Uzasadnienie
J. S. złożył w niniejszej sprawie wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych. Wskazał, że posiada mieszkanie o powierzchni 20 m2, gospodarstwo rolne o powierzchni 60 ha oraz udział w spółce A, w tym w nieruchomościach wykorzystywanych jako sklepiki w P, D i Ł. Skarżący podał, że jego miesięczny dochód wynosi 2.000 zł. Na podstawie oświadczeń skarżącego oraz dostarczonych przez niego dokumentów ustalono też, że skarżący ponosi miesięczne opłaty (wywóz śmieci, wodę, prąd itp.) w kwocie 863,40 zł. J. S. podał też, że płaci alimenty na swoich trzech małoletnich synów w kwocie 1.750 zł miesięcznie. Z wyciągów z konta bankowego skarżącego wynika, że został mu przyznany kredyt w wysokości 100.000 zł
Referendarz sądowy WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 27 lipca 2012r. oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. J. S. wniósł sprzeciw od orzeczenia referendarza, wskazując, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla swojego niezbędnego utrzymania. Zarzucił też, że z faktu przyznania mu przez bank kredytu w wysokości 100.00 zł nie można wysnuć wniosku, że jest w stanie opłacić koszty sądowe w niniejszej sprawie. Podkreślił, że wpis od skargi nie może być opłacony ze środków uzyskanych z kredytu bankowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270), w skrócie "ppsa", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje:
- 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania;
- 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z treści przytoczonego przepisu jednoznacznie wynika, że to osoba ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych powinna wykazać, iż jej sytuacja majątkowa i rodzinna uzasadnia całkowite lub częściowe zwolnienie od kosztów. Wyjaśnić trzeba, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Natomiast przy ocenie możliwości płatniczych strony bierze się pod uwagę jej dochody oraz obciążenia finansowe budżetu rodzinnego.
Ponadto ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające, będzie uprawniony do uzyskania pomocy państwa.
Odnosząc powyższe do sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącego, Sąd uznał, że w jego przypadku nie zachodzą podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych. Z treści oświadczeń skarżącego oraz dokumentów przez niego dostarczonych (w tym wyciągów z rachunków bankowych) wynika, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą. Skarżący jedynie ogólnie podał, jak jest to działalność i podkreślił, że jego dochody miesięczne nie przekraczają 2.000 zł. Nie zmienia to jednak faktu, że jest to działalność, która umożliwia skarżącemu np. spłacenie raty kredytu w kwocie 10.000 zł, czy też regulowanie należności w wysokości 22.853,40 zł, 31.980 zł czy 9.100 zł (wyciąg z rachunku bankowego - k. 37). Ponadto skarżący posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 60 ha.
W ocenie Sądu te okoliczności jednoznacznie wskazują, że skarżący jest w stanie uiścić wpis od skargi, który w przedmiotowej sprawie wynosi 100 zł. Wyjaśnić trzeba też, że zobowiązania kredytowe skarżącego, jako należące do kategorii zobowiązań cywilnoprawnych, nie mają pierwszeństwa przed kosztami sądowymi. Niedopuszczalnym byłoby przyznanie skarżącemu prawa pomocy i przerzucenie obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na budżet państwa, w przypadku, gdy regulują oni inne zobowiązania o charakterze prywatnoprawnym.
W związku z powyższym należało uznać, że skarżący nie wykazał, iż w stosunku do niego zachodzą przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych. Dlatego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 260, 243 § 1, 244 § 1, 245, 246 § 1 ppsa.