Uzasadnienie
IIISA/Kr 695/04
UZSADNIENIE
Powołując się na treść przepisu art. 24 ust. 8 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciw działaniu bezrobociu (tekst jednolity Dz. U. z 2003 Nr 58 poz.514 z późn. zm.) Wojewoda [...] decyzją z dnia 4.06.2004r.02 r. ([...]) utrzymał w mocy orzeczenie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].
- 04. 2004r. ([...]) o odmowie przyznania P. N. odsetek ustawowych od kwoty [...] zł wypłaconej w dniu 23.
- 03. 2003r. z tytułu wyrównania świadczenia przedemerytalnego przysługującego w okresie pobierania zasiłku przedemerytalnego od dnia [...].
- 06. 2002r. do [...].
- 04. 2004r.
W uzasadnieniu decyzji organ przedstawiając stan faktyczny na tle którego wydana została decyzja stwierdził, że art. 24 ust. 8 powołanej na wstępie ustawy, stanowiący, iż uprawnionym do zasiłku, dodatku szkoleniowego, stypendium oraz świadczenia przedemerytalnego przysługują odsetki ustawowe, jeżeli powiatowy urząd pracy z przyczyn niezależnych od uprawnionych osób nie dokonał ich wypłaty w terminie, dotyczy wyłącznie sytuacji gdy z opóźnieniem wypłacono jedno z wymienionych świadczeń do którego prawo jest już ustalone. Natomiast prawo do ustawowych odsetek nie przysługuje z tytułu opóźnienia wynikłego w związku z ustalaniem uprawnień. Takie rozumienie treści tego przepisu przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 maja 1999 r. sygn. Akt II/SA ŁD 979/97.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. N. uznając za oczywisty fakt opóźnienia w wypłacie świadczenia domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał zajęte w sprawie stanowisko wnosząc ojej oddalenie.
Stan na tle którego powstał spór o wypłatę odsetek nie jest sporny i przedstawia się następująco:
Wyrokiem z dnia 8.
- 09. 2003r (sygn. akt IISA /Kr 2938/02) Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie uwzględniając skargę P. N. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...].
- 10. 2002 r. Nr [...] i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji o odmowie przyznania P. N. prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia [...].
- 06. 2002r z powodu niespełnienia warunków określonych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Wcześniejszą decyzją Prezydent Miasta [...] przyznał P. N. prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...]. 10 2001 r., który to zasiłek był skarżącemu wypłacany, do dnia ustalenia uprawnień do korzystniejszego dla skarżącego świadczenia przedemerytalnego, co jednakże nastąpiło dopiero w wykonaniu przez organ wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...].
09. 2003r. Dokonując ponownej oceny przesłanek wymaganych do przyznania świadczenia przedemerytalnego organ uwzględniając stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, które w tej sprawie miało charakter wiążący, wydał w dniu [...].
03. 2004r. decyzję o przyznaniu P. N. prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia osiągnięcia przez niego wieku 63 lat- co nastąpiło w okresie pobierania zasiłku przedemerytalnego tj. w dniu 28. 06.2002r.
Decyzję tą, zgodnie z wymogami art. 37k ust.2 i 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu poprzedziła wydana na wniosek Kierownika Grodzkiego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...]. 12.2003r. decyzja organu rentowego z daty [...].
- 02. 2004r. ustalająca wysokość emerytury P. N. dla potrzeb świadczenia przedemerytalnego.
Wypłata, ustalonego w wyniku wyżej przedstawionego postępowania, świadczenia nastąpiła w dniu [...]. 03.2003r. przy czym stanowiła wskazaną na wstępie kwotę [...] zł, będącą wyrównaniem różnicy pomiędzy wypłaconym zasiłkiem przedemerytalnym, a korzystniejszym świadczeniem przedemerytalnym.
W dniu [...]. 03.2004r. wpłynęło do Grodzkiego Urzędu Pracy w [...] pismo stanowiące wniosek skarżącego o wypłatę ustawowych odsetek od zaległych wypłat świadczenia przedemerytalnego.
Rozpatrując ten wniosek Prezydent Miasta [...] wydał w dniu [...].
04. 2004r. decyzję w której odmówił przyznania żądanych odsetek ustawowych, gdyż zdaniem organu świadczenie przedemerytalne wypłacono w najbliższym możliwym terminie po dokonaniu czynności związanych z wyliczeniem przez organ rentowy wysokości emerytury i wyliczeniem zaistniałej różnicy pomiędzy kwotą wypłacanego zasiłku przedemerytalnego a ustaloną kwotą świadczenia przedemerytalnego.
Decyzję tą w wyniku postępowania odwoławczego Wojewoda [...] utrzymał w mocy wydając opisane na wstępie orzeczenie będące przedmiotem niniejszego postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Nie istnieją podstawy prawne pozwalające na uwzględnienie skargi. Wykładnia przepisu art. 24 ust.8 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (w/w) zarówno językowa jak i systemowa prowadzi do związania prawa do odsetek z uchybieniem terminu wypłaty zasiłku, przez co należy rozumieć opóźnienie w dokonaniu czynności faktycznej, które w tym przypadku rodzi skutki prawne, a nie z opóźnieniem wnikającym z wykonywania kompetencji przez właściwe urzędy pracy i wykorzystywania przez strony postępowania administracyjnego przysługujących im środków prawnych. Prawo do odsetek jest konsekwencją obowiązywania rygorów w zakresie wypłat zasiłków i ma miejsce w przypadku uchybień powiatowego urzędu pracy zobowiązanego do wypłaty zasiłków.
W rozpatrywanym przypadku taka sytuacja nie miała miejsca, gdyż uprawnieni skarżącego do świadczenia przedemerytalnego powstało dopiero w wyniku postępowania sądowoadministracyjnego, a następnie ustalenia uprawnień przez organ zgodnie z przewidzianą prawem procedurą.
Analiza przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu jak i treść wydanych na jej podstawie aktów wykonawczych, pozwala stwierdzić, że brak jest przepisów prawa materialnego jak i procesowego, które przewidywałyby w związku z opóźnieniem do którego doszło ze względu na wdrożenie standardowych procedur przewidzianych przez prawo dla ustalenia i dochodzenia uprawnień określonych ustawą o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu zasiłków i świadczeń.
Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (kpa) przewidywały jedynie roszczenie odszkodowawcze przysługujące na zasadach określonych art. 160 kpa stronie, która poniosła szkodę na skutek wydania decyzji z naruszeniem prawa, tylko wówczas, gdy naruszenie to objęte było dyspozycją art. 156 § 1 kpa skutkującą stwierdzeniem nieważności decyzji.Odpowiednio kwestię odszkodowania reguluje na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270 z późn. zm.) przepis art.287, stanowiąc iż w przypadku gdy sad uchyli zaskarżoną decyzję, a organ rozpatrując sprawę ponownie umorzy postępowanie lub stwierdzi nieważność aktu albo ustali przeszkodę prawną uniemożliwiającą stwierdzenie nieważności aktu, stronie, która poniosła szkodę służy odszkodowanie od organu, który wydał decyzję. Na gruncie stanu prawnego obowiązującego do 31 sierpnia 2004 r. przepis ten odsyłał do art. 160 kpa. W rozpatrywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawie nie stwierdzono nieważności zaskarżonej decyzji, dopatrując się, jak wynika z treści wyroku z dnia 8.
- 09. 2003 IISA/Kr 2938/02, wyłącznie podstaw do jej uchylenia.
Ustawą z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 162, poz. 1692) wprowadzone zostały nowe zasady dotyczące odpowiedzialności,poprzez skreślenie art.160 kpa, a wprowadzenie odpowiedniej zmiany w art.417 Kodeksu cywilnego (art.1 tej ustawy). Ustawa ta weszła w życie z dniem 1 września 2004 r., przy czym do zdarzeń i stanów prawnych powstałych przed wejściem w życie ustawy zastosowanie mają przepisy stanowiące o dotychczasowych zasadach.
Analiza treści przedstawionych powyżej przepisów wskazuje w sposób nie budzący wątpliwości,że ani dotychczasowe ani nowe zasady dotyczące postępowania administracyjnego nie przewidują wypłaty przez organy administracji odsetek.
Rozumowanie skarżącego wywodzi się, jak należy przypuszczać z treści art. 481 § 1 kodeksu cywilnego, normującego kwestię odsetek w przypadku opóźnienia ze spełnieniem świadczenia pieniężnego.
Należy zauważyć, że przepis ten jednakże dotyczy wyłącznie stosunków cywilnoprawnych. Źródłem uprawnienia do wypłaty zasiłku przedemerytalnego (lub świadczenia przedemerytalnego) jest decyzja administracyjna wydana na podstawie odpowiednich przepisów prawa
Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 10.
07. 200 r. SK 12/99 (publikowane w OTK 2000/5/143) stwierdził, że nie można wykluczyć powstania stosunku cywilnoprawnego między podmiotami związanymi stosunkiem administracyjno - prawnym. Jednakże ocena czy doszło do zdarzenia prawnego powodującego powstanie pomiędzy skarżącym a organem stosunku o charakterze cywilnoprawnym nie należy ani do organu ani też do sądu administracyjnego. Przyjęty w Polsce model sądownictwa administracyjnego nie dopuszcza bowiem badania w postępowaniu sądowo administracyjnym skutków niewykonania lub nienależytego wykonania legalnej i niewadliwej decyzji administracyjnej, Wskazuje na to treść art.3 w zestawieniu z art.3, 3, 13, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Powołane orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego dotyczy jednakże sytuacji, gdy opóźnienie w wypłacie nastąpiło po ustaleniu uprawnień w drodze decyzji administracyjnej, z czego należy wnioskować, że kwestia opóźnienia związana z ustalaniem uprawnień nie może być dochodzona inaczej jak na zasadzie odpowiedzialności za szkodę,określonej w art.417 § 3 Kodeksu cywilnego. Żądanie skarżącego nie znajduje uzasadnienia prawnego.
Wydanie przez organ decyzji odmownej, która następnie w wyniku kontroli sądowo administracyjnej została uchylona nie mieści się w dyspozycji art.24 ust. 8 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (w/w). Oznacza to,że organy administracji orzekając w niniejszej sprawie słusznie przyjęły, iż prawo do odsetek przysługuje z tytułu opóźnienia w wypłacie zasiłku, a nie z tytułu opóźnienia w ustaleniu prawa do świadczeń przewidzianych ustawą o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Nie ma także przepisu o charakterze bardziej ogólnym, który mógłby stać się podstawą uwzględnienia żądania P. N. i wypłaty dochodzonych przez niego odsetek.
Mając powyższe na uwadze skargę oddalono na podstawie art.151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.