Uzasadnienie
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie decyzją z dnia 5 stycznia 2022 r., znak: 1201-IOC.48.30.2021 działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 dalej jako: "k.p.a.") oraz art. 4 pkt 22 lit. v, art. 87 ust. 1 pkt 3 lit f, art 92a ust. 1 i ust. 7 oraz art. 93 ust. 1 i ust. 2, art. 94 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm., dalej jako: "u.t.d."), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie z dnia 14 września 2021 r. nr [...], którą nałożono na stronę skarżącą K. sp. z o.o. sp.k., karę pieniężną w wysokości 10 000 zł, za wykonywanie przewozu drogowego odpadów bez oznakowania środka transportu o którym mowa w art. 24 ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.
Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
W dniu 16 lipca 2021 r. funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie zatrzymali do kontroli ciągnik samochodowy marki [...], o nr rejestracyjnym [...], z naczepą marki [...], o nr rejestracyjnym [...], wykonujące przewóz w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez K. sp. z o.o. sp. k., B., ul. [...]. Ww. zestawem pojazdów kierował Z. K., pracownik ww. Spółki. Kierowca oświadczył, że nie wie, jaki towar przewozi ponieważ jest tylko kierowcą i nie brał udziału w załadunku w J. Natomiast według dokumentów przewozowych okazanych przez ww. kierowcę towarem przewożonym w dniu przedmiotowej kontroli drogowej były odpady, które miały być przetransportowane (tranzytem przez Niemcy) do L. Podczas rewizji ww. środka transportu (naczepy) kontrolujący ujawnili poskładane na paletach folie PCV, co zgadzało się z dokumentami przewozowymi, którymi dysponował kierowca w czasie kontroli.
Ponieważ ww. transport nie posiadał wymaganych oznaczeń, stwierdzono wykonywanie przewozu drogowego odpadów przez transportującego odpady bez oznakowania środków transportu, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 24 ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, a na tę okoliczność kontrolujący sporządzili dokumentację fotograficzną oraz protokół kontroli drogowej nr [...], zawierający wyniki tej kontroli, a stwierdzone naruszenie zostało opisane w załączniku do protokołu, stanowiącym jego integralną część. Kierowca zaś kontrolowanego środka transportu. Pan Z. K., nie wniósł do protokołu żadnych zastrzeżeń i podpisał go bez uwag.
Zawiadomieniem nr [...] z dnia 23 lipca 2021 r. Naczelnik Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie poinformował podmiot wykonujący ww. przewóz drogowy o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego.
Pismem z dnia 16 sierpnia 2021 r. strona skarżąca złożyła wyjaśnienia dotyczące okoliczności przedmiotowej kontroli drogowej, podkreślając, iż ww. protokół kontroli, nie daje podstaw do prowadzenia jakiegokolwiek postępowania zmierzającego do ukarania za jakiekolwiek naruszenie przepisów jakąkolwiek karą pieniężną.
Naczelnik Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie, po analizie zgromadzonego materiału dowodowego, decyzją z dnia 14 września 2021 r. nałożył na stronę skarżącą karę pieniężną w wysokość 10 000 zł, - za wykonywanie przewozu drogowego odpadów przez transportującego odpady bez oznakowania środków transportu, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 24 ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.
Od powyższej decyzji odwołanie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie wniosła strona skarżąca. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów tj. art. 6, art. 7, art. 7a § 1, art. 8 § 1, art. 9, art. 11, art. 13 § 1, art. 68 § 1, art. 81a § 1, art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 92a ust. 1 i ust. 7, art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym. Strona skarżąca podtrzymała dotychczasową argumentację, zawartą w piśmie z dnia 16 sierpnia 2021 r. (dotyczącą wadliwości protokołu kontroli oraz wyposażenie kierowcy w samoprzylepną tablicę z literą "A") a ponadto podniosła, że dopełniła wszystkich wymagań prawnych dotyczących realizowanego w dniu 16 lipca 2021 r. międzynarodowego transportu drogowego odpadów, załadowanych w J. (Polska) z zaplanowanym miejscem rozładunku w L., wyposażając kierowcę w ww. tablicę oraz dokumenty przewozowe, z których wynikało, że będzie realizowany przewóz odpadów, wymagający oznakowania pojazdu ww. tablicą. Kierowca, jak zapewniła strona skarżąca, był w sposób jasny przeszkolony odnośnie konieczności oznakowania takiego pojazdu.
W związku z powyższym strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.
Opisaną we wstępie decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy streścił przebieg dotychczasowego postępowania oraz przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w niniejszej sprawie.
Wskazał, że z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, że w dniu 16 lipca 2021 r., o godz. 10:45, funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie zatrzymali do kontroli ciągnik samochodowy marki [...], o nr rejestracyjnym [...], z naczepą marki [...], o nr rejestracyjnym [...], wykonujące przewóz w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez K. sp. z o.o. sp. k., B., ul. [...]. Ww. zestawem pojazdów kierował Z. K., pracownik ww. Spółki, który oświadczył, że nie wie jaki towar przewozi ponieważ jest tylko kierowcą i nie brał udziału w załadunku towaru w J. Podczas rewizji ww. środka transportu kontrolujący ujawnili poskładane na paletach folie PCV, co zgadzało się z dokumentami przewozowymi, którymi dysponował kierowca w czasie kontroli -tj. specyfikacji dostawy "Bon de Livraison" z 15 lipca 2021 oraz dokument "ANNEX VII Information Accompanying Shipments of Waste as Referred to In Anicie 3(2) and (4)" z 15 lipca 2021 tj. załącznik VII do rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów.
Według okazanych dokumentów przewozowych w dniu przedmiotowej kontroli drogowej transportowane były odpady (PCV), transport tego towaru według dokumentów przewozowych oraz oświadczenia kierującego rozpoczął się w firmie T. Sp. z o.o., J., ul. [...], a miał zakończyć się w państwie L. w firmie T. SA [...] der F., L [...] L. Podczas kontroli dokonano sprawdzenia w bazie danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami (BDO) czy podmioty uczestniczące w przewozie odpadów posiadają do tego odpowiednie zezwolenia. W wyniku kontroli ustalono, iż dokumenty do przewozu są kompletne i prawidłowe, podmioty są autentyczne i zgadzają się ze stanem faktycznym widniejącym w systemie bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami (BDO). Jedyną nieprawidłowością okazało się wykonywanie przewozu drogowego odpadów przez transportującego odpady bez oznakowania środków transportu, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 24 ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 roku o odpadach.
Pojazd nie posiadał odpowiedniego oznakowania w formie tabliczki z literą "A" z przodu środka transportu na zewnętrznej jego powierzchni, co zostało utrwalone na zdjęciach z kontroli. Kierowca zapytany o powód nieoznakowania pojazdu wyjaśnił, że nie wiedział, że jadąc z odpadami za granicę przez Polskę musi oznaczać środek transportu w odpowiedni sposób. Myślał, że musi to zrobić dopiero na granicy wyjeżdżając z Polski. Na dowód tego przedstawił podczas kontroli oznakowanie, które posiadał w kabinie kierowcy w formie nowych naklejek z literą "A" na białym tle zgodnych ze wzorem oznakowania środków transportu odpadów, określonych w załączniku nr l do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 7 października 2016 r. w sprawie szczegółowych wymagań dla transportu odpadów.
Wobec powyższego został sporządzony protokół kontroli drogowej nr [...], zawierający wyniki tej kontroli tj. opis stwierdzonych nieprawidłowości. Kierowca, nie wniósł do ww. protokołu żadnych zastrzeżeń i podpisał go bez uwag. Kierujący został również pouczony przez kontrolujących o obowiązku założenia odpowiedniego oznaczenia środka transportu w przypadku przewozu odpadów, co uczynił w obecności kontrolujących. Powyższe fakty zostały potwierdzone w notatce służbowej, sporządzonej przez kontrolujących w dniu 16 lipca 2021 r.
W dalszej kolejności, organ odwoławczy podkreślił, że kierowca nie skorzystał z przysługującego mu prawa i nie złożył żadnych dodatkowych wyjaśnień ani wniosków w toku przeprowadzonego przez organ postępowania. Nadto w aktach przedmiotowej sprawy znajdują się zdjęcia zarówno ciągnika jak i naczepy, z których wynika bezsprzecznie brak właściwego oznakowania środka transportu. Ostatecznie faktu nie posiadania tabliczki na ww. pojeździe potwierdziła strona skarżąca jak i kierowca.
W związku z powyższym, organ odwoławczy stwierdził, że argumentacja zawarta w odwołaniu jest bezzasadna i nie podważa przesłanek podjętego rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy wyjaśnił, że podstawą nałożenia kary pieniężnej z art. 24 ustawy o odpadach oraz § 9 Rozporządzenia Ministra Środowiska jest brak oznakowania środka transportu przewożącego odpady. Z przepisu wynika, że odpowiedzialność ma charakter obiektywny, co oznacza, że jest on niezależny od winy sprawcy naruszenia. W szczególności nie zmienia charakteru odpowiedzialności administracyjnej. Fakt naruszenia prawa jest w takim stanie rzeczy podstawą zastosowania sankcji, jako skutku zaistnienia stanu niezgodnego z prawem.
W ocenie organu odwoławczego w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki zawarte art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., na który powołuje się strona skarżąca. Przesłanki wyłączające odpowiedzialność na podstawie ww. przepisu zachodzą, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć. Wpływ przedsiębiorcy na pracę zatrudnionych przez niego kierowców polega przede wszystkim na doborze kadry w taki sposób, aby do tych naruszeń nie dochodziło. Nie zwalnia to bowiem z odpowiedzialności przedsiębiorcy, który oprócz stworzenia warunków do pracy, spełnienia pewnych wymogów ustawowych (np, szkolenie kierowców), winien również umożliwić swym pracownikom przestrzeganie przepisów i nadzorować ich pracę w tym zakresie, celem wyeliminowania wszelkich naruszeń. Organ nie jest zobowiązany do poszukiwania dowodów na okoliczność wystąpienia przesłanek egzoneracyjnych, o których stanowi przepis art. 92c ust. 1 u.t.d.
Odnosząc się do zarzutów odwołania co do naruszenia zasad postępowania administracyjnego organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowe postępowanie prowadzone było w sposób bezstronny i przejrzysty. Strona została zawiadomiona o wszczęciu postępowania ze wskazaniem przyczyn tego wszczęcia, została pouczona o przysługujących jej prawach czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Miała więc prawo wnieść uwagi, składać wyjaśnienia oraz zapoznawać się z aktami, wypowiadać się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona skarżąca mogła wnieść zastrzeżenia do samego protokołu kontroli drogowej, czego jednak nie uczyniła. Organ wyczerpująco zbadał istotne okoliczności faktyczne sprawy oraz prawidłowo ustalił stan faktyczny zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.) dając wyraz swej ocenie w uzasadnieniu decyzji w sposób odpowiadający wymogom art. 107 § 3 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie, nie znalazł więc podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i orzekł o jej utrzymaniu w mocy w całości.
Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się strona skarżąca i wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 92a ust. 1 i ust. 7 i art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm.) poprzez ich błędne zastosowanie oraz art. 7, art. 7a § 1, art. 8 § 1, art. 11, art. 68 § 1, art. 81a § 1 i 189f § 1 pkt 1 k.p.a.
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a zarazem o umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu strona skarżąca rozwinęła powyższe zarzuty.
W odpowiedzi organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Przedmiotowa sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Administracyjnej Skarbowej w Krakowie z dnia 5 stycznia 2022 r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Małopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Krakowie z dnia 14 września 2021 r., którą nałożono na skarżącą spółkę karę pieniężną w wysokości 10 000 zł. za wykonywanie przewozu drogowego odpadów bez oznakowania środka transportu o którym mowa w art. 24 ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola legalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 135 p.p.s.a. wykazała, że nie została ona wydana z naruszeniem prawa.
W rozpoznawanej sprawie materialnoprawną podstawę działania organu stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 180 z późn. zm.), zwanej dalej u.t.d. oraz ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 699 z późn. zm.).
Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 40 000 złotych za każde naruszenie. Z kolei jak wynika z art. 92a ust. 7 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku nr I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403:
- 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9,
- 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10
- - załącznika nr 3 do ustawy.
Z kolei art. 4 pkt 22 u.t.d. definiuje pojęcie obowiązków lub warunków przewozu drogowego jako obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz między innymi z przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Natomiast art. 87 ust. 1 u.t.d. wskazuje, iż podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto między innymi dokumenty wymagane przy przewozie odpadów, w tym w odniesieniu do transportującego odpady wydane przez właściwy organ potwierdzenie posiadania numeru rejestrowego, o którym mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, o ile wpis do rejestru jest wymagany.
Z art. 24 ustawy o odpadach wynika, iż transport odpadów odbywa się zgodnie z wymaganiami w zakresie ochrony środowiska oraz bezpieczeństwa życia i zdrowia ludzi, w szczególności w sposób uwzględniający właściwości chemiczne i fizyczne odpadów, w tym stan skupienia, oraz zagrożenia, które mogą powodować odpady, w tym zgodnie z wymaganiami określonymi w przepisach wydanych na podstawie ust.
7. Zlecający usługę transportu odpadów jest obowiązany wskazać transportującemu odpady wykonującemu usługę transportu odpadów miejsce przeznaczenia odpadów oraz posiadacza odpadów, do którego należy dostarczyć odpady. Z kolei transportujący odpady wykonujący usługę transportu odpadów jest obowiązany dostarczyć odpady do miejsca przeznaczenia odpadów i przekazać je posiadaczowi odpadów, o którym mowa w ust.
3. W przypadku transportu odpadów bez wymaganych dokumentów, w których wskazany jest posiadacz odpadów przekazujący odpad oraz posiadacz odpadów, do którego należy dostarczyć odpady, posiadaczem tych odpadów jest transportujący te odpady. Zgodnie z ust. 5 art. 24 ustawy o odpadach transportujący odpady wykonujący usługę transportu odpadów umieszcza indywidualny numer rejestrowy, o którym mowa w art. 54 ust. 1, na dokumentach związanych z tą usługą. Natomiast ust. 6 art. 24 ustawy o odpadach wyraźnie przewiduje, że środki transportu odpadów są oznakowane w sposób zgodny z przepisami wydanymi na podstawie ust. 7.
Na podstawie ust. 7 art. 24 ustawy o odpadach zostało wydane rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 7 października 2016 r. w sprawie szczegółowych wymagań dla transportu odpadów (Dz. U. poz. 1742). Zgodnie z jego § 9 środki transportu odpadów stanowiące pojazd albo zespół pojazdów w rozumieniu ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, z późn. zm. oznacza się tablicą:
- 1) koloru białego o wymiarach 400 mm szerokości i 300 mm wysokości;
- 2) na której umieszcza się napis "ODPADY" naniesiony wielkimi literami koloru czarnego o wysokości minimum 100 mm i szerokości linii minimum 15 mm.
Jeżeli ze względu na wielkość lub konstrukcję środka transportu brakuje na nim powierzchni do umieszczenia tablicy o wymiarach określonych w ust. 1 pkt 1, dopuszcza się zmniejszenie:
- 1) wymiaru tablicy do minimum 300 mm szerokości i minimum 120 mm wysokości;
- 2) wysokości napisu "ODPADY" do minimum 80 mm i szerokości linii do minimum 12 mm.
Oznakowanie umieszcza się w widocznym miejscu z przodu środka transportu, na jego zewnętrznej powierzchni. Co więcej oznakowanie powinno być czytelne i trwałe, w tym odporne na warunki atmosferyczne. Wzór oznakowania środków transportu odpadów został określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia.
Z kolei § 10 rozporządzenia przewiduje, że w przypadku środków transportu, o których mowa w § 9 ust. 1, przeznaczonych do transgranicznego transportu odpadów, zamiast oznakowania wskazanego w § 9 dopuszcza się oznakowanie środków transportu tablicą:
- 1) koloru białego o wymiarach 400 mm szerokości i 300 mm wysokości;
- 2) na której umieszcza się wielką literę "A" koloru czarnego o wysokości minimum 200 mm i szerokości linii minimum 20 mm.
Oznakowanie także w tym przypadku umieszcza się w widocznym miejscu z przodu środka transportu, na jego zewnętrznej powierzchni. Oznakowanie powinno być czytelne i trwałe, w tym odporne na warunki atmosferyczne. Wzór tegoż oznakowania został określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
Natomiast § 11 rozporządzenia przewiduje, iż przepisów § 8-10 nie stosuje się w przypadku gdy:
- 1) nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji odpadów, zgodnie z art. 66 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach;
- 2) środkiem transportu transportuje się odpady inne niż niebezpieczne, w ilości nieprzekraczającej 100 kg.
Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie § 11 rozporządzenia nie znalazł zastosowania, gdyż waga przewożonych odpadów wynosiła 23 000,00 kg, a transport odpadów skarżącej spółki nie była wyłączony z prowadzenia ewidencji na podstawie art. 66 ust. 4 ustawy o odpadach
Ze zgormadzonego materiału wypływa jednoznaczny wniosek, że przewóz odpadów był wykonywany przez skarżącą spółkę bez oznakowania środka transportu (protokół kontroli drogowej). Z notatki służbowej wynika, że kierujący pojazdem nie wiedział, iż powinien pojazd odpowiednio oznaczyć i myślał, że jadąc za granice musi oznaczyć pojazd dopiero na granicy wyjeżdżając z Polski. W kabinie kierowca posiadał odpowiednie oznakowanie.
Przedstawiony stan faktyczny niewątpliwie wskazuje, że doszło do deliktu administracyjnego, gdyż pojazd transportujący nie był odpowiednio oznaczony. Za naruszenia to przewidziana jest kara w wysokości 10 000 zł., co wynika z załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, l.p. 4.4.8.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie dopatrzył się naruszenia zasad sporządzania protokołu, które prowadziłoby do naruszenia przepisów procedury administracyjnej. Skarżąca spółka podnosi, iż protokół nie został podpisany przez kierowcę transportującego odpady oraz, że w rubryce zatytułowanej "skontrolowane przepisy" nie zostały wskazane przepisy dot. przewozu odpadów, a jedynie dotyczące transportu drogowego.
W odniesieniu do braku podpisu kierowcy w protokole, należy stwierdzić, że taki podpis widnieje pod oświadczeniem "niniejszy protokół sporządzono w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, z których jeden po przeczytaniu i podpisaniu przekazano kierowcy". Wyżej natomiast stwierdzono w protokole, że doszło do jednego naruszenia, a kierowca nie wnosi do protokołu zastrzeżeń. Jedynym mankamentem jest brak wyraźnego podpisy załącznika do protokołu, w którym określono, na czym naruszenie polegało. W miejscu wskazanym jako podpis kierowy znajduje się parafa. Sąd uznał, że tenże mankament jest nieistotny dla stwierdzenia prawdziwości stanu faktycznego w ustalonego na podstawie protokołu kontroli drogowej.
Należy podkreślić bowiem, że protokół kontroli drogowej jest dokumentem urzędowym. Zgodnie z art. 76 § 1 k.p.a. dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego dowód z dokumentu urzędowego - jakim jest prawidłowo sporządzony protokół kontroli - ma znaczenie szczególne, bowiem zostaje w nim utrwalony stan rzeczy, jaki kontrolerzy zastali podczas kontroli. Protokół ten podpisany przez osoby uczestniczące w kontroli, to jest inspektorów i kierowcę, stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone (Wyrok NSA z 7.03.2017 r., II GSK 1416/15, LEX nr 2288666). W niniejszej sprawie protokół został prawidłowo podpisany przez kierowcę, i to w nim stwierdzono, że doszło do jednego naruszenia ustawy o transporcie drogowym.
Właśnie bowiem z ustawy o transporcie drogowym wynika delikt administracyjny w postaci transportu odpadów bez odpowiedniego oznakowania i na jej podstawie nakładana jest kara pieniężna. Co więcej skarżąca spółka znała jego treść, zwłaszcza że powoływała się na wskazane uchybienie. Z pism skarżącej spółki wynika również, iż nie kwestionuje ona ustalonego w protokole stanu faktycznego, a jedynie przerzuca odpowiedzialność za delikt administracyjny na kierowcę. Dodatkowo informacje zawarte w protokole zostały wsparte opisem znajdującym się w notatce służbowej pochodzącej z tego samego dnia co protokół. Wprawdzie notatka urzędowa ma charakter jedynie pomocniczy, tym niemniej art. 75 § 1 k.p.a. nie zawiera zamkniętego katalogu środków dowodowych dopuszczonych w postępowaniu dowodowym, zaś użycie sformułowania "w szczególności" pozwala przyjąć, że wyliczenie to jest jedynie przykładowe. Powyższe oznacza, że ustawodawca nie ograniczył liczby środków dowodowych, za pomocą których organ może dokonać pełnych i zarazem prawidłowych ustaleń faktycznych sprawy. Wskazane więc uchybie należy więc uznać, za nieistotne i nie miało ono wpływu na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego.
Nie jest także istotnym uchybieniem proceduralnym fakt, że w rubryce zatytułowanej "skontrolowane przepisy" nie zostały wskazane przepisy dot. Przewozu odpadów, a jedynie dotyczące transportu drogowego. Jak już było wyżej zaznaczone to z ustawy o transporcie drogowym wynika delikt administracyjny w postaci transportu odpadów bez odpowiedniego oznakowania i na jej podstawie nakładana jest kara pieniężna. Z kolei z opisu deliktu znajdującego się w załączniku do protokołu jasno określa charakter samego deliktu, co do którego skarżąca spółka również nie miała wątpliwości.
Konkludując w ocenie Sądu, organy obu instancji podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W aktach sprawy znajdują się dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy a organy dokonały ich wszechstronnej oceny. Dlatego zarzut naruszenia wskazanych w skardze przepisów procedury administracyjnej nie zasługuje, zdaniem Sądu, na uwzględnienie.
Należy także zauważyć, że decyzja o nałożeniu kary na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. ma charakter decyzji związanej i wobec stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ, co do zasady, zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości wynikającej z art. 92a ust. 1 i 7 u.t.d. Odstąpienie od nałożenia kary i zwolnienie się przez wykonującego przewóz z odpowiedzialności możliwe jest jedynie w sytuacji wystąpienia okoliczności przewidzianych w art. 92b i art. 92c u.t.d.
Co więcej odpowiedzialność przewidziana w art. 92a ust. 1 u.t.d. nie jest uzależniona od winy i dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego. Określona w tym przepisie kara jest więc następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem. Istotą kary, o której mowa we wskazanej regulacji, jest przymuszenie podmiotu wykonującego przewóz drogowy do respektowania nakazów i zakazów wynikających z przepisów prawa. Omawiana kara jest niezależna także od winy kierowcy oraz jego ewentualnej odpowiedzialności wynikającej z innych przepisów prawa (por. wyrok WSA w Szczecinie z 24.06.2021 r., II SA/Sz 105/21, LEX nr 3198089. Wyłączenie odpowiedzialności za dopuszczenie się naruszenia przewidzianego w art. 92 a ust. 1 u.t.d. może nastąpić jedynie na podstawie art. 92b i 92c u.d.t. Art. 92b u.t.d. nie ma w niniejszej sprawie zastosowania, gdyż odnosi się on jedynie do naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku.
Z kolei art. 92c ust. 1 u.t.d. przewiduje, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Na tę też okoliczność powołuje się skarżąca spółka, która stwierdza, ze dopełniła wszelkich wymagań i wyposażyła kierowcę w odpowiednie oznaczenie, a jedynie z zaniedbania kierowcy wynika, że nie oznaczył on prawidłowo pojazdu.
Należy podkreślić, że jednoznacznie w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmowane jest, że przepis art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. odnosi się jedynie do wyjątkowych sytuacji i to takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest wprowadzenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem i eliminować naruszenia (zob. np. wyrok NSA z 17.06.2021 r., II GSK 1189/18, LEX nr 3210279.).
Zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie organ prawidłowo nie dopatrzył się w tym przypadku wystąpienia przesłanki, która wyłączała by odpowiedzialność skarżącej spółki. Należy przy tym podkreślić, ze zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych ciężar udowodnienia okoliczności egzoneracyjnych wymienionych w art. 92c u.t.d. spoczywa każdorazowo na podmiocie wykonującym przewóz drogowy, bowiem to on musi wykazać, a nie bez dowodów jedynie wskazać, że dołożył należytej staranności i nie miał wpływu na powstałe naruszenia przepisów transportu drogowego, przy czym brak takiego wpływu musi istnieć realnie. Chcąc wykazać, że przedsiębiorca nie miał wpływu na powstanie naruszenia, podmiot ten musi wskazać na konkretne okoliczności, które będą w tym zakresie rozważone przez organ. Okoliczności te muszą być wsparte dowodami (Wyrok NSA z 5.08.2021 r., II GSK 1462/18, LEX nr 3248704). W niniejszej sprawie żadne dowody nie zostały przez skarżącą spółkę przedstawione.
Należy także zwrócić uwagę, że samowolne działanie kierowcy, którym przedsiębiorca posługuje się przy wykonywaniu działalności, w żadnym razie nie może zostać zakwalifikowane jako zdarzenie spowodowane wystąpieniem nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych i niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., a w istocie rzeczy jest ono wyłącznie skutkiem niewłaściwej organizacji pracy samego przedsiębiorstwa oraz wynikiem braku właściwych rozwiązań mających na celu zdyscyplinowanie pracownika (Wyrok NSA z 24.06.2022 r., II GSK 249/19, LEX nr 3400874).
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, o czym orzeczono w sentencji wyroku.