wchodzą (poza nim) dwaj synowie K. S. i J.D. oraz partnerka M. K. Kolegium podkreśliło, iż do przyjęcia, że dziecko znajduje się pod opieką naprzemienną obojga rodziców konieczne jest - w świetle art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci - posiadanie orzeczenia sądu w tym zakresie. Nie ulega wątpliwości, iż P. D. takim orzeczeniem nie dysponuje.
Kolegium stwierdziło, że wprawdzie wyrok rozwodowy E. B. D. oraz P. D. D. został wydany w stanie prawnym, w którym Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie przewidywał rozstrzygania przez sąd o opiece naprzemiennej nad dzieckiem, jednak rodzice mogli niejako doprecyzować wyrok rozwodowy, zawierając pisemne porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Natomiast, z zawartego w wyroku sposobu ustalenia kontaktów ojca z dzieckiem nie wynika, iż rodzice sprawują nad K. D. opiekę naprzemienną.
Wyrokiem z dnia 26 maja 2017 r. sygn. akt III SA/Kr 376/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 lutego 2017 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia 15 września 2016 r. nr [...]. Sąd wskazał, że jak wynika z akt administracyjnych małżeństwo P. D. i jego żony zostało rozwiązane wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 18 lipca 2012 r. przez rozwód. Na podstawie tego orzeczenia organy orzekające uznały, iż w przypadku skarżącego nie może być mowy o sprawowaniu opieki naprzemiennej nad K. D., gdyż tego rodzaju stwierdzenia omawiane orzeczenie nie zawiera. Jednak - zdaniem Sądu - czynienie automatycznego założenia, że z opieką naprzemienną mamy do czynienia tylko wówczas, gdy wprost takie orzeczenie znajdzie się w wyroku sądu byłoby nieracjonalne i niesprawiedliwe. Pojęcie "naprzemiennej opieki" nad dzieckiem pojawiło się bowiem dopiero w przepisach ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, która to ustawa weszła w życie 1 kwietnia 2016 r. Trudno więc wymagać od rodziców, aby składając obecnie wniosek o świadczenie dysponowali orzeczeniem o "naprzemiennej opiece" skoro orzeczenie rozwodowe zapadło w roku 2012. W ocenie Sądu, mając na względzie treść orzeczenia orzekającego rozwód skarżącego z jego byłą żoną, nie sposób bezsprzecznie założyć, że nie sprawują oni naprzemiennej opieki nad dziećmi.
Charakter "spotkań" skarżącego z dzieckiem sugeruje bowiem potrzebę dokładnego zbadania tej okoliczności. Tym bardziej, że rozstrzygnięcie, z uwzględnieniem wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych, czy w konkretnym przypadku występuje opieka naprzemienna należy do organu właściwego realizującego świadczenia wychowawcze. W związku z tym Sąd nakazał aby organ w toku ponownego rozpoznania sprawy przeprowadził postępowanie wyjaśniające mające na celu ostateczne ustalenie i rozstrzygnięcie sposobu sprawowania opieki na małoletnimi.
II. Decyzją z dnia 6 grudnia 2017 r. nr [...] Prezydent Miasta ponownie odmówił przyznania P. D. świadczenia wychowawczego na dziecko – J. D. Zdaniem organu I instancji, aby możliwe było przyznanie P. D. świadczenia wychowawczego na syna J. D. jako na kolejne dziecko w rodzinie, należy ustalić, że wnioskodawca oraz jego była żona – E. D. sprawują nad synem K. D. opiekę naprzemienną, a w konsekwencji, że syn K. D. jako pierwsze dziecko zalicza się - na gruncie ustawy - do obecnej rodziny P. D. Zgodnie bowiem z treścią art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci do przyjęcia, że dziecko znajduje się pod opieką naprzemienną obojga rodziców konieczne jest posiadanie orzeczenia sądu w tym zakresie. Prezydent Miasta wskazał, że wyrokiem Sądu Okręgowego Wydział XI z dnia 18 lipca 2012 r. sygn. akt [...] orzeczony został rozwód małżeństwa zawartego w dniu 18 listopada 2000 r. pomiędzy P. D. i E. D. Sąd orzekł również, iż prawo wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim dzieckiem – K. D. powierzono obojgu rodzicom, ustalając, że miejscem zamieszkania dziecka będzie miejsce zamieszkania matki. Ponadto Sąd zobowiązał oboje rodziców do ponoszenia kosztów związanych utrzymaniem i wychowaniem dziecka i w ramach udziału ojca w tych kosztach zasądził od P. D. na rzecz dziecka K. D. alimenty w kwocie po [...] zł miesięcznie. Jednocześnie organ I instancji ustalił, że sposób wykonywania opieki został opisany w porozumieniu z dnia 10 lipca 2012 r., z którego wynika, że dziecko będzie spędzać co do zasady dni nauki szkolnej z matką, a weekendy z ojcem, Święta Bożego Narodzenia i Wielkanoc dziecko będzie spędzało naprzemiennie z każdym z rodziców w ten sposób, że danego roku jedne święta będą spędzane z matką, a drugie z ojcem. Ponadto wakacje, ferie oraz pozostałe dni wolne od nauki szkolnej dziecko będzie spędzało z każdym z rodziców w terminach i sposób ustalony każdorazowo wspólnie przez rodziców. Na podstawie powyższego porozumienia oraz oświadczenia wnioskodawcy o zakresie sprawowanej opieki nad dzieckiem K. D. organ I instancji obliczył, że w ciągu roku ilość dni, w których P. D. sprawuje osobistą opiekę nad dzieckiem wynosi 136 dni z 365 dni roku - 37,26 %. Organ zaznaczył przy tym, że w niektóre dni roku wnioskodawca sprawuje opiekę tylko przez kilka godzin dziennie. W ocenie organu nie jest to więc porównywalny czas sprawowania opieki. Prezydent Miasta uznał zatem, że dziecko – K. D. - większość czasu zamieszkuje i przebywa u matki E. D., a w związku z tym byli małżonkowie nie sprawują opieki naprzemiennej nad wymienionym wyżej dzieckiem. Zdaniem tego organu, trudno w okolicznościach niniejszej sprawy uznać, że rodzic, u którego dziecko mieszka co weekend, część wakacji, ferii i świąt - w porównywalnych, powtarzających się okresach, naprzemiennie opiekuje się dzieckiem.
W odwołaniu od powyższej decyzji Prezydenta Miasta P. D. wniósł o jej zmianę poprzez przyznanie mu świadczenia wychowawczego na dziecko J. D. Decyzji organu I instancji odwołujący się zarzucił naruszenie:
- 1. art. 7 oraz art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, skutkujące błędnym ustaleniem stanu faktycznego, że ojciec dziecka nie sprawuje naprzemiennej opieki nad synem K. D. (synem z pierwszego małżeństwa) w sytuacji, gdy ojciec taką opiekę sprawuje, a to w wyniku:
- – zaniechania ustaleń w jaki sposób i kiedy ojciec sprawuje taką opiekę,
- – braku dokładnego wyjaśnienia, w jaki sposób organ ustalił, że ojciec sprawuje opiekę przez 136 dni w roku, co uniemożliwia jego weryfikację,
- – braku ujęcia w czasie sprawowania opieki nad synem nie tylko bezpośredniego przebywania K. w domu u ojca, ale również załatwiania z synem lub za syna czynności urzędowych, szkolnych, medycznych (np. uczestnictwo w wywiadówkach, rozwiązywania zadań domowych za pomocą środków porozumiewania się na odległość, organizowanie wyjazdów wakacyjnych i feryjnych, uzyskiwanie kart ekuz czy dowodu osobistego, składanie podań do liceów o przyjęcie lub wnioskowanie o wydanie prawa jazdy),
- – brak wyjaśnienia, czy czas szkoły wlicza się do czasu opieki ojca lub matki dziecka, a jeśli tak to w jaki sposób, a w dalszej kolejności ustalenie, ile czasu syn przebywa faktycznie w domu matki i domu ojca, w szczególności, że wielokrotnie syn nocując u ojca idzie od niego bezpośrednio do szkoły (K. ma do szkoły od domu ojca 500 metrów) lub zaraz po zajęciach szkolnych przychodzi do ojca, gdzie przebywa do wieczora, jak i zasadniczo po wyjściu z domu matki rano w piątek nie wraca już do niej, lecz od razu przychodzi do ojca;
- 2. art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez brak zastosowania polegający na - wbrew wskazaniom prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2016 roku wydanego w niniejszej sprawie - nieustaleniu rodzaju faktycznie wykonywanej opieki nad K. D. przez skarżącego i nieustaleniu, czy jest to opieka naprzemienna;
- 3. art. 5 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 3 oraz art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci poprzez błędną wykładnię art. 2 pkt 16, skutkującą niezastosowaniem art. 5 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 3 w sytuacji, gdy przepisy te powinny mieć zastosowanie, gdyż skarżący sprawuje opiekę naprzemienną nad synem K. D., który jest członkiem jego rodziny z bratem J. D. i jego matką M. K., przy jednoczesnym pominięciu okoliczności, że do lipca 2016 roku przepisy przewidywały opiekę naprzemienną bez określenia wykonywania jej w okresach porównywalnych.
Decyzją z dnia 26 stycznia 2018 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 2 pkt 16 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1851) oraz art. 7, art. 77, art 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) w związku z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935), Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 6 grudnia 2017 r. nr [...]. Uzasadniając swoją decyzję Kolegium w pierwszej kolejności powołało się na treść art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i stwierdziło, że jest związane oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 maja 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 376/17.
Następnie Kolegium wskazało, że małżeństwo odwołującego i jego żony zostało rozwiązane wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 18 lipca 2012 r. przez rozwód. Jednak z treści tego wyroku nie można bezsprzecznie założyć, że nie sprawują oni naprzemiennej opieki nad dziećmi. W tym celu konieczne było przeprowadzenie postępowania dowodowego. Kolegium zaznaczyło przy tym, że wyrok rozwodowy Sądu Okręgowego z dnia 18 lipca 2012 r. został wydany w stanie prawnym, w którym Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie przewidywał rozstrzygania przez sąd o opiece naprzemiennej nad dzieckiem. SKO podkreśliło, że żaden przepis nie definiuje opieki naprzemiennej. Wspomina o niej jedynie art. 5821 § 4 Kodeksu postępowania cywilnego, stanowiąc, iż przepis § 3 stosuje się odpowiednio do orzeczenia, w którym sąd określił, że dziecko będzie mieszkać z każdym z rodziców w powtarzających się okresach. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny, wykonywanie opieki równoważnej, naprzemiennej polega na tym, iż w określonych, powtarzających się okresach czasu dziecko mieszka z jednym z rodziców.
Zdaniem Kolegium, organ I instancji ustalił ponad wszelką wątpliwość, że K. D. większość czasu zamieszkuje i przebywa u swojej matki, byłej żony odwołującego – E. D. Ponadto na podstawie akt sprawy Kolegium ustaliło, że miejscem zamieszkania K. D. jest miejsce zamieszkania matki E. D. Okoliczność ta jest potwierdzona porozumieniem w przedmiocie wykonywania władzy rodzicielskiej oraz kontaktów z dzieckiem. Treść przedmiotowego porozumienia, zdaniem Kolegium, nie pozwala na stwierdzenie, że K. D. w określonych, powtarzających się okresach czasu mieszka z każdym z rodziców, co zgodnie z przytoczonymi powyżej poglądami doktryny jest konieczne do uznania, że nad dzieckiem wykonywana jest opieka równoważna, naprzemienna. Tak więc Kolegium uznało, że organ I instancji prawidłowo podjął decyzję o odmowie przyznania wnioskowanego świadczenia wychowawczego na dziecko J. D. Pismem z dnia 23 marca 2018 r. P. D. wniósł skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
- 1. art. 7 oraz art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, skutkujące błędnym ustaleniem stanu faktycznego, że ojciec dziecka nie sprawuje naprzemiennej opieki nad synem K. D. (synem z pierwszego małżeństwa) w sytuacji, gdy ojciec taką opiekę sprawuje, a to w wyniku:
- – zaniechania ustaleń w jaki sposób i kiedy ojciec sprawuje taką opiekę,
- – braku jakiegokolwiek odniesienia się do ustalenia organu I instancji, że ojciec sprawuje opiekę przez 136 dni w roku, które to ustalenie zostało w odwołaniu zakwestionowane przez skarżącego, po pierwsze - jako zaniżone, a po drugie- jako ogólnikowe i nie zawierające wyjaśnienia,
- – braku odniesienia się, a w efekcie braku ujęcia w czasie i rodzaju sprawowania opieki nad synem nie tylko bezpośredniego przebywania K. w domu u ojca, ale również załatwiania z synem lub za syna czynności urzędowych, szkolnych, medycznych (np. uczestnictwo w wywiadówkach, rozwiązywania zadań domowych za pomocą środków porozumiewania się na odległość, organizowanie wyjazdów wakacyjnych i feryjnych, uzyskiwanie kart ekuz czy dowodu osobistego, składanie podań do liceów o przyjęcie lub wnioskowanie o wydanie prawa jazdy),
- – brak wyjaśnienia, czy czas szkoły wlicza się do czasu opieki ojca lub matki dziecka, a jeśli tak to w jaki sposób, a w dalszej kolejności ustalenie, ile czasu syn przebywa faktycznie w domu matki i domu ojca, w szczególności, że wielokrotnie syn nocując u ojca idzie od niego bezpośrednio do szkoły (K. ma do szkoły od domu ojca 500 metrów, podczas gdy z domu matki 2 kilometry) lub zaraz po zajęciach szkolnych przychodzi do ojca, gdzie przebywa do wieczora, jak i zasadniczo po wyjściu z domu matki rano w piątek nie wraca już do niej, lecz od razu przychodzi do ojca,
- – błędnie wyciągniętego wniosku, że K. D. zamieszkuje z matką, gdyż tak wynika z wyroku rozwodowego w sytuacji, gdy jest to wniosek sprzeczny z prawem, gdyż to właśnie wówczas, gdy miejsca zamieszkania dziecka nie da się ustalić, bo nie przebywa u żadnego z rodziców stale, to sąd rodzinny ustala takie miejsce na podstawie art. 26 § 2 Kodeksu cywilnego – ustanawiając pewną fikcję prawną;
- 2. art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez brak zastosowania polegający na - wbrew wskazaniom prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2016 roku wydanego w niniejszej sprawie - nieustaleniu rodzaju faktycznie wykonywanej opieki nad K. D.przez skarżącego i nieustaleniu, czy jest to opieka naprzemienna;
- 3. art. 5 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 3 oraz art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci poprzez błędną wykładnię art. 2 pkt 16, skutkującą niezastosowaniem art. 5 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 3 w sytuacji, gdy powinny mieć zastosowanie, gdyż skarżący sprawuje opiekę naprzemienną nad synem K. D., który jest członkiem jego rodziny z bratem J. D. i jego matką M. K., przy jednoczesnym pominięciu okoliczności, że do lipca 2016 roku przepisy przewidywały opiekę naprzemienną bez określenia wykonywania jej w okresach porównywalnych.
W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił argumenty mające potwierdzić podniesionego przez niego zarzuty.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi.
Na rozprawie w dniu 24 lipca 2018 r. pełnomocnik P. D. podał, że na podstawie informacji uzyskanych od skarżącego powinno wyjść, że małoletnie dziecko przebywa u ojca 182 + 13 dni. Wynika to również z rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie organizacji roku szkolnego. Zdaniem pełnomocnika, nie jest jasne, w jaki sposób organ wyliczył, ile dni dziecko spędziło z ojcem. Porozumienie między rodzicami określa bowiem zasady do przodu, a organ nie ustalił ile dni faktycznie dziecko spędziło z ojcem. Organ przeprowadził wywiad, wziął go pod uwagę wraz z porozumieniem między rodzicami, ale nie wziął pod uwagę faktycznej opieki, która w omawianym okresie była sprawowana. W opinii pełnomocnika skarżącego, organ nie ustalił dokładnie tego czasu, który mógł ustalić na podstawie oświadczeń rodziców, a także zeznań świadków, np. partnerki skarżącego, która mogła przedstawić faktyczny czas pobytu dziecka u ojca, chociaż formalnie takiego wniosku dowodowego skarżący nie złożył.
Jeśli chodzi o sam wywiad i wnioski organu, to w ocenie pełnomocnika wnioski te są sprzeczne z treścią wywiadu. Organ l instancji wspomniał o tym, że okres opieki nad dzieckiem u każdego z rodziców powinien być porównywalny, a organ II instancji uznał, że okres ten powinien być porównywalny i równoważny. Pełnomocnik zwrócił uwagę na to, że art. 5 ust. 1 i 3 w zw. z art. 2 pkt 16 ustawy o pomocy w wychowaniu dzieci zaczął obowiązywać od lipca 2017 r. Używanie przez organy pojęć "porównywalne" i "równoważne okresy" jest więc bezpodstawne, gdyż do lipca 2017 r. żaden przepis prawa nie wprowadzał tych pojęć dla określenia opieki naprzemiennej.
W ocenie pełnomocnika, SKO popełniło błąd, zwracając uwagę na to, że w wyroku określono miejsce zamieszkania dziecka przy matce, a wiadomo, że miejsce zamieszkania to miejsce, gdzie koncentruje się większość spraw dziecka. Zdaniem pełnomocnika, Sąd ustala miejsce zamieszkania dziecka tylko wówczas, gdy dziecko nie przebywa stale u żadnego z rodziców. Rzeczą organów administracyjnych było więc ustalenie, jak opieka, czyli piecza nad dzieckiem, jest wykonywana. Zdaniem pełnomocnika, nie wystarczy procentowe ustalenie czasu opieki, np. 37% do 63%, czy nawet 45% do 55%, aby stwierdzić, że ma miejsce opieka naprzemienna. Organ nie ustalił więc, czy faktycznie sprawowana jest opieka naprzemienna, a tylko w drugim przypadku jest inna sytuacja związana z pojęciami "porównywalny" i "równoważny". Organ nie rozważył również, jak należy liczyć czas przebywania syna z ojcem w dni nauki szkolnej. Zapisy sugerują, że organ policzył weekendy matematycznie, a nie wyjaśnił, jak traktuje dni nauki szkolnej.
Zdaniem pełnomocnika, organ nie uwzględnił informacji, które wynikają z materiału dowodowego, w szczególności z wywiadu. Na pytanie Sądu, za jaki okres organ ma ustalać faktyczną opiekę, pełnomocnik stwierdził, że porozumienie stanowiło tylko ramy dla tego, jak opieka będzie wyglądała, a w chwili złożenia wniosku na przyszłość wystarczającym jest badanie sposobu sprawowania opieki w okresie roku przed złożeniem tego wniosku, chociaż można sięgnąć aż do okresu od wyroku rozwodowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.) - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu, skarga P. D. jest całkowicie nieuzasadniona.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć administracyjnych podjętych w niniejszej sprawie stanowią powołane przez organy obu instancji przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2017 r., poz. 1851).
Na wstępie rozważań należy stwierdzić, że zgodnie z wyrokiem z dnia 26 maja 2017 r. sygn. akt III SA/Kr 376/17 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie uchylającym decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 lutego 2017 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia 15 września 2016 r. nr [...] organy administracyjne zostały zobowiązane do przeprowadzenia postępowanie wyjaśniającego mającego na celu ostateczne ustalenie i rozstrzygnięcie sposobu sprawowania opieki na małoletnimi. Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniu skarżącego, organy zastosowały się do powyższego wskazania, zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. W szczególności organy ustaliły, że opieka nad małoletnim K. D. sprawowana jest zgodnie z porozumieniem zawartym 10 lipca 2012 r. Dokonując takiego ustalenia organy administracyjne wywiodły prawidłowe wnioski co do tego, że skarżący sprawuje osobistą opiekę nad dzieckiem K. D. przez 136 dni z 365 dni roku, a więc w 37,26 %. Oznacza to, że matka dziecka sprawując osobistą opiekę nad dzieckiem K. D. przez pozostałe dni, a więc 229 dni z 365 dni roku, czyli w 62,74 %.
Porównując te wielkości nie sposób przyjąć, że okresy osobistej opieki skarżącego - 136 dni z 365 dni roku (37,26 %) i 229 dni z 365 dni roku (62,74 %) są okresami porównywalnymi, jak chce tego skarżący. Co prawda pełnomocnik skarżącego na rozprawie w dniu 24 lipca 2018 r. stwierdził, że taki matematyczny sposób wyliczenia okresów jest nie do przyjęcia, jednakże nie wskazał, w jaki inny racjonalny sposób niż matematyczne wyliczenie można byłoby stwierdzić, że okresy czasu sprawowania opieki przez każde z rodziców są porównywalne. Nie do przyjęcia, zdaniem Sądu, jest stanowisko strony skarżącej wskazujące, że organy administracyjne powinny badać w jakich dniach które z rodziców faktycznie sprawowało opiekę nad dzieckiem w okresie roku przed złożeniem wniosku o świadczenie wychowawcze, a nawet "można sięgnąć aż do okresu od wyroku rozwodowego", gdyż żaden przepis prawa do takiego działania organów administracyjnych nie upoważnia.
Nie ma racji strona skarżąca twierdząc, że nie jest jasne, w jaki sposób organ wyliczył, ile dni dziecko spędziło z ojcem. Co prawda organy nie wskazały działań i wyliczeń matematycznych jakich dokonały po to, aby wyliczyć, ile dni w roku sprawuje nad tym dzieckiem opiekę każde z rodziców, to jednak sam sposób wyliczenia jest dla Sądu oczywisty jeśli dokonano ustalenia, jak w tym przypadku, że opieka nad małoletnim K. D. sprawowana jest zgodnie z porozumieniem zawartym 10 lipca 2012 r.
Zdaniem Sądu jest niewątpliwym, że po pierwsze: zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 kwietnia 2002 r. w sprawie organizacji roku szkolnego (Dz. U. z 2002 r., nr 46, poz. 432 z późn. zm.), rok szkolny, określany jako zajęcia dydaktyczno–wychowawcze, rozpoczyna się w pierwszym dniu września (jeśli dzień 1 września wypada w piątek lub sobotę to w najbliższy poniedziałek po dniu 1 września), a kończy w najbliższy piątek po dniu 20 czerwca (§ 2), ferie zimowe trwają dwa tygodnie (§ 3 ust. 1 pkt 2), a wakacje trwają od soboty po zakończeniu rocznych zajęć dydaktyczno-wychowawczych i kończą się z dniem 31 sierpnia (§ 3 ust. 1 pkt 4); a po drugie: ilość dni roboczych jest publikowana i najprostszym sposobem ustalenia jest informacja internetowa, z której wynika, że w roku 2017 ilość dni roboczych wynosiła 250, przy czym w styczniu 21, w lutym 20, w marcu 23, w kwietniu 19, w maju 21, w czerwcu 21, w lipcu 21, w sierpniu 22, we wrześniu 21, w październiku 22, w listopadzie 20, w grudniu 19. Od dni roboczych należy odjąć 57 dni wakacji i ferii zimowych, tj. 10 dni roboczych ferii zimowych, 5 dni roboczych czerwca i po 21 dni roboczych lipca i sierpnia, czyli dni robocze bez wakacji i ferii to: 250 – 57 = 193 dni.
Z powyższego wynika, że pozostałe dni w roku (nie robocze, w których przebywa u matki) minus święta, wolne, ferie i wakacje to: 365 – 193 = 172. Według kalendarza weekendy spędzane u ojca od września do piątku po 20 czerwca to 100 dni. 193 dni u matki w dniach roboczych bez świąt, wakacji i ferii i 100 dni u ojca w weekendy bez świąt, wakacji i ferii stanowi razem 293 dni. Przyjmując, zgodnie z dokonanymi ustaleniami, że pozostałe dni dziecko spędza w połowie (1/2) u matki i w połowie (1/2) u ojca, to stanowi to: 365 – 293 = 72, a 72: 2 = 36. Z powyższych ustaleń i obliczeń wynika więc, że dziecko spędza u matki 193 + 36 = 229 dni w roku, a u ojca 100 + 36 = 136 dni w roku. Wielkości te stanowią 62,74 % (229: 365 = 0,62739722602) i 37,26 % (136: 265 = 0,3726027397).
Mając powyższe na względzie Sąd orzekający w niniejszej sprawie stwierdza, że organy administracyjne, będąc związane stanowiskiem zawartym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 maja 2017 r. sygn. akt III SA/Kr 376/17, prawidłowo ustaliły, że w niniejszej sprawie nie ma miejsca opieka naprzemienna rodziców nad małoletnim synem skarżącego K. D. pochodzącym z małżeństwa, a zatem syn ten nie należy do rodziny skarżącego w pojęciu rodziny ustalonej art. 2 pkt 16 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. W tej sytuacji syn skarżącego J. D. pochodzący z kolejnego związku skarżącego nie jest kolejnym dzieckiem w rodzinie skarżącego, a dzieckiem pierwszym, na które świadczenie wychowawcze przysługiwałoby tylko wówczas, gdyby dochody w 3 osobowej rodzinie skarżącego na to pozwalały.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że organy administracyjne w niniejszym postępowaniu nie naruszyły przepisów prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Nie naruszyły też przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. A zatem Sąd - nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonych decyzji - na podstawie powołanych wyżej przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci oraz art. 151 p.p.s.a. orzekł - jak w sentencji.