Uzasadnienie
Pismem z dnia 25.01.2008r. A. Sp. z o.o. wniosła do Starosty o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sygn. akt [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty z dnia [...] znak [...] orzekającą o cofnięciu A. Sp. z o.o. zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów oraz w zakresie zbierania i transportu. W uzasadnieniu Spółka wskazała na okoliczność wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyroku o sygn. akt II SA/Kr 745/06, na mocy którego stwierdzono nieważność decyzji Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia spełnienia wymogów weterynaryjnych oraz decyzji Lekarza Weterynarii z dnia [...], nr [...] oraz na mocy którego uchylono decyzję Lekarza Weterynarii z dnia [...], nr [...]. Decyzje te stanowiły podstawę do wydania decyzji opisanych na wstępie.
Wskutek zaistniałego stanu rzeczy objęte wnioskiem o wznowienie postępowania decyzje zostały wydane w oparciu o decyzje wyeliminowane z porządku prawnego. Spółka dodała, że wyrok WSA w Krakowie otrzymała w dniu 29.11.2007r., termin na wniesienie skargi kasacyjnej upłynął w dniu 29.12.2007r., w dniu 22.01.2008r. złożyła wniosek o stwierdzenie prawomocności orzeczenia, natomiast wniosek o wznowienie złożyła niezwłocznie, nie później jednak niż jeden miesiąc od uprawomocnienia się wyroku. Uzupełniając wniosek o wznowienie A. Sp. z o. o wskazała, że przesłanką wznowienia ma być przepis art. 145 § 1 pkt 5 i 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.). W dniu 7.03.2008r. do organu wpłynęła kserokopia wyroku WSA w Krakowie z dnia 24.10.2007r. wraz z klauzulą prawomocności, z której wynika, że wyrok jest prawomocny od dnia 30.12.2007r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] znak [...] wydaną na podstawie art. 149 § 3 kpa odmówiło wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak [...].
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że odmowa wznowienia postępowania wynika z regulacji art. 56 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wyłączającego możliwość równoległego prowadzenia postępowania przez sąd oraz organy administracji, którego celem byłoby zbadanie prawidłowości decyzji. Wynika bowiem z ustalonego w sprawie stanu faktycznego, że toczy się sprawa sądowoadministarcyjna w sprawie ze skargi skarżącej Spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...], a dokładnie wniesiona została skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Ponadto organ wskazał, że zastosowanie przepisu art. 149 § 3 kpa jest możliwe w sytuacji gdy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione po upływie terminu przewidzianego w art. 148 § 1 i 2 kpa, liczonego od daty dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Tymczasem podstawy wznowienia postępowania zaistniały w momencie wydania przez WSA w Krakowie wyroku z 24.10.2007r. Wyrok ten skarżąca wraz z uzasadnieniem otrzymała w dniu 29.11.2007r. Od tej daty należy liczyć początek biegu terminu z art. 148 § kpa. W tej bowiem dacie Spółka dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania tj. o wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji organów inspekcji weterynaryjnej. Z tej uwagi wniosek o wznowienie postępowania należy uznać za spóźniony, a w związku z tym wznowienie jest niedopuszczalne.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Spółka podniosła, że nie ma zakazu jednoczesnego uruchamiania postępowania administracyjnego i wnoszenia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zbieg tych trybów nie powoduje odrzucenia skargi. Gdyby jednak przyjąć odmienny pogląd – to postępowanie powinno być umorzone. Co do terminu wniosku o wznowienie postępowania – skarżąca podniosła, że skutek w postaci wyeliminowania decyzji z porządku prawnego następuje dopiero w momencie uprawomocnienia się wyroku, na podstawie którego doszło do tej eliminacji. Z momentem prawomocności orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał ale także inne sądy i inne organy państwowe. Okolicznością stanowiącą podstawę wznowienia, o której mowa w art. 148 § 1 kpa nie jest ogłoszenie wyroku przez sąd administracyjny, a moment jego uprawomocnienia.
Ponadto Spółka wskazała na sprzeczność w uzasadnieniu decyzji organu, gdyż skoro z punktu widzenia organu istniała przez cały czas obiektywna przesłanka negatywna do złożenia wniosku o wznowienie, to nie sposób uznać, by termin do wznowienia w ogóle rozpoczął swój bieg. Godziłoby to w interesy strony, która realizuje swoje uprawnienia wynikające z Konstytucji, a dotyczące dwuinstancyjnego rozpoznawania sprawy przez sądy.
Decyzją z dnia [...] znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 kpa zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ wyraził stanowisko, że brak jest obecnie podstaw do uruchamiania postępowania wewnątrzadministarcyjnego tj. wznawiania postępowania bowiem decyzja Kolegium z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję z dnia [...] jest decyzją prawomocną, a ewentualne podstawy do wznowienia postępowania zaistniały przed datą wydania wyroku przez sąd administracyjny. Tym samym brak jest podstaw do kwestionowania decyzji w toku wznowionego postępowania, która to decyzja poddana została już kontroli przez sądy administracyjne. W zakresie uchybienia terminowi do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania przez skarżącą organ powtórzył uzasadnienie decyzji pierwszej instancji.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi A. Sp. z o.o. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której podniesione zostało, że rozpoznanie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 8.04.2008r. nie mogło przesądzać o możliwości wznowienia postępowania. Wynika to z założenia, że zakończenie postępowania przed sądem administracyjnym nie wyłącza w każdym przypadku możliwości wszczęcia trybu weryfikacji administracyjnej a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko i wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej. Co do terminu na wniesienie wniosku o wznowienie postępowania skarżąca podniosła, że nie można wiązać momentu dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia z chwilą ogłoszenia wyroku, gdyż samo ogłoszenie wyroku nie wywołuje skutków w postaci uchylenia lub nieważności ostatecznych decyzji administracyjnych. Taki skutek następuje dopiero z chwilą uprawomocnienia się wyroku, co ma przełożenie na rozumienie rozpoczęcia biegu terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a. (Dz. U. nr 153, poz. 1270) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tak określonej kognicji Sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Kierując się powyższymi kryteriami należy stwierdzić, że skarga A. Sp. z o.o. nie zasługuje na uwzględnienie.
W przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego stanowi art. 145 § 1 i nast. Kodeksu postępowania administracyjnego w ten sposób, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:
- 1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe,
- 2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa,
- 3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27,
- 4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu,
- 5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję,
- 6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu,
- 7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2),
- 8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.
§ 2. Z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i 2 postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego.
§ 3. Z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i 2 można wznowić postępowanie także w przypadku, gdy postępowanie przed sądem lub innym organem nie może być wszczęte na skutek upływu czasu lub z innych przyczyn określonych w przepisach prawa.
Art. 145a. § 1 stanowi z kolei, że można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.
Istotny jest art. 148 § 1 kpa, który stanowi, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, natomiast § 2 stanowi, że termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną można podzielić na dwie fazy. Pierwsza z nich polega na badaniu formalnych podstaw wznowienia, a w efekcie wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 kpa) lub decyzji o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 kpa). Ocena formalnych podstaw wznowienia sprowadza się do badania, czy żądanie wznowienia postępowania zostało zgłoszone przez stronę, czy powołuje ona podstawy wznowienia wymienione w art. 145 § 1 kpa oraz czy został zachowany termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, określony w art. 148 § 1 kpa. W toku drugiej fazy postępowania, prowadzonej po wydaniu postanowienia o jego wznowieniu, zgodnie z uregulowaniem zawartym w art. 149 § 2 kpa, prowadzone jest postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Sąd w pełni podziela stanowisko rozpatrującego wniosek o wznowienie postępowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że początkiem biegu terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa w stanie faktycznym sprawy, gdy skarżąca za podstawę wznowienia wskazuje okoliczność wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyroku z dnia 24.10.2007r. o sygn. akt akt II SA/Kr 745/06 jest dzień, w którym skarżąca dowiedziała się o wydaniu wyroku, a w związku z tym o jego treści. Nie jest sporne, że wyrok ten wraz z uzasadnieniem skarżąca otrzymała w dniu 29.11.2007r., a w związku z tym, od tego dnia miała możliwość wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Najpóźniej mogła go złożyć w dniu 28.12.2007r., a skoro złożyła go w dniu 25.01.2008r. jest wnioskiem spóźnionym.
Nie można zgodzić się z poglądem skarżącej, że termin na wniesienie wniosku o wznowienie postępowania w sytuacji wydania orzeczenia przez Sąd związany jest ściśle z datą uprawomocnienia się tego orzeczenia. Art. 148 § 1 kpa stanowi bowiem ogólnie – o dniu dowiedzenia się o okoliczności – nie wprowadzając w żadnym wypadku bardziej szczegółowych wymogów dla ustalenia, że podanie jest wniesione w terminie. Sąd zgadza się w tej mierze ponadto z poglądem wyrażonym w tezie wyroku WSA w Warszawie z dnia 22.07.2004r. II SA 449/03, że nie do przyjęcia byłby pogląd, według którego należy "oczekiwać" na uprawomocnienie się postanowienia i dopiero od daty prawomocności liczyć termin do zgłoszenia żądania wznowienia postępowania. Istota unormowania z art. 148 § 1 KPA polega na dowiedzeniu się o nowej okoliczności, a więc dotarciu do strony wiadomości o wydaniu orzeczenia. Uprawomocnienie się tego orzeczenia, jest już kwestią podlegającą badaniu, lecz w toku postępowania o wznowienie postępowania.
Wymaga na koniec uściślenia, że prawidłowym w stosunku do treści decyzji organu jest ten fragment uzasadnienia, który stanowi o uchybieniu terminowi do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, traktujący o zasadach wstępnego badania wniosku o wznowienie. Natomiast motywy, które organ przytoczył na wstępie uzasadnienia, odnoszące się do braku podstaw do wznowienia postępowania z uwagi na dokonanie przez sąd administracyjny kontroli decyzji administracyjnych mogą być rozpoznane w drugiej fazie postępowania, w której sprawa rozpoznawana jest merytorycznie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest jedynie zgodność z prawem decyzji wydanej w ramach pierwszej fazy postępowania administracyjnego, toteż Sąd nie odnosi się do tego fragmentu uzasadnienia decyzji.
Wobec powyższego, stojąc na stanowisku, że organ odmawiając wznowienia postępowania z uwagi na niezachowanie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie, wydał decyzję zgodną z prawem, Sąd oddalił skargę A. Sp. z o.o.