Uzasadnienie
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagali się zwolnienia od kosztów sądowych.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podali, że pozostają we wspólnym pięcioosobowym gospodarstwie domowym (z córką i dwojgiem wnucząt).
Określając swój majątek uwidocznili, że w jego skład wchodzi dom o powierzchni 127 m2 oraz 12,5 hektarowa nieruchomość rolna. Nie posiadają żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego oszacowali na kwotę 4800 zł rocznego dochodu z gospodarstwa rolnego.
Uzasadniając swoje starania zaakcentowali, że uiszczenie kosztów sądowych stanowić będzie wydatek, którego nie są w stanie ponieść bez uszczerbku dla swej bieżącej egzystencji, zwłaszcza w okresie nasilonych prac w gospodarstwie i zbiorów płodów rolnych. Sytuacja taka pociąga bowiem za sobą spore wydatki. Skarżący nie dysponują zaś stałym źródłem dochodu.
Wezwani o złożenie dodatkowych oświadczeń i przedłożenie dokumentów źródłowych wyjaśnili, że za energię elektryczną płacą około 150 zł miesięcznie (faktura), za gaz butlowy około 42 zł (dowód: paragon), za dostawę wody około 50 zł (faktura), za wywóz nieczystości około 15 zł (kopia faktury). Do tego dochodzą jeszcze wydatki na RTV (kopia książeczki i pokwitowania), za telefon 41,50 zł (kopia faktury). Córka skarżących pracuje w gospodarstwie rodzinnym jako domownik. Na każde z dzieci otrzymuje świadczenia rodzinne w kwocie po 64 zł miesięcznie (dowód: kopia decyzji). Choć ojciec dzieci nie łoży na ich utrzymanie, córka skarżących nie wystąpiła do tej pory o alimenty. Żaden z domowników nie korzystał też na przestrzeni ostatnich 6 miesięcy z pomocy społecznej.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. Takie jest bowiem rozumienie wyrażenia "wykazać" oparte na regułach semantycznych języka polskiego, które oznacza 1. «udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający; pokazać, unaocznić» (...) 2. «dać czemuś wyraz; przejawić, pokazać, uzewnętrznić» (...) 3. «ujawnić, stwierdzić coś» wykazać się — wykazywać się «udowodnić, że ma się kwalifikacje, umiejętności, uprawnienia do czegoś; okazać dokumenty coś stwierdzające; wylegitymować się». (por. Słownik języka polskiego PWN, opracowany autorsko przez Redakcję Słowników Języka Polskiego PWN wydany w latach 1978-1981 pod redakcją naukową prof. Mieczysława Szymczaka.).
Odnosząc te uwagi do realiów niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżący złożyli oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa wskazując na swój stan rodzinny, posiadany majątek, aktualną wysokość i źródło dochodów rodziny a na wezwanie udzielili dodatkowych wyjaśnień (art. 255 ppsa). Swoje racje przedstawili w sposób rzeczowy. Gdzie było trzeba twierdzenia wsparli dowodami w postaci kserokopii odpowiednich dokumentów źródłowych, które należy uznać za obiektywne świadectwo zaistnienia opisanych w nich faktów, terminów i danych.
Przedstawiona przez skarżących sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącym pomocy o którym to prawie rozstrzygają przepisy Oddziału 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Chociaż bowiem rodzina dysponuje określonym majątkiem i dochodami to jednak biorąc pod uwagę specyfikę sytuacji życiowej rodziny trudno byłoby wymagać od skarżących aby obciążali dom w którym zamieszkują czy rolę na której gospodarzą w celu zdobycia środków na koszty postępowania. Stanowiłoby to bowiem pozbawienie rodziny koniecznego utrzymania (por. orzecz. SN z 6.11. 1953 r., IC 1427/53 OSN 54/2/52). Przekonywująca jest też argumentacja skarżących, że w okresie nasilonych prac w gospodarstwie i zbiorów płodów rolnych z uwagi na spore wydatki, przy braku stałego źródła dochodów borykają się z trudnościami płatniczymi. Okoliczność, że nie są zmuszeni korzystać ze wsparcia oferowanego przez ośrodki pomocy społecznej obrazu tego nie zmienia.
Przypomnieć bowiem wypada, że jeśli skarżący domagają się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym to przesłanką zasadności ich wniosku powinno być wykazanie tylko tego, że poniesienie pełnych kosztów postępowania spowoduje dla rodziny zachwianie sytuacji materialnej, nie zaś legitymowanie się brakiem jakichkolwiek środków pieniężnych.
Uwzględniając to wszystko i korzystając, że sąd nie jest związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie prawa pomocy. (tak. J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2004 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis (wydanie I) należało skarżącym przyznać prawo pomocy tyle, że nie poprzez zwolnienie ich od kosztów sądowych w całości a od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. Takie rozstrzygnięcie uwzględnia bowiem aktualną sytuację rodzinną, majątkową i dochodową skarżących zabezpieczając im gwarantowane konstytucją prawo do sądu.
Jednocześnie chroni wymiar sprawiedliwości przed ewentualną, zbędną roszczeniowością stron. Jakkolwiek bowiem faktycznie skarżący mogliby mieć aktualnie trudności z opłaceniem wpisu od skargi, to równocześnie nie można tracić z pola widzenia, że po żniwach ich sytuacja finansowa powinna ulec poprawie. Rozstrzygniecie takie stanowić będzie też impuls dla skarżących aby zwrócili swej córce uwagę na potrzebę wystąpienia do ojca jej dzieci (wnucząt skarżących) o alimenty. Nie ma bowiem racjonalnych powodów dla których ojciec nie łoży utrzymanie swoich dzieci.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.