Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] 2004 r. [...], po rozpatrzeniu odwołania J. G., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta [...] znak: [...] z dnia [...] 2004 r. odmawiającą wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów dla obrębu [...] jedn. ewid. [...] zmiany konfiguracji pomiędzy działkami Nr [...] o pow. [...] ha i [...] o pow. [...] ha. W podstawie prawnej decyzji organu odwoławczego powołano art.,, 138 § 1 " kpa oraz art. 7 " b" ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U.z 2000 r Nr 100, poz. 1086 z późn.zm.).
Uzasadniając decyzję organ odwoławczy wskazał następujące okoliczności faktyczne i motywy prawne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia. J. G. jako właściciel działki ewid. Nr [...] wystąpił o zmianę w operacie ewidencji gruntów konfiguracji tej działki względem działki [...] o pow. [...] ha będącej przedmiotem własności innej osoby. Wnioskodawca powoływał się na operat podziałowy Nr ewid. [...] z dnia [...].1961 r., zgodnie z którym południowa granica nabytej przez niego działki katastralnej [...], której odpowiednikiem ma być dz.ewid. [...] nie stanowiła przedłużenia w linii prostej granicy między parcelami [...] i [...], lecz miała przebieg ukośny do tej linii granicznej stykając się ze wschodnią granicą działki nr [...]
Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] 2004 r. orzekł o odmowie wprowadzenia żądanej zmiany, stojąc na stanowisku, że nie przedłożył wnioskodawca w trybie art. 22 ust.3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne dokumentów geodezyjnych i kartograficznych niezbędnych do, wprowadzenia zmian w obowiązującej ewidencji gruntów, mimo dwukrotnego wyznaczenia terminu. Zdaniem organu l instancji konfiguracja działki ewid. [...] co do przebiegu jej granic jest zgodna z ewidencją od początku jej założenia, -naprzód z operatem ewidencji gruntów na tzw. małym obrębie [...], oraz z operatem po jego modernizacji polegającej na założeniu dużego obrębu Nr [...] oraz z mapą numeryczną. Ustalił organ l instancji, że działka ewid. [...] o pow. [...] ha obr. [...] jedn.ewid. [...] jest ujawniona w księdze wieczystej Nr [...] w miejsce parceli l.kat [...] o pow. [...] ha od 1977 r. na podstawie wykazu zmian gruntowych ks.rob. [...].Zdaniem organu l instancji spór o zasięg prawa własności związanej z przebiegiem granic winien być rozstrzygany w postępowaniu rozgraniczeniowym.
W odwołaniu od tej decyzji J. G. podnosił, że przepis art.22 ust.3 prawo geodezyjne i kartograficzne nie znajduje zastosowania, gdyż nie było podstaw do żądania przedłożenia operatu pomiarowego uzasadniającego wprowadzenie wnioskowanych zmian na podstawie operatu podziałowego [...] z [...] 1961 r. Zdaniem odwołującego się należało sprostować operat ewidencji gruntów wobec oczywistego błędu we wskazaniu granicy, którego dopuszczono się przy zakładaniu nowej ewidencji gruntów Podnosił, że parcela l.kat. [...] pozostaje we własności J. G. od 1961 r. w tym samym zasięgu przestrzennym.
Rozpatrując odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w oparciu w zebrany materiał dokonał dalszych ustaleń uzupełniających, przyjmując za własne ustalenia organu l instancji.
Decyzją z dnia [...]1961 r. [...] został zatwierdzony i przejęty do zasobu geodezyjnego za Nr klauzuli [...] projekt podziału Lkat. [...] na parcele L.kat. [...],[...],[...],[...],[...]i [...]
W dokumentacji referatu ewidencji dla jedn. ewid. [...] w chwili obecnej zachowała się tylko mapa podziału parceli Lkat. [...], brak natomiast operatu podziału parceli w tym szkicu podziału i obliczeń. Według mapy podziału parcela L.kat. [...] miała powierzchnię [...] arów. Parcela [...] o pow. [...] ha była przedmiotem umowy sprzedaży aktem not. Rep.A [...] z [...]1962 na podstawie, której J. G. nabył jej własność.
W roku 1966 dla byłej gminy kat. [...] założono nową ewidencję gruntów która zastąpiła operat ewidencyjny oparty o podkłady katastralne w skali 1: 2880.Operat ewidencyjny zarejestrowano za Nr [...], a granice działek w operacie przyjęto według faktycznego stanu władania ustalonego na gruncie. Według tego operatu działce kat. [...] o pow. [...] arów, odpowiadały działki ewid. [...] i [...], obrąb [...] o łącznej pow. [...] m2.
W latach 1972-1973 wykonano dla byłej gminy kat. [...] w tym obrębu [...] rewizję stanu władania i założono tzw. duży obręb ewidencyjny Nr [...] jedn. ewid. [...]. Podstawą założenia tych ewidencji były przepisy dekretu z 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 6, poz. 32).
Następstwem założenia tzw. dużego obrębu działki ewid. [...] i [...] o łącznej powierzchni [...] ha zmieniły oznaczenie na działkę ewid. [...] w obrębie [...]o tej samej powierzchni.Właściciel działki [...] zapoznany został z czynnościami rewizji stanu władania i w dniu [...] 1972 r. podpisał protokół stanu władania gruntami na obszarze obrębu [...], który stanowił część nowego obrębu Nr [...].Operat pomiarowy z rewizji stanu władania został przyjęty do zasobu w dniu [...] 1973 r. za Nr [...], a obecnie znajduje się w Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...], przy ul. [...]
Dla nieruchomości stanowiącej działkę L.kat. [...] o pow. [...] ha stanowiącą własność J. G. założono w 1963 r. księgę wieczystą Nr Kw [...].Na podstawie wykazu zmian gruntowych ks. Rób. [...] w dniu [...]. 1977 wpisano w miejsce L. kat. [...] działkę ewid.. [...] o pow. [...] obr. [...]. Przebieg granic działki [...] z działką sąsiednią [...] przedstawiony na obowiązującej mapie numerycznej ewidencji, jest zgodny z przebiegiem granic ustalonym przy zakładaniu ewidencji w 1966 r. i potwierdzonym przy rewizji stanu władania w roku 1972 i 1973 r.
Wskazano, że w oparciu o takie dane z ewidencji dokonano obrotu sąsiednią działką [...] obj. Kw [...]
Zdaniem organu odwoławczego w tej sytuacji mapa z planem podziału parceli katastralnej L.kat. [...] z 1961 r. oraz miary zawarte na tej mapie nie stanowią materiału dającego podstawę do zmiany przebiegu granic działki ewid. [...] na mapie ewidencji gruntów.
Zmiana przebiegu granic między działkami [...] i [...] nie podlega sprostowaniu " w postępowaniu ewidencyjnym, a żądanie w istocie dotyczy ustalenia zasięgu prawa własności, co nie może być przedmiotem postępowania ewidencyjnego lecz ewentualnego postępowania rozgraniczeniowego, co uzasadniało utrzymanie w mocy decyzji organu l instancji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję z wnioskiem o jej uchylenie złożył J. G. Skargę oparto na zarzucie naruszenia przepisów art.7, 9, 11, 75, 77, 80 i 104 § 2 kpa, oraz przepisów art. 20 ust.1 pkt 1 w zw. z art.22 ust.1 i art. 24 ustawy z 17 maja 1985 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne.Naruszenia prawa materialnego upatruje skarga w nieuwzględnieniu wniosku o dokonanie zmiany ewidencji gruntów pomimo wykazania przez wnioskodawcę ewidentnego błędu popełnionego przy zakładaniu nowej ewidencji gruntów.Skutkiem uchybienia wskazanym przepisom postępowania zdaniem skarżącego jest nierozpoznanie sprawy co do istoty.
Uzasadniając skargę wskazał skarżący, że stan prawny co do wspólnej granicy działki [...] z działką [...] potwierdzony został ostateczną decyzją administracyjną wydaną [...].1961 r. zatwierdzającą podział parceli L.kat. [...].Decyzja zatwierdzająca podział oparta była na stanie katastralnym odpowiadającym stanowi prawnemu granic L.kat. [...] z parcelą L.kat. [...], z której północnej części utworzona została działka [...]
W chwili nabycia parcela była ogrodzona, a ogrodzenie było cofnięte o ok. [...] cm w celu konserwacji. Istnienie tego ogrodzenia potwierdza protokół graniczny z [...].1971 r., w którym odnotowano, że w granicy między wskazanymi punktami znajduje się siatka na podmurówce, oraz, że,, protokół co do granic m.in. działkami [...] z działką [...] odwołuje się do planu podziału z [...] 1961 r."
Skarżący zarzuca, iż organy nie uwzględniły oczywistej treści tego dokumentu potwierdzającej stan katastralny granicy parceli [...] z parcelą L.kat. [...], ani nie zweryfikowały poprawności szkicu granicznego, błędnie sytuującego parcelę [...] na części wschodniej L.kat [...]
Skarżący powoływał się też na wyrok Sądu Powiatowego m. Krakowa w Krakowie z 3.04. 1963 r (sygn.l C 2230/62) o ochronę posiadania, który miał wskazywać prawny przebieg granicy między obecną działki [...][...]
Zdaniem skarżącego stan władania nie uległ zmianie od podziału w 1961 r., a tylko na skutek oczywistej pomyłki wynikłej przy wprowadzeniu nowej ewidencji na mapie ewidencyjnej błędnie przesunięto granice działki [...] ze szkodą dla skarżącego w kierunku północnym, w następstwie czego bez podstawy prawnej pozbawiona została wspólnej granicy z obecną działką [...] utworzoną ze wschodniej części pgr. L.kat. [...]
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargo, podtrzymując dotychczasowe ustalenia i stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Sprawa podlega rozpoznaniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) - dalej ustawy p.p.s.a. Stosownie do przepisu art.3 § 1 tej ustawy sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola Sądu jak to wynika z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a Sąd rozpoznając skargę rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i.wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonana w następstwie skargi J. G. kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że odmowa wprowadzenia do ewidencji gruntów i budynków żądanej zmiany jest zgodna z prawem, co skargę czyni bezzasadną.
Żądanie wprowadzenia do obecnie obowiązującej ewidencji gruntów zmiany, polegającej, na odzwierciedleniu konfiguracji działki ewid. [...] w sposób odpowiadający działce katastralnej [...], oznaczonej na operacie podziałowym z [...]. 1961 r., zgłoszono w czasie obowiązywania przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (obecnie t.j. Dz.U. z 2005 r Nr 240, poz. 2027) oraz wydanego na jej podstawie, obowiązującego od dnia 3 czerwca 2001 r Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (DZ.U> Nr 38, poz. 454) - zwanego dalej rozporządzeniem. Ocena zatem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, odniesiona być może do przepisów obowiązujących w czasie jej wydania.
Zaskarżona decyzja zapadła przed organami administracji geodezyjnej i kartograficznej, w tzw. postępowaniu ewidencyjnym.Podniesione w skardze zarzuty wymagają przybliżenia istoty pojęcia ewidencji gruntów i budynków oraz istoty postępowania w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów budynków.
Na wstępie zaznaczyć trzeba, że dokument geodezyjny w postaci operatu podziałowego Nr [...] z dnia [...]. 1961 r., którym działką kat. [...] podzielono m.in. na działkę [...] a który ma w obecnej ewidencji odzwierciedlać konfigurację obecnej działki ewidencyjnej [...] powstał w czasie obowiązywania przepisów dekretu z 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 6, poz. 32 ze zm.) uchylonego wspomnianą ustawą z 17maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne Dekret ten uchylał z kolei przepisy dekretu z 24 września 1947 r. o katastrze gruntowym i budynków (Dz.U. Nr 61, poz. 344), a jego celem, zgodnie z art. 14 ust.2 było założenie nowej ewidencji lub zastąpienia dotychczasowego operatu katastru gruntowego i budynkowego, operatem ewidencyjnym jako dokumentem publicznym (art. 8ust.1). Założenie w miejsce katastru gruntowego, według ustaleń organów w1966 tzw. małego obrębu Nr [...], w którym działce kat. [...] odpowiadały działki ewid. [...] i [...], a w latach 1972-1973 tzw. dużego obrębu Nr [...], w którym w miejsce działek [...] i [...] powstała działka ewidencyjna Nr [...], nastąpiło na podstawie przepisów wspomnianego dekretu z 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków i wydanych w jego wykonaniu aktów, w tym na podstawie Zarządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Mon.
Pol. Nr 11, poz.98 z późn.zm.). Zarządzenie to uchylone zostało dopiero § 65 ust.1 okt 5 (z zastrzeżeniem regulacji zawartej w § 65 ust.2). Rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 158, poz. 813 z późn.zm.).
Ustalenie przez organy ewidencji, że w założonej od 1963 r. księdze wieczystej [...] działka [...] zmieniła na podstawie wykazu zmian gruntowych ks.rob. [...] z dnia [...].1977 oznaczenie na działkę ewid. [...] o pow.
0. [...] ha w obrębie [...], oznacza, że od tego czasu opis nieruchomości skarżącego w księdze wieczystej odpowiada ewidencji gruntów założonej w 1966 r na podstawie dekretu z 2 lutego 1955 r., a następnie modernizowanej w latach 1972-1973.W świetle przepisów powołanego dekretu, oraz § 6 ust.1 załącznika, regulującego zasady i sposób zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów oraz sporządzenia wykazów gruntowych, do wspomnianego zarządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z 20 lutego 1969 r w sprawie ewidencji gruntów, założenie (względnie modernizacja) operatu ewidencji gruntów jako dokumentu publicznego miało charakter sformalizowany - podlegało obwieszczeniu w dziennikach urzędowych właściwej wojewódzkiej rady narodowej.
Zgodnie z przepisem art.2 pkt 8 powołanej ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne (obecnie Dz.U z 2005 r. Nr 240, poz. 2077)-dalej ustawa - istotę ewidencji gruntów i budynków stanowi jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami.Organem prowadzącym ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów jest Starosta (art. 22 ust.1)
Przepis art.20 ustawy określa rodzaje informacji o gruntach (ust.1 pkt 1) oraz ich właścicielach (ust.2), które obejmuje ewidencja gruntów.Informacje te mają charakter przedmiotowy - w odniesieniu do gruntów - dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości,w skład której wchodzą grunty (art.20 ust.1 pkt 1).Informacje podmiotowe (art.20 ust.2 pkt 1) dotyczą wykazania właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub ich części.
Powyższe informacje o gruntach, budynkach i lokalach (zarówno podmiotowe Jak i przedmiotowe) zawiera tzw. operat ewidencyjny. który składa się z map, rejestrów i dokumentów uzasadniających wpisy do tych rejestrów (art. 24 § 1 ustawy).
Określając przedmiot ewidencji oraz sposób jej gromadzenia w postaci operatu ewidencyjnego ustawa w zasadzie nie reguluje zasad prowadzenia ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 434).
Z przepisów Rozdziału 3 Rozporządzenia (§ 44 in.) regulującego prowadzenie ewidencji gruntów i budynków oraz szczegółowe zasady wymiany danych ewidencyjnych wynika, że podstawową zasadą prowadzenia ewidencji jest zasada aktualności, tj. utrzymywania operatu w zgodności z aktualnymi dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2). Aktualizacja zaś operatu ewidencyjnego zgodnie z § 45 ust.1 następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Przepisy rozporządzenia posługują się pojęciem aktualizacji ewidencji, a nie jej prostowania.Usuwanie zatem błędów i omyłek ewidencji w ramach jej,, aktualizacji " nie jest wyłączone, jednakże pod warunkiem, ze uzasadnia to aktualny stan prawny, który ewidencja gruntów ma odzwierciedlać, a nie tworzyć. Nie jest więc " aktualizowaniem " ewidencji wprowadzanie zmian na podstawie dokumentów stwierdzających stan wcześniejszy, niż wynikający z aktualnie obowiązującego stanu prawnego.
Bezsporna okoliczność, że konfiguracja działki [...] na planie podziału działki [...] zatwierdzonym decyzją administracyjną z [...] 1961r., odbiega od odpowiadającej jej działki ewidencyjnej Nr [...] figurującej w ewidencji gruntów pod tym oznaczeniem od 1975 r. i opisanej w księdze wieczystej od 1977 r., nie świadczy o tym, że żądanie zmiany spełnia przesłanki " aktualizacji " obowiązującego operatu ewidencji gruntów.
Wbrew stanowisku skargi, zaskarżona decyzja w świetle powyższych uwag nie narusza przepisów art. 20 ust.1 pkt 1 wzw. z art. 22 ust.1 i 24 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.Przepis art.22 ust.3 stanowi, że na żądanie starosty osoby o których mowa w art. 20 ust.2 pkt. 1 i art.51 (a więc właściciele lub władający) zgłaszając zmiany są obowiązane dostarczyć dokumenty geodezyjne, kartograficzne i inne niezbędne do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów.Poza sporem jest, że skarżący był wzywany o takie dokumenty, lecz uznał, iż wystarczający jest plan podziału z [...]. 1961 r.
W świetle natomiast przepisu § 46 ust. 2 pkt 2 i ust.3 Rozporządzenia podstawę wprowadzenia zmian w ewidencji (z urzędu lub na wniosek) stanowić może opracowanie geodezyjne i kartograficzne przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierające wykaz zmian danych ewidencyjnych. Takiego dokumentu skarżący nie przedłożył. Plan Podziału działki [...] zatwierdzony decyzją z dnia [...]1961 r. naniesioną na mapę nie przesądzał o bezsporności zewnętrznych granic dzielonej działki, ani sam przez się nie przesądzał o stanie prawnym granic. Wiadomo, że przed podziałem nieruchomości, ustala się charakter zewnętrznych granic dzielonej działki, lecz istnienie sporu granicznego, samo przez się nie przesądza o niedopuszczalności podziału przez właściciela swojej działki.
Żądanie skarżącego nie sprowadza się do prostego zastąpienia konfiguracji działki ewid. [...], konfiguracją działki [...], lecz mieści się w granicach sporu o zasięg prawa własności z właścicielem działki sąsiedniej [...], co wynika wprost z wniosku skarżącego niniejszego postępowania.
Trzeba też wskazać, że i sam skarżący nie jest konsekwentny w opisie, co do granicy wyznaczającej zasięg prawa własności b. działki [...]. Z jednej strony twierdzi, że wyznacza go trwałe ogrodzenie wybudowane jeszcze przed kupnem działki, z drugiej zaś, że linię, ogrodzenia przesunięto ok. [...] cm w głąb działki, by mieć dostęp w celu konserwacji.
Nie dopatrzył się Sąd popełnienia przez organy uchybień przepisom postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie uchybienia dają w świetle art.145 § 1 pkt 1 lit. b i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podstawę do uchylenia decyzji.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 powołanej ustawy.