Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowiez 7 września 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 823/10

Uzasadnienie

W dniu [...] 2008r. Dyrektor Izby Skarbowej udzielił Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością Przedsiębiorstwu A Sp. z o.o. zezwolenia nr [...] na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w 267 punktach na terenie województwa [...].

Spółka złożyła w Izbie Celnej wnioski o zmianę wydanego zezwolenia w części dotyczącej lokalizacji punktu gier na automatach o niskich wygranych w poz. 67; 143; 75 i 145; 125; 264; 128; 41 i 130; 164 i 264; 3 i 147; 11; 243 i 252; 258; 3 i 260; 1, 2, 131 i 147 wykazu miejsc prowadzenia gier.

Dyrektor Izby Celnej decyzjami z dnia:

1. - [...] 2010 r., nr [...];
2. - [...] 2010 r., nr [...];
3. - [...] 2010 r., nr [...];
4. - [...] 2010 r., nr [...];
5. - [...] 2010 r., nr [...];
6. - [...] 2010 r., nr [...];
7. - [...] 2010r., nr [...];
8. - [...] 2010r., nr [...];
9. - [...] 2010r., nr [...];
10. - [...] 2010r., nr [...];
11. - [...] 2010r., nr [...];
12. - [...] 2010r., nr [...];
13. - [...] 2010r., nr [...];
14. - [...] 2010r., nr [...];
15. - [...] 2010r., nr [...] powołując się na art. 207, art. 210 §1, § 4 ustawy z dnia 29.08.1997r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zmianami) w związku z przepisem art. 8, art. 118, art. 135 ust. 1 zdanie pierwsze i ust. 2 ustawy z dnia 19.11.2009r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2009r., Nr 201, poz. 1540), po przeprowadzeniu postępowania wszczętego wnioskami Spółki z dnia z dnia [...] 2009r., [...] 2009r. [...] 2009r., [...] 2009r., [...] 2009r., [...] 2009r., [...] 2009r., [...] 2009r, [...] 2009r., [...] 2009r., odmówił dokonania zmiany zezwolenia nr [...] z dnia [...] 2008r., wydanego przez Dyrektora Izby Skarbowej na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...], w zakresie zmiany lokalizacji punktu gier na automatach o niskich wygranych.

W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że zgodnie z art.135 ust. 1 zdanie pierwsze oraz ust. 2 ustawy o grach hazardowych, zezwolenia, o których mowa w art.129 ust. 1, a więc zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia 29.07.1992r. o grach i zakładach wzajemnych obowiązującej do dnia 31.12.2009r., mogą być zmieniane na zasadach określonych w ustawie (o grach hazardowych) dla zmiany koncesji i zezwoleń udzielanych podmiotom prowadzącym działalność w zakresie określonym w art. 6 ust. 1-3, przez organ właściwy do udzielenia zezwolenia w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3.

Stosownie zaś do brzmienia art. 135 ust.2 ustawy, w wyniku zmiany zezwolenia nie może nastąpić zmiana miejsc urządzania gry, z wyjątkiem zmniejszenia liczby punktów gry na automatach o niskich wygranych.

Dodatkowo art.118 ustawy stanowi, że do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy ustawy, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Z uwagi na to, że w niniejszej sprawie wniosek o zmianę zezwolenia wpłynął do Izby Celnej w dniu [...] 2009r., a więc jeszcze w czasie obowiązywania ustawy o grach i zakładach wzajemnych (wtedy też nastąpiło wszczęcie postępowania w sprawie zmiany zezwolenia) a postępowanie nie zostało zakończone przed dniem 1.01.2010r., zasadnym było zastosowanie art. 135 ustawy o grach hazardowych. Wyraźny zakaz ustawowy sformułowany w tym przepisie, uniemożliwiający dokonanie zmiany zezwolenia w zakresie zmiany lokalizacji punktów gier na automatach o niskich wygranych, powoduje, że w niniejszej sprawie może zostać wydana jedynie decyzja o treści zawartej w sentencji.

Spółka wniosła odwołania od ww. decyzji, zarzucając zaskarżonym decyzjom:

1. - że zostały wydane na podstawie prawnej sprzecznej z Konstytucją RP oraz prawem Unii Europejskiej tj. na przepisie art. 135 ust. 1 i 2 ustawy o grach hazardowych,
2. - naruszenie przepisów postępowania tj. art. 253a § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 8 ustawy o grach hazardowych poprzez niezastosowanie ich w niniejszej sprawie,
3. - naruszenie przepisów postępowania tj. art. 36 § 1 w związku z art. 35 § 1-3 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego poprzez niezałatwienie sprawy w terminie oraz spóźnione zawiadomienie i wyznaczenie nowego terminu załatwienia sprawy.
4. - brak vacatio legis ustawy o grach hazardowych.

Dyrektor Izby Celnej decyzjami z dnia 28.05.2010r.:

1. - nr [...],
2. - nr [...],
3. - nr [...],
4. - nr [...],
5. - nr [...],
6. - nr [...],
7. - nr [...],
8. - nr [...],
9. - nr [...] oraz z dnia: 01.07.2010r.:
10. - nr [...],
11. - nr [...],
12. - nr [...],
13. - nr [...],
14. - nr [...],
15. - nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Spółki działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) utrzymał w mocy decyzje organu I instancji.

W uzasadnieniach decyzji powtórzył argumentacje poprzednich decyzji.

W kwestii zarzutów dotyczących naruszenia przez przepisy ustawy o grach hazardowych Konstytucji RP, Dyrektor Izby Celnej stwierdził, iż w Dziale IV Rozdziale l ustawy - Ordynacja podatkowa znajdują się przepisy kodyfikujące zasady ogólne, jakimi winien się kierować organ prowadząc postępowanie administracyjne. Art. 120 Ordynacji podatkowej opisuje zasadę legalizmu i praworządności. Zasada ta nakazuje organom podatkowym działanie na podstawie prawa. Zatem ramy działania organów podatkowych wyznaczają obowiązujące przepisy prawa. Jednocześnie bezpośrednio z treści art. 188 Konstytucji RP wynika, iż orzekanie w sprawach oceny zgodności przepisów z Konstytucją RP należy do wyłącznej kompetencji Trybunału Konstytucyjnego.

Tym samym zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, poprzez zastosowanie art. 11 ust. 1 i 2 ustawy o grach hazardowych, z art. 2, art.

1. 22. art. 31 ust. 3 i art. 32 Konstytucji RP, jest nieuzasadniony.

Dyrektor Izby Celnej nie podzielił również zarzutów naruszenia przez przepisy ustawy o grach hazardowych postanowień Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 34 i art.

49. O ewentualnej niezgodności polskich przepisów z prawem Unii Europejskiej może rozstrzygnąć jedyny władny w tym względzie organ, jakim jest Europejski Trybunał Sprawiedliwości (ETS). Do obecnej chwili jednakże Europejski Trybunał Sprawiedliwości nie zajął stanowiska, ani tym bardziej nie przesądził w kwestii sprzeczności z prawem wspólnotowym przepisów przedmiotowej ustawy o grach hazardowych.

Ponadto zauważył, że organy administracji publicznej mogą działać wyłącznie na podstawie i w granicach prawa, podlegają ustawom i innym aktom prawnym od chwili wejścia w życie tych regulacji do momentu, kiedy przepisy te przestaną obowiązywać. W ocenie Dyrektora Izby Celnej, organ wydając przedmiotową decyzje nie naruszył przepisów prawa poprzez wydanie rozstrzygnięcia opartego na podstawie prawnej sprzecznej z prawem Unii Europejskiej.

Spółka wniosła skargi na powyższe decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zarzuciła, że zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem prawa tj.:

1. 1) art. 2, art. 7, art. 8 ust. l, art 9, art. 91 ust. 3 Konstytucji RP oraz przepisów art. 120, art 121 § l Ordynacji podatkowej w zw. z art. 8 ustawy o grach hazardowych z dnia 19 listopada 2009 r., które to naruszenie polegało na wydaniu decyzji na podstawie przepisu art 135 ust. 2 ustawy o grach hazardowych, niezgodnego z Konstytucją RP oraz prawem Unii Europejskiej;
2. 2) art. 253a § l Ordynacji podatkowej w zw. z art. 8 ustawy o grach hazardowych przejawiającym się w odmowie zastosowania ww. przepisów w niniejszej sprawie.

Wskazując na powyższe wniosła o:

1. 1) uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji wydanej w I-szej instancji na zasadzie art 145 § l pkt l lub 145 § l pkt 2 u.p.s.a.;
2. 2) zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania wedle norm przepisanych.

W przypadku wątpliwości Sądu w kwestii zasadności podniesionych zarzutów, skarżąca wniosła o:

1. 1) przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego co do zgodności przepisu art. 135 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U.2009.201.1540) z art. 2, art 20, art 22, art 31 ust 3, art. 32 ust. l Konstytucji RP oraz przepisami prawa europejskiego tj. art. 34 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (dalej "TFUE"), na zasadzie art. 3 ustawy z dnia l sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U.1997.102.643),
2. 2) wystosowanie do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu pytania prejudycjalnego w trybie art. 267 akapit 3 TFUE o treści:

"Czy przepis art 34 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej należy rozumieć w taki sposób, że stoi on na przeszkodzie wprowadzenia normy prawa krajowego stopniowo eliminującej możliwość prowadzenia na terenie całego państwa członkowskiego działalności gospodarczej, która opiera się na urządzeniach produkowanych w innym kraju Unii Europejskiej, jeżeli spowoduje to zanik popytu na te urządzenia na rynku wspólnym?".

W uzasadnieniu skarg podniosła szereg argumentów.

W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Celnej wniósł o ich oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Podkreślił, iż do chwili obecnej Trybunał Konstytucyjny nie zajął stanowiska w kwestii zgodności z Konstytucją przepisów ustawy o grach hazardowych.

Organ wskazał na orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 23 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Bk 157/10, w którym Sąd nie dopatrzył się sprzeczności przepisów ustawy o grach hazardowych, w szczególności jej art. 135 ust. 2 z Konstytucją (podobnie WSA w Olsztynie w wyroku z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 447/10, w Warszawie w wyroku z 15 lipca 2010 r., sygn., akt VI SA/Wa 737/10 czy też WSA Białymstoku w wyroku z dnia 21 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Bk 237/10).

Należy zauważyć też, że postanowieniem z dnia 8 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Po 549/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne: "Czy art. 135 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540) uniemożliwiający podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą polegającą na urządzaniu gier na automatach o niskich wygranych odnośnie przedsięwzięć podjętych przed dniem 1 stycznia 2010r. dopuszczalną wcześniej zmianę miejsca urządzania gry ustalonego w uprzednio wydanym zezwoleniu, nie jest niezgodny z wyrażoną w art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej zasadą ochrony interesów w toku podmiotów prowadzących takową działalność, które – w zaufaniu do dotychczasowych przepisów – rozpoczęły realizację sześcioletnich przedsięwzięć gospodarczych".

Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 262/10 skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytanie prawne o treści: "Czy przepis art. 1 pkt 11 Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 z póżn. zm.) powinien być interpretowany w ten sposób, że do "przepisów technicznych", których projekty powinny zostać przekazane Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 wymienionej dyrektywy należy taki przepis ustawowy, który zakazuje wydawania zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych".

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z treścią art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.): "Art. 125. § 1. Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu: 1. jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym;".

Z powyższą sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie albowiem rozstrzygnięcie tej sprawy zależy wprost od wyniku postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym z uwagi na treść przytoczonego wyżej pytania prawnego. Nie można także wykluczyć wpływu na treść rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie wyniku postępowania toczącego się przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Mając powyższe na względzie Sąd – na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.