Postanowienie WSA w Krakowie z 30 sierpnia 2017 r., III SA/Kr 710/17

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie

Rozpoznanie

w dniu 30 sierpnia 2017 r. na rozprawie

Sprawa

sprawy ze skargi M. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 28 kwietnia 2017 r. nr: [ ] w przedmiocie kary pieniężnej postanawia zawiesić postępowanie sądowe.

Skład

Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociaga WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Janusz Kasprzycki (spr.)
specjalista Monika Wójcik protokolant

Uzasadnienie

Zaskarżoną przez M. B., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą M. B. [...] w K. (dalej skarżący), decyzją z dnia 28 kwietnia 2017 r. nr [...], wydaną na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn., Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., zwanej dalej w skrócie – k.p.a.), art. 4 pkt 11 i 22, art. 5 ust. 1, art. 5 b ust. 1, art. 18 ust. 4 a i 5, art. 87 ust. 1, art. 92 a ust. 1, 2 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. jedn., Dz. U. z 2016 r., poz. 1907 ze zm., zwanej dalej ustawą o transporcie drogowym), Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił w całości decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 24 lutego 2017 r. nr [...] o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości [...] zł i nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] zł.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję skarżący podniósł następujące zarzuty naruszenia:

1. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej analizy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, skutkującej:

• uznaniem za niewiarygodne wszystkich dowodów przedłożonych na okoliczność wykonywania przewozu opisanego w protokole kontroli przez Stronę nie we własnym imieniu, ale na rzecz innego podmiotu, tj.: faktury VAT za usługę przewozu wykonaną przez [...] s.c. [...] sp. z o.o., [...] sp. z o.o. w dniu 21 października 2016 r. wystawioną na kwotę 18,51 zł; odpisu licencji [...] sp. z o.o.; informacji z dnia 21 października 2016 r, skierowanej przez [...]sp. z o.o. do Starosty K. w sprawie zmiany pojazdu używanego w licencji - pomimo że dowody te nie były sprzeczne z żadnym z dowodów przeprowadzonych przez organ w sprawie, a pozwalały na ustalenie, że istniały podstawy do wyłączenia odpowiedzialności administracyjnej strony,
• uznaniem faktury VAT dokumentującej usługę przewozu wykonaną przez [...] s.c. [...] sp. z o.o., [...] sp. z o.o. w dniu 21 października 2016 r. wystawioną na kwotę [...] zł za niedotyczącą przejazdu opisanego w protokole kontroli w oparciu brak wskazania w jej treści trasy przejazdu, pomimo iż:
• faktura VAT dotyczy przejazdu wykonanego w dniu kontroli, wskazana na niej kwota odpowiada wartości wynagrodzenia za usługę przejazdu opisanego w protokole kontroli oraz dotyczy przejazdu zamówionego za pomocą aplikacji [...],
• wystawca faktury VAT ma obowiązek wymienienia w treści faktury jedynie rodzaju wyświadczonej usługi, a nie ma ustawowego obowiązku wymienienia w treści faktury VAT trasy wykonanej usługi transportowej;
• organ w żaden inny sposób nie zweryfikował - w szczególności zwracając się do [...] s.c. [...] sp. z o.o., [...] sp. z o.o. - czy podmiot ten rzeczywiście wykonał opisaną w protokole kontroli usługę przewozu;
• treść tej faktury nie jest sprzeczna z żadnym innym dowodem przeprowadzonym przez organ w sprawie, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu faktycznego w sprawie.

2. art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozważenia materiału dowodowego w sprawie, w szczególności poprzez:

• niezwrócenie się przez organ do pasażera o przedstawienie potwierdzenia przelewu kwoty wynagrodzenia za wyświadczoną usługę przewozu;
• niezwrócenie się do podmiotu, na rzecz którego nastąpiła zapłata za przejazd, na czyją rzecz wypłacone zostało wynagrodzenie za wyświadczoną usługę przewozu; niezwrócenie się do [...] s.c. [...]sp. z o.o., [...] sp. z o.o. o wyjaśnienie, jakiej usługi przewozu dotyczyła przedłożona do akt niniejszego postępowania faktura VAT oraz o wyjaśnienie, czy wyświadczyła ona usługę przewozu opisaną w protokole kontroli;
• niezwrócenie się do [...] Sp. z o.o., o wyjaśnienie, na jakiej zasadzie dokonano zgłoszenia zmiany samochodu używanego w licencji wydanej dla spółki, co w konsekwencji doprowadziło do niedokładnego zbadania stanu faktycznego sprawy i jego wadliwego ustalenia.

3. art. 78 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez pominięcie wniosku dowodowego strony o przeprowadzenie dowodu z listy wspólników [...] sp. z o.o., powołanego na okoliczność ustalenia podmiotu, na rzecz którego wyświadczona została usługa przewozu oraz podstaw współpracy skarżącego z ww. podmiotem, pomimo iż żadna z okoliczności wskazanych w przepisie art. 78 k.p.a. pozwalających organowi pominąć wniosek dowodowy nie miała w niniejszej sprawie miejsca. W konsekwencji, organ wadliwie ustalił okoliczności faktyczne stanowiące podstawię nałożenia na Stronę kary administracyjnej.
4. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. poprzez poczynienie ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie w oparciu o informacje pochodzące ze strony internetowej regulamin spółki [...] pomimo, iż:

• strona oświadczyła organowi, iż nie łączy jej żaden stosunek prawny ze spółką [...]
• organ nie ustalił, czy skarżącego łączy z ww. spółką jakakolwiek umowa, a w szczególności nie dysponował dokumentem umowy, który mógłby zweryfikować hipotezę organu, co w konsekwencji powoduje, że poczynione na podstawie ww. informacji ustalenia.

5. art. 81 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. poprzez uznanie za udowodnione okoliczności faktycznych wynikające z treści wyroku nakazowego wydanego w sprawie o sygn. akt. [...], pomimo iż skarżący nie został poinformowany o wprowadzeniu ww. dokumentu w poczet materiału dowodowego, a ww. dokument nie stanowił podstawy ustaleń organu l instancji, co w konsekwencji spowodowało, iż strona nie miała możliwości wypowiedzenia się w kwestii ww. dowodu, a w szczególności wykazania, iż wyrok nakazowy został przez Sąd uchylony na skutek złożonego przez skarżącego sprzeciwu. Powyższe naruszenie doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy.
6. 138 § 2 k.p.a. poprzez uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i nałożenie na skarżącego kary pieniężnej, podczas gdy w sprawie zachodziły przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania, gdyż skarżący nie był podmiotem świadczącym usługę przewozu opisanym w protokole kontroli zdarzeniu.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym zawieszenie postępowania w oparciu o powyższy przepis następuje z urzędu, lecz jego celowość została pozostawiona ocenie sądu (por. postanowienia NSA z dnia 11 marca 2005 r., I OZ 45/05 oraz z dnia 7 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 382/08). Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego powinno być uzasadnione względami celowościowymi, aspektami sprawiedliwości, jak również ekonomiki procesowej, przy czym celowość zawieszenia powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości ewentualnej konieczności uruchomienia nadzwyczajnych środków wzruszania rozstrzygnięć ostatecznych np. przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., I FZ 221/08).

W niniejszej sprawie, zdaniem składu orzekającego Sądu, rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od udzielenia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej odpowiedzi na pytania prejudycjalne zadane w sprawie [...] [...] przeciwko [...].

Istota niniejszej sprawy sprowadza się bowiem do rozstrzygnięcia dwóch zasadniczych kwestii, po pierwsze, czy skarżący wykonywał transport drogowy (przewóz okazjonalny) w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, czy też była to działalność, do której z uwagi na jej specyfikę, przepisy tej ustawy nie mają zastosowania oraz po drugie, czy podmiotem podejmującym i wykonującym transport drogowy był skarżący – kierowca czy też podmiot łączący za pośrednictwem platformy internetowej kierowcę z pasażerem. Skarżący posługiwał się aplikacją firmy [...], która to aplikacja kojarzy na określony przejazd pasażera z kierowcą nieprowadzącym zarejestrowanej działalności. Podkreślić należy, że działalność kierowców korzystających z takich aplikacji może być wykonywana wyłącznie za pośrednictwem danej platformy internetowej i kierowcy tacy nie prowadzą działalności, która istniałaby niezależnie od takiej platformy. Platformy te świadczą usługi w ramach tzw. gospodarki współdzielenia.

W komunikacie Komisji Europejskiej z 2 czerwca 2016 r. pt. "Europejski program na rzecz gospodarki dzielenia się" gospodarkę współdzielenia zdefiniowano w następujący sposób: termin "gospodarka dzielenia się" oznacza modele prowadzenia działalności, w których działalność odbywa się dzięki pośrednictwu platform współpracy, tworzących ogólnie dostępny rynek czasowego korzystania z dóbr lub usług, często dostarczanych przez osoby prywatne. Gospodarka dzielenia się obejmuje trzy kategorie uczestników: (i) usługodawców dzielących się swoimi dobrami, zasobami, czasem lub umiejętnościami – mogą to być osoby fizyczne oferujące usługi okazjonalnie ("peers") lub usługodawcy zawodowo zajmujący się świadczeniem usług ("profesjonalni dostawcy usług"); (ii) użytkowników powyższych usług; oraz (iii) pośredników łączących – za pośrednictwem platformy internetowej – dostawców z użytkownikami i ułatwiających transakcje między nimi ("platformy współpracy").

Powyższy komunikat Komisji Europejskiej, jak i praktyka w poszczególnych państwach członkowskich, wskazują na duże problemy przy stosowaniu obowiązującego prawodawstwa do platform współpracy i działających z ich wykorzystaniem usługodawców, w szczególności wątpliwości budzi stosowanie wobec nich systemów zezwoleń lub licencji. Jak wskazano w tym komunikacie państwa członkowskie powinny dokonać rozróżnienia między indywidualnymi obywatelami świadczącymi usługi okazjonalnie i profesjonalnymi usługodawcami, na przykład poprzez ustanowienie progów na podstawie poziomu aktywności. Państwa członkowskie powinny zapewnić konsumentom wysoki poziom ochrony przed nieuczciwymi praktykami handlowymi, jednak bez nakładania nieproporcjonalnych zobowiązań na osoby fizyczne, które świadczą usługi okazjonalnie.

Przed Trybunałem Sprawiedliwości UE toczy się postępowanie [...] [...] przeciwko [...], które dotyczy kwalifikacji na gruncie prawa europejskiego usług świadczonych przez firmę [...].

Zdaniem Sądu wyrok ten wpłynie niewątpliwie na interpretację prawa Unii Europejskiej i pośrednio prawa krajowego, dotyczącego zasad prowadzenia działalności przez podmioty związane z gospodarką współdzielenia, a także statusu osób fizycznych, które świadczą usługi z wykorzystaniem aplikacji dostarczanej przez takie podmioty. W szczególności dotyczy to kierowców, których usługi kojarzone są z ich odbiorcami (pasażerami) przy wykorzystaniu platformy [...].

Wobec powyższego, Sąd uznał, że rozstrzygnięcie TSUE w sprawie [...], będzie miało istotne znaczenie dla oceny spornego, przedstawionego na wstępie, zagadnienia występującego w rozpoznawanej sprawie, a zatem z punktu widzenia celowości, sprawiedliwości, oraz ekonomiki procesowej zasadne jest zawieszenie niniejszego postępowania.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), orzekł, jak w sentencji postanowienia.