Uzasadnienie
III SA/Łd 1/14
Pismem z dnia 2 grudnia 2013 r. Z. J.-N. (dalej wnioskodawczyni) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie przyznania rekompensaty za wyrządzone krzywdy w 1956 roku.
W dniu 17 stycznia 2014 r. strona uiściła – w związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi – żądany wpis w kwocie 100 zł, a następnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF".
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest właścicielką mieszkania o powierzchni 43,19 m2. Na dochody skarżącej składa się renta w kwocie 2.230 zł. Skarżąca, zgodnie z przedłożonym oświadczeniem, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi], prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 powoływanej ustawy uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Strona występująca o przyznanie prawa pomocy jest obowiązana uprawdopodobnić, że spełnia kryteria przyznania pomocy. Oznacza to, że jest zobowiązana wykazać z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że nie jest w stanie ponieść takich kosztów. Zauważyć przy tym należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W niniejszej sprawie istotne dla podejmowanego rozstrzygnięcia jest ustalenie, że skarżąca posiada stały dochód z tytułu renty w kwocie 2.230 zł. Istotne jest także, że wnioskodawczyni uiściła już wpis od skargi w kwocie 100 zł, a zatem w chwili obecnej nie jest zobligowana do poniesienia jakichkolwiek kosztów warunkujących rozpoznanie jej skargi. Ewentualne dalsze koszty ograniczać się będą ewentualnie do uiszczenia opłaty za sporządzenie uzasadniania wyroku (100 zł), czy też poniesienia wpisu od skargi kasacyjnej (100 zł). Zauważyć jednakże należy, iż koszty te będą ewentualnie ponoszone przez skarżącą w okresie późniejszym i jako takie będą rozłożone w czasie, co pozwala wnioskodawczyni na przygotowanie się na ich poniesienie.
W tej sytuacji, w ocenie referendarza sądowego, wobec ustalenia, iż wnioskodawczyni posiada stały dochód we wskazanej wysokości, mając też na uwadze, że ewentualne przyszłe koszty będą rozłożone w czasie wnioskodawczyni nie może zasłaniać się argumentem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (przesłanka z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącej o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, referendarz zważył co następuje.
Rozpoznając wniosek skarżącej w tym zakresie, referendarz miał na względzie fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W świetle przedstawionych powyżej informacji o stanie majątkowym skarżącej – wysokości osiąganego dochodu, mając też na uwadze, że skarżąca poniosła już koszty wpisu od skargi oraz została zobligowana do pokrycia ewentualnych przyszłych kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w ocenie referendarza, skarżąca nie będzie już w stanie ponieść dodatkowych kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie.
W ocenie referendarza, nie można w tej sytuacji wymagać od strony skarżącej poniesienia jeszcze tych dodatkowych kosztów postępowania związanych z zastępstwem procesowym, mogłyby one albowiem stanowić trudne do udźwignięcia obciążenie budżetu domowego skarżącej.
Wobec powyższego, na podstawie art. 245 § 2 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak postanowieniu.
R.A.