Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie:
- - art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2013.267),
- - art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.2012.1137) - decyzją z dnia 15 maja 2013 r. nr [.....] utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Starosty Powiatowego w N. w dniu [.....] 2013 r. orzekającą o cofnięciu skarżącemu K. P. uprawnienia do kierowania pojazdami kat. B, wydanego dnia 16 czerwca 2005r. przez Starostę Powiatowego w N. Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym ustalonym przez organy:
Decyzją z dnia [....] 2012r. Starosta N. skierował skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art.114 ust.1 pkt.1 lit.b ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Organ wyznaczył skarżącemu termin do dnia 5 października 2012r. pod rygorem wydania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami.
Przedmiotowa decyzja została skarżącemu doręczona w dniu 29 sierpnia 2012r. i w związku z tym, że skarżący nie odwołał się, stała się prawomocna z dniem 12 września 2012r.
Jak wynika z akt administracyjnych, skarżący był również skierowany na badania psychologiczne i w związku z tym, że nie poddał się tym badaniom w wyznaczonym terminie, organ w dniu 11 września 2012r. wszczął z urzędu postępowanie zmierzające do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii B, a następnie decyzją z dnia [......] 2012r. cofnął skarżącemu uprawnienia kategorii B. Skarżący poddał się badaniom psychologicznym po upływie wyznaczonego terminu i wnioskiem z dnia 13 lutego 2013r. zwrócił się do organu o przywrócenie cofniętych uprawnień, załączając orzeczenie z dnia [.....] 2012r. stwierdzające brak przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami.
Organ decyzją z dnia [....] 2013r. nr [.....] orzekł o przywróceniu skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B. Niezależnie od powyższego Starosta N. w dniu 18 lutego 2013r. wszczął z urzędu postępowanie zmierzające do wydania decyzji o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B z powodu nie zgłoszenia się w wyznaczonym terminie na sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, a następnie decyzją z dnia [.....] 2013r. organ cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości zarzucając naruszenie prawa tj. art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. d w zw. z art. 49 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. b oraz art. 98 ust. 5 ustawy o kierujących pojazdami, jak też naruszenie art.6, art. 7, art. 9, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 k.p.a.
W ocenie skarżącego, motywy podjętego rozstrzygnięcia nie znajdują oparcia w obowiązujących przepisach prawa oraz w stanie faktycznym sprawy, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów k.p.a. Skarżący został ukarany za naruszenie przepisów ruchu drogowego w roku 2010, w związku z tym, jego zdaniem, nieuprawnione jest prowadzenie postępowania w celu cofnięcia uprawnienia do prowadzenia pojazdów kategorii B w 2013 r. Informacja o punktach winna zostać usunięta już na początku roku 2012. Skarżący zakwestionował przyznany punkt karny za niewłaściwe parkowanie samochodu w P. podnosząc, że samochód był używany zarówno przez jego żonę, jak i współpracowników.
Zdaniem skarżącego, w niniejszej sprawie występuje kolizja z przepisami prawa wykroczeń, bowiem karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od popełnienia czynu. Skarżący został ukarany w 2010r., zatem nie powinien ponosić skutków tego ukarania w 2013r. Takie działanie, w ocenie skarżącego, prowadzi do naruszenia ustawowych granic karania poza okres ustawowy tj. roku lub dwóch lat od popełnienia czynu.
Zaskarżona decyzja, zdaniem skarżącego, w sposób nieuprawniony powołuje się na przepis art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy o kierujących pojazdami bowiem przepis ten nakazuje organowi wydać decyzję administracyjną w przypadku niezgłoszenia się w wyznaczonym terminie na egzamin państwowy, który przeprowadza się w trybie art. 49 ust. 1 pkt 2 i 3 lit b tej ustawy.
W ocenie skarżącego, wskazany przepis nie mógł mieć zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż decyzją z dnia [.....] 2013r. Starosta N. orzekł o przywróceniu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B. W związku z tym skarżący nie jest osobą, która ubiega się o zwrot uprawnień i co do której musi nastąpić sprawdzenie kwalifikacji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji podniosło, iż podstawa prawna wskazana w tym rozstrzygnięciu jest wadliwa, dlatego wyeliminowało przepis z art.103 ust.1 pkt.1 lit.d ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. z podstawy prawnej i powołało przepis art.140 ust.1 pkt.4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym, który ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. Zgodnie z tym przepisem, starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art.114 ust.1 pkt.1 tej ustawy.
Organ odwoławczy podniósł, że w dniu [.....] 2012 r. decyzją Starosty N. skarżący został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy Prawo o ruchu drogowym, pod rygorem cofnięcia uprawnienia w przypadku niepoddania się egzaminowi w terminie do dnia 5 października 2012 r. Decyzja powyższa została doręczona skarżącemu w dniu 29 sierpnia 2012r., który nie odwołał się od niej, a zatem przedmiotowa decyzja stała się ostateczna w dniu 12 września 2012 r. Skarżący miał zatem obowiązek poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji.
Odnosząc się do argumentacji odwołania kwestionującej zasadność przypisania punktów karnych, organ wyjaśnił, że jeżeli skarżący nie zgadzał się z faktem przypisania mu punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, to zarzuty w tym przedmiocie powinien zgłaszać w toku postępowania, którego przedmiotem było skierowanie go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. W niniejszym postępowaniu organy administracji uwzględniają fakt nie poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, natomiast nie mogą badać przyczyn z powodu których została wydana decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Sam fakt niepoddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji obliguje organ do wydania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem.
Organ odwoławczy za zasadny uznał zarzut zastosowania w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przepisu art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy o kierujących pojazdami, jednak okoliczność ta nie wpływa na zmianę podjętego przez organ I instancji rozstrzygnięcia.
Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której zarzucono naruszenie prawa, a w szczególności art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. d w zw. z art. 49 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami oraz art. 98 ust. 5 powołanej ustawy oraz naruszenie art. 6, art. 7, art. 9 i art 11 k.p.a. oraz art. 77§ 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. art. 107 § 1 w zw. z § 3 k.p.a..
Wskazując na powyższe okoliczności skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W uzasadnieniu podniesionych zarzutów skarżący podniósł, że organy administracji nie wykonały ciążących na nich obowiązków wynikających z powołanych w odwołaniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego i nie dokonały rzeczowej oceny naruszeń prawa i jego skutków. Mimo stwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia art.103 ust.1 lit.d ustawy o kierujących pojazdami oraz zarzutu niepełnego uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej, organ odwoławczy stwierdził ich konwalidację, natomiast inne zarzuty nie zostały rozpatrzone, w tym kwestia zasadności pozbawienia skarżącego prawa do kierowania pojazdami. Zgodnie z art.98 ust.5 pkt.1 ustawy o kierujących pojazdami, informacje o otrzymanej liczbie punktów zgromadzone w centralnej ewidencji kierowców usuwa się z upływem roku od daty uprawomocnienia się rozstrzygnięcia. Z danych posiadanych przez Starostę Powiatowego wynika, że skarżący popełnił wykroczenia w ciągu 2010 roku (czerwiec, sierpień, grudzień) i w tym samym roku został ukarany, w związku z tym w ocenie skarżącego, nie powinno się przenosić skutków tego ukarania z roku 2010 na rok 2013. Takie działanie prowadzi do naruszenia ustawowych granic karania poza okres ustawowy, tj. roku lub dwóch lat od popełnienia czynu. Prowadzenie postępowania przez organ administracji, pomimo ustania karalności wykroczenia, w ocenie skarżącego, narusza zasadę racjonalności.
Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja organu odwoławczego lekceważy istotne naruszenie przez Starostę N. art.103 ust. 1 pkt 1 lit d ustawy o kierujących pojazdami, który stanowił podstawę rozstrzygnięcia w pierwszej instancji. Zasadność zarzutów podniesionych w odwołaniu winno skutkować uchyleniem decyzji pierwszoinstancyjnej.
Ponadto skarżący podniósł, iż decyzją Starosty N. z dnia [.....] 2013 roku nr [.....] orzeczono o przywróceniu uprawnień do kierowania pojazdami.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze Kolegium wyjaśniło, iż podstawą wydania decyzji był przepis art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym, a nie ustawy o kierujących pojazdami, co zostało stwierdzone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto organ podkreślił również, iż w niniejszej sprawie nie zajmował się oceną zasadności skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
Na rozprawie w dniu 2 października 2014 r. skarżący podtrzymał skargę zwracając uwagę na fakt, iż w dniu [.....] 2013 r. decyzją Starosty N. przywrócono mu cofnięte uprawnienia w związku z przedłożonym orzeczeniem psychologicznym z dnia 28 sierpnia 2012 r. stwierdzającym brak przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012. 270).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem, Sąd badał, czy organ administracyjny ustalił stan faktyczny zgodnie z obowiązującymi przepisami, a następnie, czy do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował właściwe przepisy oraz, czy przepisy te prawidłowo zinterpretował.
W rozpatrywanej sprawie Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie podstawę materialnoprawną decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.2012.1137), zwanej dalej ustawą.
Zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1.
Z kolei art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy stanowi, iż kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1.
Wskazane wyżej przepisy prawa stanowią podstawę prawną dla organów administracji do kierowania kierowców na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w sytuacji zaistnienia wymienionych w nich przesłanek.
Przeprowadzone w sprawie postępowanie administracyjne wykazało, że skarżący posiada prawo jazdy kategorii B. Wnioskiem z dnia 12 lipca 2012 r. Komendant Wojewódzki Policji wniósł o sprawdzenie kwalifikacji skarżącego, który uzyskał 25 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego
Z akt administracyjnych wynika, iż Starosta N. w dniu [.....] 2012 r. wydał skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji skarżącego w terminie do 5 października 2012 r. W związku z bezskutecznym upływem wyznaczonego terminu, w dniu [.....] 2013 r. organ orzekł o cofnięciu skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B. Jako podstawę wydania przedmiotowej decyzji wskazano art. 103 ust. 1 lit. d ustawy o kierujących pojazdami.
W ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę, wskazana podstawa prawna była błędna, jednak została ona skorygowana zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 maja 2013 r.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że samo powołanie w decyzji Starosty N. z dnia [.....] 2013 r. błędnej podstawy prawnej, nie miało wpływu na rozstrzygnięcie i nie powoduje takiej wadliwości, która miałaby dyskredytować tą decyzję. Nie stanowi bowiem istotnego naruszenia prawa powołanie przez organ administracji błędnej podstawy prawnej, jeżeli w obowiązującym prawie materialnym taka podstawa istnieje, a treść działania organu mieści się w jej granicach. W sprawie niniejszej trzeba mieć na względzie, że cel procedury przewidzianej zarówno w art. 103 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami i w art. 140 ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo o ruchu drogowym jest ten sam, czyli cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdami, a obydwa postępowania kończą się wydaniem decyzji starosty.
Zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów ustawy o kierujących pojazdami nie mogły zatem odnieść zamierzonego skutku, gdyż Kolegium nie orzekało w oparciu o przepisy tej ustawy, a w oparciu o przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym. W tym zakresie Sąd w całości podzielił stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jako zgodne z prawem.
Kontrola zaskarżonej decyzji nie wykazała również, by postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją było przeprowadzone przez organy z naruszaniem przepisów postępowania w stopniu skutkującym uchyleniem tej decyzji. W szczególności art. 6, 7 i 8 k.p.a. nie zostały naruszone w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.
W ocenie Sądu uznać należy, iż poczynione przez organy obu instancji ustalenia wynikają z prawidłowo zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez te organy ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów, skorygowanych przez organ II instancji nie budzi zastrzeżeń. Okolicznością bezsporną w sprawie jest, że zgodnie ze skierowaniem z dnia 24 sierpnia 2012 r. skarżący miał się zgłosić na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w terminie do 5 października 2012 r. Do dnia [......] 2013 r. tj. dnia wydania decyzji Starosty nie poddał się powyższemu sprawdzeniu.
W związku z powyższym Starosta N. zasadnie orzekł o cofnięciu skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B. Zauważyć należy, że przepis art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy znajduje zastosowanie dopiero wówczas, gdy kierowca nie podporządkuje się wydanej wcześniej decyzji o skierowaniu go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Podkreślić należy, że w przypadku wystąpienia okoliczności wymienionych art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a cofnięcie jest obligatoryjne. Ustawa używa czasownika "wydaje", co oznacza obowiązek wydania decyzji i w tym zakresie wyłączone jest jakiegokolwiek uznanie organu.
Organy zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego w zakresie koniecznym do wydania rozstrzygnięcia i dokonały tego zgodnie z zasadami praworządności (art. 6 k.p.a.) oraz prawdy obiektywnej i oficjalności (art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a.), a także zgodnie z zasadą informowania stron (art. 9 k.p.a Nadmienić należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji Kolegium uzasadniło w sposób wymagany przez normę określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. W tym stanie rzeczy uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.