Uzasadnienie
Decyzją z 10 marca 2023 r., nr BP.501.1076.2022.1834.KA.359596 Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 5 maja 2022 r., nr [...] o nałożeniu na B. Sp. J. w A. (dalej: "strona skarżąca", "skarżąca spółka") kary pieniężnej w wysokości 3.000 zł za stwierdzenie naruszenia określonego w Ip. 6.3.5 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiło ustalenie niedopuszczalnego wyjęcia karty kierowcy, mającego wpływ na rejestrację danych w okresie od godz. 09:50 do godz. 10:41, czyli do momentu zatrzymania do kontroli. Powyższe stwierdzono 2 lutego 2022 r. podczas kontroli drogowej w miejscowości B., autobusu marki M. o nr rej. [...]. Pojazdem kierował A. M. Pojazdem wykonywany był krajowy transport drogowy osób na linii regularnej K. - B. Transport wykonywany był na rzecz i w imieniu strony skarżącej. Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli o nr [...] z 2 lutego 2022 r.
W dniu 5 maja 2022 r. Śląski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000 na stronę skarżącą za naruszenia stwierdzone w toku kontroli.
W odwołaniu od powyższej decyzji strona skarżąca zarzuciła organowi I instancji naruszenie szeregu przepisów postępowania administracyjnego. Wniesiono o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadka przeprowadzającego kontrolę funkcjonariusza ITD oraz kontrolowanego kierowcy. Do odwołania dołączono zdjęcie z momentu kontroli zamieszczone w artykule opublikowanym w portalu "B.". Domagano się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i umorzenia postępowania w sprawie względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W odwołaniu podniesiono, że rzeczywisty przebieg zdarzenia z 2 lutego 2022 r. pozostaje całkowicie odmienny od tego, co zostało stwierdzone w protokole. Strona skarżąca wskazała, że wbrew treści protokołu oraz wydanej na jego podstawie decyzji, kierowca nie został zatrzymany do kontroli w trakcie wykonywania przewozu na trasie K. – B., lecz funkcjonariusze Inspekcji Transportu Drogowego kontrolę taką przeprowadzili w czasie, gdy autobus znajdował się na parkingu nieopodal dworca autobusowego, na długo po zakończeniu obsługi trasy. Zdjęcia z chwili kontroli zostały m.in. zamieszczone w artykule "[...]" z 3 lutego 2022 r., opublikowanym w portalu "B.". Zdaniem strony skarżącej widać na nich, że kontrola jest przeprowadzana w trakcie postoju autobusu na parkingu. Jak stwierdzono w odwołaniu, w momencie rozpoczęcia kontroli kierowca wrócił z zakupów do autobusu, który zaparkował o godz. 9.50, kiedy to zakończył jazdę.
Zaskoczony kontrolą kierowca narodowości ukraińskiej, nieznający języka polskiego, w momencie jej rozpoczęcia, w wyniku odruchu wywołanego strachem, zalogował swą kartę do tachografu, choć nigdzie nie zamierzał ruszać, a pojazd od dłuższego czasu stał na parkingu. W trakcie kontroli kierowca z uwagi na nieznajomość języka polskiego nie rozumiał poleceń funkcjonariuszy ITD, ani zadawanych przez nich pytań. Także podpis pod protokołem kierowca złożył na polecenie funkcjonariuszy, choć z uwagi na nieznajomość języka polskiego nie był w stanie poznać jego treści, a żaden z przeprowadzających kontrolę funkcjonariuszy ITD nie posługiwał się językiem ukraińskim.
Ponadto wyrażono wątpliwości co do zgodności zapisów protokołu z kontroli z 2 lutego 2022 r. z rzeczywistością, będących podstawą faktyczną nałożenia na skarżącego kary pieniężnej. Wskazano, że protokół wskazuje niezgodne z rzeczywistością miejsce kontroli (dworzec autobusowy, choć kontrolę przeprowadzono na pobliskim parkingu), a także godzinę rozpoczęcia kontroli (11.11, a w treści decyzji 10.41).
Decyzją z 10 marca 2023 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia powołano mające zastosowanie w sprawie przepisy rozporządzeń WE, Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) oraz Komisji (UE) oraz ustawy o transporcie drogowym w tym treść Ip. 6.3.5 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, dotyczące obowiązków kierowcy w zakresie stosowania wykresówki i nałożenia kary pieniężnej w wysokości 3000 zł jako sankcji za niedopuszczalne wyjęcie wykresówki lub karty kierowcy, mające wpływ na rejestrację danych.
Odnośnie powołanych regulacji stwierdzono, że w wyniku analizy pobranych danych cyfrowych z karty kierowcy oraz danych z tachografu cyfrowego z pojazdu marki M. o nr rej. [...] stwierdzono niedopuszczalne wyjęcie karty kierowcy mające wpływ na rejestrację danych 2 lutego 2022 r. w okresie od godz. 09:50 do godz. 10:41, czyli do momentu zatrzymania do kontroli. W chwili zatrzymania kierowca załogował swoją kartę kierowcy.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ stwierdził, że fakt nieznajomości języka polskiego przez kierowcę oraz nieobecność tłumacza podczas kontroli drogowej nie może być podstawą do dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze świadka kontrolowanego kierowcy w toku postępowania administracyjnego, tym bardziej, że kontrolowany kierowca podpisał bez zastrzeżeń protokół kontroli drogowej. Odnośnie zarzutu dotyczącego przeprowadzenia kontroli drogowej w momencie postoju autobusu na parkingu organ odwoławczy wskazał, że dołączone do odwołania zdjęcie z momentu kontroli zamieszczone w artykule opublikowanym w portalu "B." nie dowodzi, że kierowca został skontrolowany w trakcie postoju, zaś analiza pobranych danych cyfrowych z karty kierowcy oraz danych z tachografu cyfrowego z kontrolowanego pojazdu wykazała, że w 2 lutego 2022 r., w okresie od godz. 09:50 do godz. 10:41, czyli do momentu zatrzymania do kontroli kierowca prowadził autobus bez zalogowanej do tachografu karty kierowcy. W chwili zatrzymania kierowca załogował swoją kartę kierowcy.
Stwierdzono też, że w przedmiotowej sprawie art. 92 b ustawy o transporcie drogowym nie znajdzie zastosowania bowiem ustawodawca daje możliwość zastosowania tego zapisu tylko w przypadku, gdy podczas kontroli zostały stwierdzone naruszenia dotyczące czasu pracy kierowców. W niniejszej sprawie takie naruszenia nie miały miejsca.
Odnośnie przepisu z art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym w organ odwoławczy wskazał, że strona nie wskazała okoliczności których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu. Uznano więc, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym ze względu na fakt, iż do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia.
Na powyższą decyzję skarżąca spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W skardze zaskarżonej decyzji zarzucono:
1/ naruszenie art. 77 i art. 78 § 1 k.p.a. poprzez niezbadanie sprawy pod względem faktycznym i prawnym, rozpatrzenie sprawy na podstawie niekompletnego materiału dowodowego oraz brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego;
2/ naruszenie art. 7, art., 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, poprzez brak staranności organu w podejmowaniu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli;
3/ naruszenie art. 76 § 1 k.p.a., nie została bowiem spełniona podstawowa przesłanka dla przyjęcia mocy dowodowej stwierdzeń zawartych w protokole kontroli z 2 lutego 2022 r., jaką jest sporządzenie go "w przepisanej formie".
W uzasadnieniu skargi wskazując na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego powtórzono argumentację zawartą w odwołaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2022.2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego i procesowego, nie zaś według kryterium słuszności. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2023.1634) – dalej jako "p.p.s.a.".
Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nie dopatrzył się podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r., poz. 2201 ze zm., dalej także jako "u.t.d."), w tym Ip. 6.3.5 załącznika nr 3 do tej ustawy.
Stosownie do treści art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie. Jednocześnie zgodnie z art. 92a ust. 7 pkt. 1 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa Ip. 1-9 załącznika nr 3 do cyt. ustawy.
Zgodnie z art. 4 pkt 22 ppkt b) i h) u.t.d. obowiązki lub warunki przewozu drogowego, to obowiązki lub warunki wynikające m.in. z przepisów ustawy oraz rozporządzenia WE nr 561/2006 i rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.02.2014, str. 1), zwanego dalej "rozporządzeniem (UE) nr 165/2014", lub aktów wykonawczych do rozporządzenia (UE) nr 165/2014:
rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2016/799 z dnia 18 marca 2016r. w sprawie wykonania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 ustanawiającego wymogi dotyczące budowy, sprawdzania, instalacji, użytkowania, naprawy tachografów oraz elementów składowych (Dz. Urz. UE L 139 z 26.05.2016, str. l, z późn. zm.), rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2017/548 z dnia 23 marca 2017r.
ustanawiający standardowy formularz pisemnego oświadczenia w sprawie usunięcia lub naruszenia plomby tachografu (Dz. Urz. UE L 79 z 24.03.2017, str. 1).
Obowiązki kierowców odnośnie używania kart kierowcy i wykresówek zostały uregulowane w art. 34 do art. 36 powołanego wyżej rozporządzenia (UE) nr 165/2014. I tak zgodnie z treścią art. 34 ust. 1 tego rozporządzenia kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona.
Konsekwencją tego rozwiązania jest treść Ip. 6.3.5 załącznika nr 3 do ww. ustawy, który karą pieniężna w wysokości 3000 zł sankcjonuje niedopuszczalne wyjęcie wykresówki lub karty kierowcy, mające wpływ na rejestrację danych.
Odnosząc powyższe do realiów kontrolowanej sprawy Sąd stwierdza, że organy w toku postępowania wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności faktyczne oraz przeprowadziły i oceniły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 kpa) i bez przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa). Organy oparły się przede wszystkim na protokole z kontroli oraz danych z katy kierowy i tachografu cyfrowego kierowanego przez niego pojazdu. Z dowodów tych jednoznacznie wynika, że 2 lutego 2022 r. zatrzymano do kontroli drogowej autobus marki M. o nr rej. [...], kierowany przez A. M. Zgodnie z okazanymi w czasie kontroli dokumentami pojazdem wykonywany był krajowy transport drogowy osób na linii regularnej K. - B. Transport wykonywany był na rzecz i w imieniu strony skarżącej. W trakcie wykonywania regularnego przewozu osób na trasie K. – B. kierowca prowadził pojazd bez zalogowanej karty kierowcy do tachografu cyfrowego, w godzinach od 9.50 do 10.41, czyli do momentu zatrzymania.
W chwili zatrzymania kierowca zalogował swoją kartę kierowcy. Ustalenia te dawały podstawę do stwierdzenia naruszenia określonego w lp. 6.3.5. załącznika nr 3 do u.t.d. i nałożenia na stronę skarżącą kary pieniężnej w wysokości 3000 zł.
Sąd zauważa, że protokół kontroli jest szczególnym środkiem dowodowym w sprawie. Protokół kontroli ma uprzywilejowaną i kwalifikowaną moc prawną, gdyż jako dokument urzędowy korzysta z domniemania wiarygodności ustaleń w nim zawartych.
W kontrolowanym przypadku w protokole kontroli wymienione zostały wszystkie elementy niezbędne do stwierdzenia zaistnienia naruszenia przepisów i wymierzenia kary pieniężnej, tj. między innymi dane osobowe kierowcy pojazdu, rodzaj pojazdu, miejsce i czas przeprowadzenia kontroli, dane funkcjonariusza przeprowadzającego kontrolę i jego podpis, a także opis sytuacji. Kierowca odmówił złożenia podpisu pod protokołem ale zgodnie z art. 74 ust. 2 u.t.d. miał do tego prawo. Natomiast odmowa podpisania protokołu kontroli nie może stanowić podstawy uznania procedury kontrolnej za nieprawidłową (zob. wyrok NSA z 29 kwietnia 2021 r., sygn. akt II GSK 1709/18). Sama odmowa podpisania protokołu kontroli nie zmniejsza wartości dowodowej tego dokumentu, a z samego niepodpisania przez kierowcę protokołu kontroli nie można wywieść, że opisane tam zdarzenia nie miały miejsca, zwłaszcza że kontrolowany nie wniósł do protokołu żadnych zastrzeżeń (por. wyrok NSA z 25 marca 2022 r., sygn. akt II GSK 1697/18).
Odnosząc się do zarzutów skargi odnośnie miejsca i czasu kontroli, a także ustalonego w protokole jej przebiegu Sąd stwierdza, że nie podważyły one ustaleń dokonanych przez organy. W treści protokołu wskazano, że autobus został zatrzymany do kontroli na dworcu w B. Strona skarżąca stwierdziła – powołując się na zdjęcia w załączonym do odwołania artykule prasowym – że był to parking przy dworcu. W ocenie Sądu zdjęcia, na które powołuje się strona skarżąca nie przeczą ustaleniom protokołu, że pojazd został zatrzymany do kontroli na dworcu w B. Ponadto treść powołanego przez skarżącą spółkę artykułu prasowego załączonego do odwołania (k. 43 i 44) potwierdza, że kontrola miała miejsce na dworcu autobusowym w B. Wskazano tam, że "Inspektorzy z wodzisławskiego oddziału śląskiej ITD pracowali w środę, 2 lutego na dworcu autobusowym w B., kontrolując przewozy na liniach regularnych, obejmujących ten przystanek. Kontrolując jeden z busów, który przyjechał z K., stwierdzili, że w tachografie nie ma zalogowanej karty kierowcy."
Odnośnie czasu kontroli w protokole została wskazana godzina 11.11 przy czym z treści protokołu i zapisów z karty kierowcy oraz tachografu cyfrowego wynika, że pojazd został zatrzymany do kontroli o godz. 10.41. W ocenie Sądu zestawienie ww. dat wskazuje, że o godz. 11.11 z pewnością trwały jeszcze czynności kontrolne, zatem brak jest podstaw do obalenia domniemania prawdziwości danych zawartych w protokole.
Odnośnie twierdzeń strony dotyczących innego przebiegu kontroli niż to zostało uwiecznione w protokole to Sąd przypomina, że skarżąca spółka stwierdziła jakoby kierowca nie został zatrzymany do kontroli w trakcie wykonywania przewozu na trasie K. – B., lecz funkcjonariusze Inspekcji Transportu Drogowego kontrolę taką przeprowadzili w czasie, gdy autobus znajdował się na parkingu nieopodal dworca autobusowego, na długo po zakończeniu obsługi trasy. W momencie rozpoczęcia kontroli kierowca wrócił z zakupów do autobusu, który zaparkował o godz. 9.50, kiedy to zakończył jazdę. Zaskoczony kontrolą kierowca narodowości ukraińskiej, nieznający języka polskiego, w momencie jej rozpoczęcia, w wyniku odruchu wywołanego strachem, zalogował swą kartę do tachografu, choć nigdzie nie zamierzał ruszać, a pojazd od dłuższego czasu stał na parkingu.
W ocenie Sądu skarżąca spółka nie dowiodła skutecznie swoich twierdzeń, a prawidłowe ustalenia organów im przeczą. Z treści protokołu kontroli wynika, że zatrzymany do kontroli kierowca pokazał wymagane dokumenty, zgodnie z którymi wykonywał przewóz na trasie K. – B. (k. 14 akt adm.). Zgodnie z treścią art. 87 ust. 1 pkt 2 lit a podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto wykonując przewóz drogowy osób, przy wykonywaniu przewozów regularnych i regularnych specjalnych - odpowiednie zezwolenie lub wypis z zezwolenia wraz z obowiązującym rozkładem jazdy.
Zatem skoro z protokołu kontroli wynika, że kierowca okazał wymagane dokumenty i na ich podstawie ustalono, że podczas zatrzymania do kontroli wykonywał przewóz na trasie K. – B., brak było podstaw do kwestionowania tych ustaleń. Ponadto strona skarżąca nie przedstawiła w tym zakresie żadnego przeciwdowodu. Zdjęcia z artykułu prasowego dołączonego do odwołania obrazujące obydwa pojazdy na parkingu w pobliżu dworca w B. nie świadczą o tym, że kontrola przebiegła w sposób inny niż to wynika z protokołu.
W ocenie Sądu nie znajdują oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym również twierdzenia skarżącej spółki, że kierowca został zatrzymany po skończonej pracy (co miało nastąpić o 9.50), po powrocie z zakupów, a kartę kierowcy zalogował do tachografu o 10.41 odruchowo, ze strachu przed kontrolą. Przeczą temu zapisy protokołu kontroli oraz odczyty z karty kierowcy i z tachografu kontrolowanego pojazdu. Wynika z nich, że karta kierowcy została wylogowana o 9.50 i zalogowana ponownie 10.41 natomiast w ciągu tego czasu samochód nie mógł być zaparkowany na parkingu – jak twierdzi skarżąca - gdyż pokonał odległość 30 km. Na marginesie Sąd wyjaśnia, że odczyty z kary kierowcy i tachografu pojazdu wskazują odpowiednio na godz. 8.50 i 9.41 jednakże wynika to z braku uwzględnienia przez tachograf lokalnych zmian czasu letniego i zimowego. Format czasu wykorzystywany w systemie tachografów cyfrowych to Universal Time Coordinated (GMT Greenwich Mean Time). Okoliczność ta nie była kwestionowana przez żadną ze stron.
Trudno też uznać za wiarygodne twierdzenia strony skarżącej o odruchowym, motywowanym strachem zalogowaniu karty kierowcy przez kierowcę A. M. o godz. 10.41. Jako kierowca zawodowy z pewnością niejednokrotnie był kontrolowany przez Policję lub inspektorów transportu drogowego i sytuacja taka nie może być dla niego zaskakująca. Sądowi natomiast z urzędu wiadomym jest, że kierowca ten wykonując 24 października 2020 r. przewóz na rzecz skarżącej spółki na tej samej trasie, dopuścił się - tak jak w niniejszym postępowaniu - naruszenia z lp. 6.3.5 załącznika nr 3 do u.t.d. Zostało to stwierdzone w decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z 9 stycznia 2023 r. nr BP.500.165.2021.0165.ML6.346452, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 12 września 2023 r., sygn. akt III SA/Kr 500/23 oddalił skargę skarżącej spółki.
Sąd nie podzielił stanowiska strony skarżącej, że w sprawie nie zostały ustalone istotne dla jej rozstrzygnięcia okoliczności, a organ bezpodstawnie zaniechał przeprowadzenia dowodów ze świadków tj. kierowcy i inspektora przeprowadzającego kontrolę. W ocenie Sądu istotne dla sprawy okoliczności faktyczne tj. fakt wylogowania karty kierowcy przy realizowaniu przewozu osób na trasie K. – B. oraz przemieszczania się w tym czasie pojazdu, zostały w sprawie ustalone na podstawie protokołu oraz danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego pojazdu. Organ nie ma obowiązku przeprowadzania wnioskowanych przez stronę dowodów jeżeli fakty na okoliczność których miały być przeprowadzone zostały już wykazane na podstawie innych środków dowodowych.
Jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny dowody przeprowadza się w celu ustalenia okoliczności, które rzeczywiście mogą mieć znaczenie prawne dla sprawy, a nie w celu poszukiwania ewentualnych okoliczności, które mogą zaprzeczyć dotychczasowym ustaleniom. W konsekwencji oznacza to, że w przypadku posiadania przez stronę wiedzy co do innych okoliczności niż ustalone przez organ, nie może ona pozostawać bierna i powinna podjąć działania w celu wykazania prawdziwości swoich twierdzeń. Dla prowadzenia dalszych czynności dowodowych konieczna jest więc inicjatywa strony. Nawet bowiem jeśli obowiązek udowodnienia określonej okoliczności z mocy art. 7 k.p.a. ciąży na organie administracji, to nie zwalnia to strony postępowania z obowiązku dostarczenia dowodu niezbędnego dla rozstrzygnięcia sprawy, względnie wskazania jego źródła (Wyrok NSA z 20.01.2022 r., III OSK 1185/21, LEX nr 3290586). W ocenie Sądu stronie skarżącej nie udało się skutecznie podważyć ustaleń organów będących podstawą wydania zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się końcowo do podnoszonej przez stronę skarżącą kwestii braku posługiwania się przez kierowcę językiem polskim i wynikający z tego brak zrozumienia przebiegu kontroli oraz potrzebę przesłuchania kierowcy w obecności tłumacza, Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. z 2021 r. poz. 672), język polski jest językiem urzędowym: 1) konstytucyjnych organów państwa;
- 2) organów jednostek samorządu terytorialnego i podległych im instytucji w zakresie, w jakim wykonują zadania publiczne;
- 3) terenowych organów administracji publicznej;
- 4) instytucji powołanych do realizacji określonych zadań publicznych;
- 5) organów, instytucji i urzędów podległych organom wymienionym w pkt 1 i pkt 3, powołanych w celu realizacji zadań tych organów, a także organów państwowych osób prawnych w zakresie, w jakim wykonują zadania publiczne;
- 6) organów samorządu innego niż samorząd terytorialny oraz organów organizacji społecznych, zawodowych, spółdzielczych i innych podmiotów wykonujących zadania publiczne. W świetle art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o języku polskim, podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dokonują wszelkich czynności urzędowych oraz składają oświadczenia woli w języku polskim, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do oświadczeń woli, podań i innych pism składanych organom, o których mowa w art.
- 4. Oznacza to, że wszystkie oświadczenia składane przed organami władzy publicznej muszą być składane w języku polskim. Zatem kontrolujący funkcjonariusz nie jest zobowiązany do powoływania tłumacza podczas kontroli pojazdu prowadzonego przez obcojęzycznego kierowcę. Natomiast jak to już wyżej wspomniano organ słusznie nie uznał za potrzebne przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka – kierowcy, uznając że istotne dla sprawy okoliczności zostały już w sprawie wykazane.
Reasumując w ocenie Sądu organy orzekające nie naruszyły przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W toku postępowania wyjaśniono wszystkie istotne okoliczności faktyczne oraz przeprowadzono i oceniono dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.) i bez przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). W szczególności istotnym w sprawie jest dowód w postaci protokołu kontroli, który jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 kpa, a więc korzysta z wiarygodności zawartych tam ustaleń, niezależnie od tego, że nie został podpisany przez kierowcę. Ustalenia faktyczne i ocena dowodów znalazła odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, która zawiera wszystkie niezbędne elementy wskazane w art. 107 § 1 i 3 kpa, w tym odniesienie się do zarzutów odwołania.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.