Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 28 marca 2013 r. znak [...] utrzymało w mocy zaskarżoną przez M. i S. P. decyzję Wójta Gminy z dnia [...] 2013 r. znak [...] umarzającą postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości oznaczonej jako dz. ew. nr [...] położonej w miejscowości K stanowiącej własność M. i S. P. od strony dz. ew. nr [...] położonej w miejscowości K stanowiącej własność R. Ś. Jako podstawa prawna decyzji wskazany został przepis art. 138 § 1 pkt 1 i 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2013.267) w zw. z art. 34 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U.2010.193.1287).
Decyzja zapadła w następujących okolicznościach stanu faktycznego:
Wnioskiem z dnia 15.06.2012r. (data wpływu do organu 19.06.2012r.) M. i S. P. wnieśli do Wójta Gminy o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy działką ewidencyjną nr [...], położoną we wsi K gmina K obj. KW Nr [...] stanowiącą własność M. i S. P. od strony działek ewidencyjnych nr [...] i [...] oraz [...] położonych w K obj. Kw Nr [...] stanowiących własność R. Ś. Wójt Gminy wydał w dniu [...] 2013r. decyzję znak [...] o umorzeniu postępowania w sprawie rozgraniczenia działek ew. o nr [...] od strony działki o nr ew. [...]. Jak wyjaśnił, działki te bezpośrednio ze sobą nie sąsiadują, nie mając wspólnej granicy. Skarżący byli o tym fakcie informowani pisemnie, niemniej podtrzymali wolę kontynuacji postępowania, wskazując na interes prawny w rozgraniczeniu.
Organ uzasadniając decyzję o umorzeniu, wyjaśnił, że z istoty rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie i sporządzenie odpowiednich dokumentów, przy czym rozgraniczeniu podlegają granice określonej nieruchomości z przyległymi nieruchomościami. Istotą sporu zatem o rozgraniczenie jest przebieg granic sąsiednich nieruchomości w ceku ustalenia zakresu prawa własności właścicieli sąsiadujących ze sobą nieruchomości. Organ zaznaczył, że przedmiotem postępowania rozgraniczeniowego w niniejszej sprawie może być jedynie ustalenie przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami ze sobą sąsiadującymi oznaczonymi jako działka ewidencyjna nr [...], od strony działki ewidencyjnej nr [...] oraz od strony działki ewidencyjnej nr [...].
W związku z tym wszczęto postanowieniem z [...] 2013 r. odrębne postępowanie rozgraniczeniowe. Organ zaznaczył, że okoliczność, iż strona domaga się wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości, które ze sobą nie sąsiadują, decyduje o bezprzedmiotowości postępowania, które jako takie podlega umorzeniu.
Odwołując się od ww decyzji skarżący zarzucili jej naruszenie przepisów postępowania art. 7, 28, 136 i 107 Kpa poprzez nieustalenie przyczyn powstania działki stanowiącej ich własność. Zarzucili także, że protokół z przyjęcia granic nieruchomości z 2002 r. nie był podpisany przez S. P., a także nie brała w nim udziału M. P. Według skarżących faktycznie i prawnie w skład działki ew. nr [...] wchodzi działka o nr ew. [...] a zatem rozgraniczenie winno przebiegać według granicy przebiegającej wzdłuż linii dzielącej działki ew. nr [...] i [...] z działką ew. nr [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania wydało opisaną na wstępie decyzję, zaznaczając, że decyzja umorzeniowa oparta o przepisy art. 31 ust. 4 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne w zw. z art. 105 § 1 Kpa ma charakter czysto proceduralny. Co do charakteru rozgraniczenia organ wypowiedział się, iż istotą jego jest przebieg granic sąsiednich w celu ustalenia jaki jest zakres - zasięg prawa własności właścicieli sąsiadujących ze sobą nieruchomości. Organ przy tym zaznaczył, że rozgraniczenie nieruchomości nie można utożsamiać z ewidencją gruntów, która polega na naniesieniu do ewidencji bezspornych danych o gruntach, budynkach i lokalach, co ma charakter informacyjny. Rozgraniczenie natomiast służy ustaleniu przebiegu granic między nimi przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych gruntów znakami granicznymi na gruncie i sporządzenie odpowiednich dokumentów.
Czynnikiem wyróżniającym oba te postępowania jest charakter sporu między stronami postępowania. Odnosząc to do sprawy, organ odwoławczy uznał za organem pierwszej instancji, iż skoro wskazane przez skarżących nieruchomości ([...] i [...]) nie sąsiadują ze sobą to nie ma możliwości ich rozgraniczenia. Organ odczytał treść pism skarżących w ten sposób, że spór dotyczy własności działki ew. nr [...], która zdaniem skarżących wchodzi w skład działki ew. nr [...], stanowiącej ich własność i wyjaśnił, że kwestie regulacji własności nie leżą w kompetencji organu prowadzącego postępowanie rozgraniczeniowego. Tak samo zarzuty dotyczące błędnie przeprowadzonego postępowania w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości nie mogą mieć wpływu na toczące się postępowanie rozgraniczeniowe. Ostateczne decyzje zatwierdzające podział nieruchomości wiążą organ orzekający o rozgraniczeniu nieruchomości powstałych w wyniku podziału.
Tak samo operat techniczny sporządzony przez upoważnionego funkcjonariusza publicznego – geodetę, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego korzysta jako dokument urzędowy z domniemania prawdziwości zawartych w nim oświadczeń i zapisów, w tym także oświadczeń o charakterze cywilnoprawnym. Oznacza to, jak dalej wyjaśnił organ, że nie jest możliwe uwzględnienie wniosku skarżących, gdyż faktycznie prowadziłoby to do dokonania rozgraniczenia z pominięciem działek, które dzielą działkę ew. nr [...] od działki [...] oraz ustalenia granicy, która w rzeczywistości nie istnieje w obrocie prawnym. Skoro działka nr [...] nie graniczy z działką nr [...] to tym samym postępowanie rozgraniczeniowe jest bezprzedmiotowe. Stanowi to o braku przedmiotu postępowania. Brak ten nie oznacza przy tym, że nie istnieje spór graniczny pomiędzy wskazanymi nieruchomościami, ale brak jest granic, których spór mógłby dotyczyć, gdyż wskazane przez skarżących nieruchomości nie są nieruchomościami sąsiednimi.
Skarga na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zawierała zarzuty tożsame w treści co do odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 tej ustawy, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Przystępując do oceny legalności zaskarżonych decyzji (postanowień) sąd bada czy zaskarżona decyzja (postanowienie) nie narusza prawa oraz czy zostały wydane w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu.
Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga M. P. i S. P. nie podlega uwzględnieniu.
Rozgraniczenie nieruchomości uregulowane zostało w ustawie z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U.2010.193.1287) w przepisach art. 29 i nast. Art. 29 ust. 1 i 2 stanowi, że rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów natomiast rozgraniczeniu podlegają, w miarę potrzeby, wszystkie albo niektóre granice określonej nieruchomości z przyległymi nieruchomościami lub innymi gruntami. Ust. 3 tego przepisu stanowi, że rozgraniczenia nieruchomości dokonują wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) oraz w wypadkach określonych w ustawie, sądy. Postępowanie może zakończyć się zawarciem ugody między stronami, wydaniem przez organ decyzji merytorycznej o zatwierdzeniu ustalonych przez geodetę granic (art. 31 ust. 2 i 3 i art. 33 ust. 1 ustawy), wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazaniu sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi powszechnemu (art. 34 ust. 1 i 2 ustawy).
Co istotne dla niniejszej sprawy, postępowanie rozgraniczeniowe podlega ocenie także z punktu widzenia art. 105 § Kpa stanowiącego, że organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie to z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.
Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 k.p.a. zachodzi, gdy brak jest jednego z elementów stosunku materialnoprawnego, wobec czego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Może mieć ona charakter podmiotowy lub przedmiotowy. Pierwszy z przypadków zachodzi wtedy, gdy z żądaniem występuje podmiot, któremu nie służy przymiot strony w postępowaniu, drugi - gdy sprawa nie ma charakteru administracyjnego, albo gdy nastąpiło przedawnienie żądania lub gdy brak jest przedmiotu żądania. Słusznie podniosły orzekające w sprawie organy, że istotą postępowania w sprawie o rozgraniczenie jest przebieg granic sąsiednich nieruchomości w celu ustalenia jaki jest zakres (zasięg) prawa własności właścicieli sąsiadujących ze sobą nieruchomości. Tymczasem czynności wyjaśniające w sprawie doprowadziły do ustaleń, że dwie ze wskazanych przez skarżących we wniosku o wszczęcie postępowania czterech działek ze sobą nie sąsiadują.
Chodziło o działki nr ew. [...] i [...]. Nie można zatem ustalić zakresu (granicy) prawa własności tych działek w postępowaniu o przedmiocie rozgraniczenie nieruchomości. Podnoszone przez skarżących kwestie, które mają przemawiać za zasadnością wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego między tymi działki – o tym, że w skład działki [...] wchodzi działka o nr ew. [...] a zatem rozgraniczenie winno przebiegać według linii dzielącej działki ew. nr [...] i [...] z działką o nr [...] w gruncie rzeczy zmierza nie tyle do ustalenia granicy między działkami co do ustalenia w ogóle prawa własności nieruchomości, które to ustalenie nie może odbyć się w postępowaniu o rozgraniczenie. Jeśli chodzi o zarzut braku udziału skarżących w postępowaniu w roku 2002r., zauważyć należy, że organ prowadzący postępowanie rozgraniczeniowe opiera się zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczenia nieruchomości (Dz.U.1999.45.453) na dokumentach stwierdzających stan prawny nieruchomości i określających położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości, którymi są między innymi szkice graniczne, protokoły graniczne i akty ugody.
Wynika z tego, że wynik końcowy uprzednich ustaleń na gruncie jest wiążący dla prowadzącego postępowanie rozgraniczeniowe, zwłaszcza w tym znaczeniu, iż nie może dokonywać oceny tych ustaleń z punktu widzenia podnoszonych przez strony zarzutów do poprzedniego postępowania.
Wobec powyższego zaskarżona decyzja o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego z wniosku skarżących w zakresie działek [...] i [...] w miejscowości K jest zgodna z prawem, gdyż brak jest przedmiotu istotnego dla postępowania – sąsiadujących ze sobą działek.
Sąd wobec powyższego oddalił skargę na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a.