Uzasadnienie
Wojewoda postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2014r. nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez skarżącego G. S. od decyzji Prezydenta Miasta znak: [...] o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego odbywającego się w dniu [...] 2014 r. przy al. J w K, wydanej ustnie w dniu [...] 2014 r., a następnie doręczonej na piśmie organizatorowi zgromadzenia.
Powyższe postanowienie zostało wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny ustalony przez organ:
w dniu [...] 2014 r. przy al. J w K zorganizowane zostało przez Stowarzyszenie A oraz Forum [...] zgromadzenie publiczne, które miało rozpocząć się o godz. 8:00 i trwać do godz. 18:00. Do udziału w zgromadzeniu został delegowany przedstawiciel Urzędu Miasta, dysponujący upoważnieniem Prezydenta Miasta nr [...] 12 listopada 2012 r. do wykonywania czynności w zakresie ustawy z dnia 5 lipca 1990r. - Prawo o zgromadzeniach (Dz.U.2013.397), w tym m.in. do rozwiązywania zgromadzenia publicznego.
W porze zgłoszonego zgromadzenia zaplanowane zostało przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego obowiązku o charakterze niepieniężnym poprzez zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci odebrania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń wobec właściciela nieruchomości położonej przy al. J w K. Przedstawiciel Urzędu Miasta, w trakcie trwającego zgromadzenia uznał, że przebieg zgromadzenia narusza przepis art. 1 ust. 1 ww. ustawy - Prawo o zgromadzeniach, gdyż utraciło ono charakter pokojowy. Przedstawiciel wezwał skarżącego - odpowiedzialnego w imieniu organizatora za przebieg zgromadzenia - do rozwiązania zgromadzenia, jednak skarżący nie zastosował się do tego wezwania. Po trzykrotnym ostrzeżeniu uczestników zgromadzenia o możliwości jego rozwiązania, wobec blokowania wejścia na nieruchomość pracownikom organu egzekucyjnego, przedstawiciel organu gminy wydał i ogłosił przewodniczącemu, w trybie art. 12 ust.1 i 2 ww. ustawy - Prawo o zgromadzeniach, decyzję ustną o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego, a następnie decyzja ta została doręczona na piśmie organizatorowi.
Skarżący nie zgadzając się z decyzją o rozwiązaniu zgromadzenia złożył odwołanie do Wojewody za pośrednictwem Prezydenta. Odwołanie zostało złożone w dniu 11 kwietnia 2014 r. w Kancelarii Magistratu w Urzędzie Miasta.
Stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania Wojewoda wyjaśnił, że zgodnie z art. 12 ust. 3 ww. ustawy - Prawo o zgromadzeniach, odwołanie od decyzji w sprawie rozwiązania zgromadzenia przysługuje organizatorowi oraz uczestnikowi zgromadzenia w terminie 3 dni od dnia rozwiązania zgromadzenia.
W niniejszej sprawie rozwiązanie zgromadzenia publicznego, odbywającego się przy al. J w K, nastąpiło w dniu [...] 2014 r. poprzez wydanie decyzji ustnie przez przedstawiciela Urzędu Miasta, a następnie doręczonej na piśmie.
Organ podniósł, że przebieg zgromadzenia i fakt jego rozwiązania potwierdza znajdujące się w aktach sprawy "Sprawozdanie z zabezpieczenia", sporządzone przez funkcjonariusza Policji. W dokumencie tym funkcjonariusz Policji stwierdził, że obecny na miejscu zgromadzenia przedstawiciel Urzędu Miasta, po dopełnieniu wszystkich wymogów określonych w art. 12 ustawy Prawo o zgromadzeniach o godz. 8.31 rozwiązał zgromadzenie publiczne, nadając mu rygor natychmiastowej wykonalności, z uwagi na brak jego pokojowego przebiegu.
W ocenie organu, skoro zgromadzenie zostało rozwiązane w dniu 7 kwietnia 2014r., a odwołanie wniesione zostało w dniu 11 kwietnia 2014 r., oznacza to, że odwołanie złożono z uchybieniem 3-dniowego terminu, o którym mowa w art. 12 ust. 3 ustawy - Prawo o zgromadzeniach.
Na powyższe postanowienie wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której skarżący stwierdził, że celem zorganizowanego przez Stowarzyszenie A oraz Forum [...] w dniu [...] 2014 roku przy al. J zgromadzenia publicznego było wyrażenie żądania "wstrzymania tytułu wykonawczego stosowanego w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym przez Prezydenta Miasta ". Zgromadzenie rozpoczęło się o godz. 8.20. i ze strony uczestników zgromadzenia nie doszło do fizycznego stosowania przemocy oraz środków przymusu wobec funkcjonariuszy publicznych oraz innych osób. Uczestnicy zgromadzenia w sposób pokojowy i werbalny domagali się zaniechania czynności egzekucyjnych. W momencie interwencji dostępu do drzwi blokowali funkcjonariusze Policji, natomiast uczestnicy zgromadzenia znajdowali się poza kordonem Policji. Na miejscu zdarzenia znajdował się eksmitowany z rodziną, którzy protestowali przeciwko egzekucji.
Skarżący stwierdził, że podczas eksmisji rodziny uczestnicy zgromadzenia w tym czasie wyrażali oburzenie z powodu postępowania Prezydenta Miasta, który nie zadbał o kompromisowe i pokojowe rozwiązanie sytuacji konfliktowej z eksmitowanymi mieszkańcami.
Skarżący stwierdził, że przedstawiciel Urzędu Miasta nie wezwał go do rozwiązania zgromadzenia i nie jest prawdą, że trzykrotnie ostrzegał uczestników zgromadzenia o możliwości jego rozwiązania.
Skarżący i inni uczestnicy zgromadzenia nie byli świadomi, że zgromadzenie publiczne zostało rozwiązane. O rzeczywistym przebiegu zgromadzenia świadczą filmy realizowane przez ekipy telewizyjne; przebieg zgromadzenia znajduje się na wskazanej w skardze stronie internetowej.
Skarżący pisemną decyzję o rozwiązaniu zgromadzenia otrzymał w dniu 9 kwietnia 2014 r. i bezzwłocznie złożył od niej odwołanie do Wojewody za pośrednictwem Prezydenta Miasta.
Wskazując na powyższe okoliczności skarżący wniósł o uchylenie decyzji Wojewody z dnia 25 kwietnia 2014 r.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie.
W ocenie organu, akta sprawy potwierdzają, że w dniu [...] 2014r. przedstawiciel Urzędu Miasta upoważniony przez Prezydenta Miasta w sprawach między innymi rozwiązywania zgromadzeń publicznych, wydał i ogłosił przewodniczącemu zgromadzenia w trybie art.12 ust.1 i ust.2 ustawy - Prawo o zgromadzeniach, ustną decyzję o rozwiązaniu zgromadzenia. Wydanie i ogłoszenie ustnej decyzji poprzedzone trzykrotnym ostrzeżeniem uczestników zgromadzenia o możliwości jego rozwiązania zgodnie z art.12 ust.1 i ust.2 ustawy zostało potwierdzone przez inny organ administracji publicznej w formie policyjnego sprawozdania z zabezpieczenia zgromadzenia (karta nr 25 akt administracyjnych).
Odnosząc się do stwierdzenia przez skarżącego, że decyzję otrzymał w dniu 9 kwietnia 2014r., organ wyjaśnił, że zdarzeniem, które wyznaczyło początek biegu terminu do wniesienia odwołania było rozwiązanie zgromadzenia w drodze wydania decyzji ustnej w dniu [...] 2014r. Zgodnie bowiem z treścią przepisu art.12 ust.3 ustawy organizatorowi oraz uczestnikowi zgromadzenia przysługuje prawo odwołania się od decyzji w sprawie rozwiązania zgromadzenia w terminie 3 dni od dnia rozwiązania zgromadzenia.
Termin do wniesienia odwołania od rozwiązania zgromadzenia w dniu [...] 2014 r. upłynął zatem w dniu 10 kwietnia 2014r., gdyż zgodnie z art. 57 § 1 Kodeksu postepowania administracyjnego, jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu.
Organ podniósł, że w orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości, niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 K.p.a. Stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania nie zależy również od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Nawet nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia odwołania zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Na rozprawie w dniu 4 lutego 2015r. skarżący oświadczył, że wraz z odwołaniem nie składał wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonego postanowienia z przepisami prawa materialnego i procesowego, nie zaś według kryterium słuszności, czy celowości.
Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270) Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że mimo rozważenia w toku dokonanych czynności przepisu art.134 § 1 ww. ustawy, skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
W rozpatrywanej sprawie okolicznością bezsporną jest, że w dniu [...] 2014r., przy al. J w K odbywało się zgromadzenie publiczne zorganizowane przez Stowarzyszenie A oraz Forum [...]. Bezsporną okolicznością jest również, że skarżący był organizatorem zgromadzenia.
Rozbieżne stanowiska stron dotyczą tego, czy zgromadzenie utraciło swój pokojowy charakter uzasadniający jego rozwiązanie – jak twierdzi organ, czy też zgromadzenie to przebiegało pokojowo, nie zaistniały okoliczności faktyczne do jego rozwiązania i w istocie nie została zachowana procedura określona w art.12 ust.1 i 2 ustawy – Prawo o zgromadzeniach publicznych – jak twierdzi skarżący.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że rozstrzygnięcie powyższego sporu dopuszczalne było w trybie odwoławczym od decyzji o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego zorganizowanego w dniu [...] 2014r.
W rozpatrywanej sprawie przedmiotem kontroli sądowej nie jest decyzja o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego, co oznacza że w niniejszym postępowaniu niedopuszczalne było badanie, czy zaistniały przesłanki do rozwiązania zgromadzenia. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewody z dnia 25 kwietnia 2014r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego zorganizowanego w dniu [...] 2014r.
Zgodnie z art.12 ust.3 ustawy – Prawo o zgromadzeniach, organizatorowi oraz uczestnikowi zgromadzenia przysługuje prawo odwołania się od decyzji w sprawie rozwiązania zgromadzenia w terminie 3 dni od dnia rozwiązania zgromadzenia; przepis art.9 ust.5 stosuje się odpowiednio.
Rozstrzygająca jest zatem okoliczność, w jakiej dacie następuje rozwiązanie zgromadzenia, bowiem od tej daty rozpoczyna bieg 3-dniowego terminu do wniesienia odwołania.
Kwestię tą reguluje arty.12 ust.2 ww. ustawy, który stanowi, ze rozwiązanie zgromadzenia przez przedstawiciela organu gminy na podstawie ust.1 następuje przez wydanie decyzji ustnej podlegającej natychmiastowemu wykonaniu, poprzedzonej trzykrotnym ostrzeżeniem uczestników zgromadzenia o możliwości jego rozwiązania, a następnie ogłoszonej przewodniczącemu lub w przypadku niemożności skontaktowania się z przewodniczącym – ogłoszonej publicznie uczestnikom zgromadzenia. Decyzję te doręcza się organizatorowi na piśmie w terminie 72 godzin od jej podjęcia.
Redakcja przytoczonego przepisu nie pozostawia żadnych wątpliwości, że rozwiązanie zgromadzenia następuje w formie decyzji ustnej i to od dnia jej podjęcia rozpoczyna bieg 3- dniowego terminu do złożenia odwołania.
Odnosząc powyższe rozważania do rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że ustna decyzja o rozwiązaniu zgromadzenia została podjęta w dniu zorganizowania tego zgromadzenia tj. w dniu [...] 2014r. Twierdzenie organu co do faktu ustnego rozwiązania zgromadzenia została potwierdzona "Sprawozdaniem z zabezpieczenia" sporządzonym przez funkcjonariusza Policji (k.25 akt administracyjnych). W związku z powyższym termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął z dniem 10 kwietnia 2014r.
Przyjęcie, że 3-dniowy termin rozpoczyna swój bieg od daty doręczenia pisemnej decyzji o rozwiązaniu zgromadzenia nie miałoby sensu, gdyż zgromadzenie zorganizowane w dniu [...] 2014r. trwało jeden dzień i nie można rozwiązać zgromadzenia, które już nie się zakończyło.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że skoro odwołanie zostało złożone w dniu 11 kwietnia 2014r., to nastąpiło to z uchybieniem terminu do jego wniesienia, co uzasadniało wydanie zaskarżonego postanowienia Wojewody z dnia 25 kwietnia 2014r.
Sąd podzielił stanowisko organu, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości, niż wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu; stwierdzenie tej okoliczności nie zależy od uznania organu odwoławczego. W takim przypadku organ odwoławczy nie może merytorycznie rozpoznawać wniesionego odwołania.
Zgodnie z art. 145 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchyla zaskarżone orzeczenie tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień.
W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad, o których mowa w art.145 ww. ustawy, dlatego Sąd działając na podstawie art. 151 tej ustawy, orzekł jak w sentencji.