Uzasadnienie
Postanowieniem z [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) oraz art. 17 § 1, art. 18 i art. 64e § 1 - 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1427), dalej "u.p.e.a." po rozpatrzeniu zażalenia R.S. na postanowienie Dyrektora I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł. z [...] r. nr [...] w sprawie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.
Wnioskiem z 10 marca 2020 r. R.S. wystąpiła do Dyrektora I Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Ł. o umorzenie należności z tytułu kosztów egzekucyjnych, przypadających organowi egzekucyjnemu, powstałych w wyniku prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Skarżąca wskazała, że nie pracuje, ponieważ sprawuje opiekę nad chory mężem. Podniosła, że mąż na skutek grożącego przerwania rdzenia kręgowego, dyskopatii kręgosłupa oraz uszkodzenia nerwu strzałkowego, ma orzeczoną niepełnosprawność, zaliczoną do II grupy inwalidztwa. Z tego tytułu przysługuje mu zasiłek socjalny w kwocie 528 zł, który na dzień złożenia wniosku stanowi jedyne źródło dochodów wnioskodawczyni i jej męża. Dzięki pomocy społecznej są pokrywane koszty podstawowej opieki lekarskiej, energii elektrycznej, wody. Z zasiłku socjalnego są pokrywane również koszty środków czystości, wyżywienia, lekarstw, a pozostałych opłat zobowiązana nie reguluje.
Ponadto skarżąca oświadczyła, że stan zdrowia męża jeszcze się pogorszył, gdyż zachorował na chorobę Parkinsona oraz leczy się na jaskrę i zaćmę. Zdaniem zobowiązanej jej sytuacja rodzinna w związku z chorobą męża jest trudna i bolesna. Mąż korzysta ze wsparcia fundacji dobroczynnej, która pomaga uzyskać środki finansowe na pokrycie kosztów rehabilitacji. Ponadto mąż zobowiązanej pozostaje pod opieką hematologa, neurologa, neurochirurga, okulisty i lekarza POZ. Skarżąca oświadczyła, że majątek nie pozwala na spłatę zaległych składek i kosztów egzekucyjnych. Do wniosku załączyła dokumenty wystawione na rzecz męża: faktury nr [...] z [...] r. z tytułu zakupu lekarstw na kwotę 184,49 zł, nr [...] na kwotę 200,00 zł z tytułu konsultacji neurologicznej, skierowanie na badania wydane przez lekarza neurologa przy rozpoznaniu choroby Parkinsona, zaświadczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby Parkinsona oraz zastosowanej formie farmakoterapii oraz konieczności dalszego leczenia, decyzję Prezydenta W. o ustaleniu wysokości zasiłku stałego na kwotę 528,00 zł, rachunek za energię elektryczną w kwocie 234,99 zł z terminem płatności na dzień 10 lutego 2020 r., rachunek za wodę i kanalizację na kwotę 505,62 zł z terminem płatności na dzień 17 lutego 2020 r., korektę do faktury za gaz na kwotę 640,26 zł.
Organ I instancji uzupełnił materiał dowodowy sprawy zgodnie z żądaniem zobowiązanej poprzez załączenie do akt kserokopii wniosku o rozłożenie na raty należności z tytułu składek z 31 marca 2020 r. oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności J.S. z 6 lipca 2018 r. Ponadto w aktach sprawy znajdują się dokumenty w postaci informacji o prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym z 16 kwietnia 2020 r., informacji o zabezpieczeniach na majątku dłużnika z 6 maja 2020 r. oraz informacji dotyczącej stanu należności z 21 maja 2019 r.
Organ wskazał, że koszty egzekucyjne wynoszą łącznie 2.846,80 zł. Ponadto skarżąca posiadała zaległości w płatności składek ubezpieczeniowych w łącznej kwocie 25.739,89 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 22.906,00 zł. W aktach sprawy znajdują się również oryginały akt postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...].
Organ I instancji postanowieniem z [...] r. odmówił skarżącej umorzenia kosztów egzekucyjnych w łącznej kwocie 2.846,80 zł. W uzasadnieniu wskazał, że nie stwierdził zaistnienia okoliczności uzasadniających umorzenie kosztów egzekucyjnych. Zdaniem organu skarżąca nie udowodniła, że nie może podjąć pracy zarobkowej ze względów zdrowotnych swoich i męża. Zobowiązana odbyła przygotowanie zawodowe w A. Sp. z o.o. w okresie od 1.09.2019 r. do 1.12.2019 r. oraz jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku, przez co nie można uznać, że utraciła możliwości zarobkowe. Trudna sytuacja finansowa rodziny ma charakter przejściowy. Problemy zdrowotne męża skarżącej choć są obciążeniem dla rodziny, to nie stanowią podstawy do umorzenia kosztów egzekucyjnych. Mąż zobowiązanej uzyskuje stały zasiłek w kwocie 528,00 zł miesięcznie, a ustalony umiarkowany stopień niepełnosprawności do 6 lipca 2020 r. zaświadcza o możliwości wykonywania przez niego pracy na stanowisku przystosowanym do niepełnosprawności i nie wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby.
Stąd też konieczność sprawowania opieki nad chorym człowiekiem rodziny nie stanowi podstawy do stwierdzenia niemożności uzyskiwania środków na spłatę kosztów egzekucyjnych. Zdaniem organu wskazywane przez zobowiązaną wydatki nie stanowią nadzwyczajnych, czy wyjątkowych opłat, a opóźnienia w terminowej ich zapłacie nie oznacza, że obciążające skarżącą koszty egzekucyjne powinny zostać umorzone. Organ I instancji zwrócił uwagę, że skarżąca w razie nieuwzględnienia wniosku o umorzenie należności z tytułu składek zadeklarowała możliwość spłaty ratalnej po 60,00 zł miesięcznie.
W konsekwencji organ I instancji uznał, że skoro strona jest w stanie zabezpieczyć środki na spłatę zadłużenia w składkach ubezpieczeniowych, to również część zabezpieczonych środków może przeznaczyć na spłatę zaległości w kosztach egzekucyjnych. Jeżeli obecnie strona nie ma możliwości jednorazowego uregulowania kosztów egzekucyjnych, to również może wystąpić z wnioskiem o rozłożenie ich zapłaty na raty. Organ I instancji odniósł się również do stanu majątkowego zobowiązanej, nieruchomości gruntowej oraz lokalu mieszkalnego położonego w Ł., podczas gdy skarżąca zamieszkuje wraz z mężem w W., a nie ujawniła, czy osiąga dochody z nieruchomości w Ł. Zdaniem organu I instancji dzięki wynajęciu ww. nieruchomości można byłoby uzyskać środki na spłatę zobowiązań.
Organ wyjaśnił, że umorzenie kosztów egzekucyjnych stanowi wyraz definitywnej rezygnacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z możliwości dochodzenia przysługujących należności i udzielenie wnioskowanej ulgi byłoby uprzywilejowaniem strony w stosunku do innych zobowiązanych. Organ egzekucyjny obowiązany jest wykonywać zadania zlecone w przepisach obowiązującego prawa. Trudności finansowe osoby zobowiązanej nie mogą natomiast stanowić podstawy do faktycznego umorzenia kosztów egzekucyjnych. Organ I instancji wskazał również, iż postępowanie egzekucyjne jest w stosunku do skarżącej dalej prowadzone, a wobec posiadanego majątku nie można stwierdzić nieściągalności od zobowiązanej dochodzonego obowiązku.
W zażaleniu wnioskodawczyni podniosła, że organ nie żądał żadnych dokumentów. Ponadto podała, że prawdą jest, iż jest gotowa do podjęcia pracy, ale nie jest w jej stanie znaleźć. Nie zgodziła się z organem, że choroba męża i uzyskiwanie stałego przychodu w postaci zasiłku w kwocie 528 zł nie stanowią podstawy do umorzenia kosztów egzekucyjnych. Wyjaśniła, że nie osiąga przychodów z nieruchomości wskazanych w zaskarżonym postanowieniu. Jednocześnie proponowana przez zobowiązaną wysokość raty do zapłaty stanowiła na dzień składania oświadczenia część oszczędności jej i męża, które zostały już wydane. Wskazała, że stan jej zdrowia i męża uległ pogorszeniu. Załączyła kserokopie dokumentacji medycznej.
Wezwaniem z 17 sierpnia 2020 r. organ zobowiązał wnioskodawczynię do podania informacji o jej aktualnej sytuacji finansowej, majątkowej i osobistej celem wykazania przesłanek, o których mowa w art. 64e § 1 - 3 u.p.e.a. oraz uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie. Wezwanie doręczono 7 września 2020 r., a więc termin do uzupełnienia materiału dowodowego upłynął bezskuteczne z dniem 14 września 2020 r.
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwołał się do treści art. 64c § 1, art. 64e § 1, art. 64e § 3 u.p.e.a. i wyjaśnił, że umorzenie to ma charakter fakultatywny, na co wyraźnie użycie w art. 64e § 1 u.p.e.a. sformułowania "może". W związku z tym organ egzekucyjny działa uznaniowo i ta uznaniowość dotyczy podjęcia decyzji o zastosowaniu instytucji umorzenia kosztów egzekucyjnych. DIAS podniósł także, że odmowa umorzenia kosztów egzekucyjnych nie narusza prawa zarówno wtedy, gdy wystąpiły przesłanki ich umorzenia, jak i wtedy, gdy nie miały one miejsca. Umorzenie należności organu egzekucyjnego z tytułu poniesionych kosztów egzekucyjnych może nastąpić jedynie w wyjątkowych przypadkach, gdy występuje rzeczywista niemożność uregulowania należnych kosztów egzekucyjnych.
DIAS wyjaśnił, że skarżąca przedstawiła liczne dowody dotyczące sytuacji zdrowotnej swojej i męża. W zakresie stanu zdrowia wnioskodawczyni, organ stwierdził, że z karty informacyjnej leczenia szpitalnego z 6 kwietnia 2020 r. wynika, że strona przewróciła się doznając urazu barku prawego, co skutkowało kilkugodzinnym pobytem w Szpitalnym Oddziale Ratunkowym oraz skierowaniem do dalszego leczenia w lecznictwie ambulatoryjnym. Z dokumentacji medycznej wynika rozpoznanie według klasyfikacji lCD-10 symbol T92 następstwa urazów kończyny górnej z uszkodzeniem prawego barku, częściowe uszkodzenie stożka rotatorów, ograniczenie ruchomości prawej kończyny górnej, jak również konieczność rehabilitacji oraz oczekiwanie na zabiegi. Z zaświadczeń lekarskich (ZUS ZLA) wynika, że niezdolność wnioskodawczyni do pracy trwała od 13.04.2020 r. do 31.07.2020 r., z tym że poszczególne zaświadczenia były wydawane na okres nie dłuższy niż miesiąc.
Z zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia wydanego na potrzeby Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności wynika, że skarżąca nie wymaga opieki osoby drugi ze względu na niemożliwość samodzielnej egzystencji. Zgodnie z wyjaśnieniami zobowiązanej, utrzymuje się z zasiłku socjalnego męża oraz świadczeń pomocy społecznej, które pokrywają wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego. Dzięki pomocy społecznej są pokrywane koszty podstawowej opieki lekarskiej, energii elektrycznej i wody. Z zasiłku socjalnego są pokrywane również koszty środków czystości, wyżywienia, lekarstw, a pozostałych opłat obowiązana nie reguluje.
Zdaniem strony, nie może ona podjąć pracy ze względów zdrowotnych swoich i męża, nad którym sprawuje opiekę. Zobowiązana choć odbyła przygotowanie zawodowe w A. Sp. z o.o. oraz jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku, to nie jest w stanie znaleźć pracy.
W ocenie organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy potwierdza, iż mąż wnioskodawczyni ze względu na stan zdrowia został na okres 5 czerwca 2018 r. do 6 lipca 2020 r. zaliczony do stopnia niepełnosprawności - umiarkowanego (symbol przyczyny niepełnosprawności 05-R – upośledzenia narządu ruchu oraz 10-N - choroby neurologiczne), a załączona dokumentacja medyczna zaświadcza o kontynuowaniu przez niego leczenia i konieczności ponoszenia z tego tytułu kosztów. Z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wynika również możliwość wykonywania przez męża wnioskodawczyni pracy na stanowisku przystosowanym do niepełnosprawności i brak konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby. O wysokości dochodów męża zaświadcza decyzja Prezydenta W. nr [...], na mocy której przyznano pomoc w formie zasiłku stałego w wysokości 528,00 zł od stycznia 2020 r. do 6 lipca 2020 r., a więc do końca terminu orzeczenia o zaliczeniu do stopnia niepełnosprawności - umiarkowanego.
Ponadto strona oświadczyła, że stan zdrowia męża jeszcze się pogorszył, gdyż zachorował na chorobę Parkinsona oraz leczy się na jaskrę i zaćmę, co również znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym. Mąż skarżącej korzysta ze wsparcia fundacji dobroczynnej, która pomaga mu uzyskać środki finansowe na pokrycie kosztów rehabilitacji.
Organ wskazał, że strona nie przedstawiła informacji o swojej sytuacji majątkowej w sposób kompletny przez co ustaleń własnych dokonał sam organ. Na podstawie informacji z Serwisu Ksiąg Wieczystych Ministerstwa Sprawiedliwości organ ustalił, że strona jest właścicielem zabudowanej działki gruntu przy ul. A. 35 w G., a wspólnością ustawową majątkową małżeńską Państwa S. objęty jest lokal mieszkalny nr 19 przy ul. B. 4 w Ł. Zgodnie z oświadczeniem zobowiązanej, zamieszkuje w nieruchomości położonej przy ul. C. 69 w W. należącej do męża. Organ stwierdził, że stan zdrowia ogranicza zarówno wnioskodawczyni, jak i jej mężowi możliwości zatrudnienia, jednakże ich całkowicie nie pozbawia. Zdaniem organu II instancji, sytuacja finansowa, którą można ustalić na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego jest trudna, ponieważ jest oparta o środki pochodzące z pomocy społecznej oraz pomocy innych ludzi (fundacji dobroczynnej).
Organ odwoławczy nie dał wiary oświadczeniom zobowiązanej, że pozostaje ona jedynie na utrzymaniu męża, oraz że opieka nad mężem pozbawia ją możliwości zarobkowych, jak również, że Państwo S. nie mogą uzyskać innych dochodów skoro posiadają majątek nieruchomy. Ww. nieruchomości mogłyby być przedmiotem umowy najmu i generować dochód, w szczególności gdy strona zamieszkuje w W. Takie stanowisko organu wynika z analizy zgromadzonych w sprawie dowodów. Zobowiązana miała możliwość przedłożenia wyjaśnień, które mogłyby ocenę organu zmienić, jednak z prawa tego nie skorzystała.
Przechodząc do oceny wystąpienia w sprawie przesłanek z ww. przepisu, DIAS wskazał, że przesłanka zawarta wart. 64e § 2 pkt 1 u.p.e.a. została sformułowana alternatywnie. Przesłanka ta występuje bowiem zarówno wtedy, gdy stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku, jak również wtedy, gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej. Organ wyjaśnił, że nieściągalność obowiązku zachodzi wtedy, gdy w wyniku czynności egzekucyjnych stwierdzono brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję i wskazany brak majątku ma charakter trwały. Zdaniem DIAS słusznie zatem organ I instancji wskazał, że postępowanie egzekucyjne jest w stosunku do wnioskodawczyni dalej prowadzone wobec posiadanego majątku nieruchomego. Strona jest właścicielem zabudowanej działki gruntu przy ul. A. 35 w G., a wspólnością ustawową majątkową małżeńską Państwa S. objęty jest lokal mieszkalny m 19 przy ul. B. 4 w Ł. Organ stwierdził, że istnieją niewykorzystane dotychczas możliwości wyegzekwowania kosztów egzekucyjnych.
Organ wyjaśnił, że skarżąca zarówno we wniosku, jak i w zażaleniu wskazywała, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla bieżącej sytuacji finansowej, co stanowi jedną z przesłanek udzielenia ulgi, zgodnie z art. 64e § 2 pkt 1 u.p.e.a. Organ podkreślił, że w świetle treści uzasadnienia ww. orzeczenia, nie każdy uszczerbek dla sytuacji finansowej zobowiązanej uzasadnia przyznanie ulgi, ale uszczerbek o charakterze kwalifikowanym, tj. wywołujący skutek znacznie przewyższający normalne skutki związane z uszczupleniem majątkowym. Podstawą umorzenia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji może być zatem wyłącznie obawa wystąpienia uszczerbku o charakterze istotnym, znacznym, czy też szczególnie dotkliwym, pozostającym jednocześnie w bezpośrednim związku przyczynowym z wymiarem kosztów egzekucyjnych. Zdaniem organu taka sytuacja nie występuje w sprawie, ponieważ zobowiązana nie wykazała bezpośredniego związku przyczynowego między ewentualnym znacznym uszczerbkiem dla sytuacji finansowej a wymiarem kosztów egzekucyjnych.
Jej wniosek w zasadzie dotyczył umorzenia całości obciążających należności zarówno z tytułu składek, jak i kosztów egzekucyjnych. W tym znaczeniu zobowiązanie (obejmujące oba ww. elementy) jest bez wątpienia wyższe i jego wyegzekwowanie pozostanie oczywiście bardziej dotkliwe dla skarżącej i jej rodziny. W niniejszej sprawie ocenie podlega jednak wyłącznie zasadność wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych w kwocie 2.846,80 zł.
Organ wskazał, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że skarżąca wraz z mężem nie pokrywają wszystkich obciążających ich zobowiązań i przedstawiła dowody potwierdzające konieczność korzystania z pomocy społecznej lub osób trzecich przez męża. Ponadto skarżąca wskazała w treści odwołania na problemy zdrowotne, które obiektywnie wpływają na możliwości zarobkowe małżonków S. Podnoszone okoliczności nie stanowią jednak wystarczającej podstawy do stwierdzenia przedmiotowej przesłanki warunkującej umorzenie kosztów egzekucyjnych. Zdaniem organu, jeżeli zobowiązana poszukiwać będzie skutecznych sposobów wyjścia z trudnej sytuacji finansowej, to zapłata kwoty 2.846,80 zł nie będzie uszczerbkiem majątkowym szczególnie dotkliwym. Deklarowana nadwyżka wydatków nad dochodami wcale nie musi mieć stałego charakteru i nie świadczy sama w sobie o braku możliwości uregulowania kosztów egzekucyjnych.
DIAS stwierdził, że w dłuższej perspektywie sytuacja finansowa zobowiązanej może ulec poprawie. Podjęcie zatrudnienia przez skarżącą lub uzyskanie uprawnień do świadczeń emerytalnych może zmienić tę sytuację. Organ uwzględnił fakt, że strona prowadziła działalność gospodarczą przez 17 lat w zakresie sprzedaży żywności, napojów i wyrobów tytoniowych, co świadczy o posiadanym doświadczeniu zawodowym. Zaświadczenia lekarskie o niezdolności do pracy zobowiązanej wystawione na czas określony nie podważają - zdaniem organu - zasadności powyższej argumentacji. Osoba pełnoletnia, żeby potwierdzić okoliczność, iż jest niezdolna do pracy z przyczyn zdrowotnych winna legitymować się stosownym orzeczeniem lekarza orzecznika o częściowej albo całkowitej niezdolności do pracy albo niezdolności do samodzielnej egzystencji. Organ dodał, że skarżąca posiada tytuł prawny do nieruchomości, które - zakładając racjonalność jej działań - mogą przyczynić się do generowania dochodu służącego pokryciu potrzeb, w tym związanych z uregulowaniem należności publicznoprawnych.
Odnosząc się do wykładni przesłanki umorzenia kosztów określonej w art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e., tj. ważnego interesu publicznego należy szczególny nacisk położyć na ten jego aspekt, który odnosi się do respektowania wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy publicznej, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem umorzenia należności będzie nadmierne i nieuzasadnione w konkretnym przypadku obciążenie kosztami Skarbu Państwa. Organ wskazał, że należy ustalić, czy jest zasadne obciążenie Skarbu Państwa kosztami egzekucyjnymi w świetle faktu, iż mąż zobowiązanej uzyskuje dochód z zasiłku socjalnego z pomocy społecznej. Z treści uzasadnienia decyzji Prezydenta W. z [...] r. wynika, że skarżąca utraciła dochód z tytułu wynagrodzenia za odbycie stażu, dlatego też zmniejszyła się wysokość dochodów na jedną osobę w rodzinie.
Powyższa okoliczność uprawniała ww. organ do zmiany wysokości zasiłku socjalnego udzielonego skarżącemu z kwoty 30 zł do kwoty 528 zł. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2018 r., poz. 1358), zweryfikowane kryteria dochodowe, kwoty świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej oraz kwotę dochodu z 1 ha przeliczeniowego ustala się bowiem wg kryterium dochodowego dla osoby w rodzinie - w wysokości 528 zł.
Organ wskazał, że mając na względzie okoliczność, że mąż zobowiązanej uzyskuje wsparcie z pomocy społecznej, a więc dochód z tytułu zasiłku socjalnego stanowi - jak deklaruje skarżąca -główne źródło utrzymania wspólnego gospodarstwa domowego, tutejszy organ stwierdził, że w sprawie zachodzi ważny interes publiczny. Umorzenie kosztów egzekucyjnych obciąża bowiem ogół społeczeństwa, który już ponosi świadczenia na rzecz pomocy rodzinie wnioskodawczyni. Zdaniem tutejszego organu ściągnięcie kosztów egzekucyjnych nie spowoduje natomiast niewspółmiernych wydatków egzekucyjnych, co stanowiłoby podstawę do umorzenia kosztów egzekucyjnych, o której mowa w art. 64 § 2 pkt 3 u.p.e.a., gdyż egzekucja jest prowadzona również w stosunku do należności z tytułu niezapłaconych składek.
Przechodząc do oceny przesłanek dotyczących umorzenia kosztów egzekucyjnych - zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej - dowiedziono, że w sprawie zachodzi jedna z przesłanek wymienionych w przepisie art. 64e § 2 u.p.e.a., tj. ważny interes publiczny. Spełnienie tej przesłanki nie implikuje natomiast konieczności analizy zaistnienia art. 64e § 3 u.p.e.a., który stanowi, że koszty egzekucyjne powstałe w egzekucji należności pieniężnych mogą być umorzone w przypadkach określonych w § 2 pkt 1 ww. przepisu, jeżeli obciążenie wierzyciela obowiązkiem uiszczenia tych kosztów byłoby gospodarczo nieuzasadnione. Organ wskazał, że uwzględnić należy fakt, że przedmiotem ulgi udzielanej w oparciu o art. 64e u.p.e.a. są koszty egzekucyjne, a zatem należność związana z przymusowym dochodzeniem należności. Zdaniem organu należy wziąć pod uwagę charakter i cel, jakiemu służą środki wpłacane przez zobowiązanych z tytułu kosztów egzekucyjnych.
Należy przy tym wskazać na wynikający z art. 6 u.p.e.a. obowiązek prowadzenia egzekucji. Obowiązek ten ma uzasadnienie w tym, że jego przedmiotem są obowiązki o charakterze administracyjnym, a więc obowiązki wobec państwa. Ich realizacja nie zależy od swobodnego uznania wierzyciela.
DIAS wskazał, że słusznie organ I instancji odniósł się do posiadanych przez zobowiązaną nieruchomości, z których prowadzona jest egzekucja, oraz że mogłyby być przedmiotem umowy najmu. Ponadto podjęcie zatrudnienia lub nabycie uprawnień do stałego źródła dochodu w postaci emerytury pozwala sądzić, że istnieją bądź mogą zaistnieć w dającej się przewidzieć przyszłości możliwości choćby częściowego odzyskania należnych środków. W szczególności, gdy wniosek o udzielenie ulgi dotyczy należności, których ustawowy termin przedawnienia jeszcze nie upłynął. Udzielenie ulgi w spłacie kosztów egzekucyjnych ma charakter wyjątkowy, bowiem generalną zasadą jest powszechność ponoszenia tych kosztów przez zobowiązanych przez cały okres ich wymagalności.
Organ zaznaczył, że postępowanie w sprawie udzielenia ulgi w spłacie kosztów egzekucyjnych jest postępowaniem inicjowanym przez stronę. Fakt, iż postępowanie wszczynane jest na wniosek powoduje, że to na osobie zobowiązanej w znacznym stopniu ciąży konieczność udowodnienia okoliczności, którymi motywuje ona swój wniosek. Powyższe nie wyklucza, a zakłada współpracę zobowiązanego z organami administracji publicznej. Zobowiązany zna najlepiej swoją sytuację prawną i faktyczną. Wobec czego powinien aktywnie brać udział w postępowaniu, w celu jego przyspieszenia i pełniejszego wyjaśnienia sprawy, w szczególności powinien dążyć do przedstawienia wszystkich niezbędnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, zaś w przypadku nieskorzystania ze swoich praw - uwzględniać konsekwencje w postaci negatywnego rozpatrzenia jej wniosku.
Zdaniem organu, uregulowanie zatem kosztów egzekucyjnych w wysokości 2.846,80 zł nie spowoduje znacznego uszczerbku dla sytuacji finansowej zobowiązanej, tj. takiego, którego skutki znacznie przewyższałyby normalne skutki związane z uszczupleniem majątkowym. Jeśli nawet obecnie jest to niemożliwe, z uwagi na brak udokumentowanych dochodów, to być może będzie to możliwe w dającej się przewidzieć przyszłości. Tym bardziej, że zobowiązana posiada zabezpieczenie w postaci majątku nieruchomego. Organ zaznaczył, że choć organ I instancji odmiennie ocenił zgromadzony materiał dowodowy w kontekście występowania przesłanki ważnego interesu publicznego, to nie przekroczył zakresu swobody w ocenie dowodów, w związku z czym decyzji nie można postawić zarzutu dowolności. W szczególności zaskarżone postanowienie zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem.
W skardze R.S. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. przez jego błędną i niewłaściwą wykładnię polegającą na rażąco błędnej ocenie, że w przypadku skarżącej brak jest podstawy do umorzenia kosztów egzekucyjnych, pomimo że za umorzeniem kosztów przemawia ważny interes publiczny, który potwierdza skarżony organ.
Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości, a na podstawie art. 135 p.p.s.a. postanowienia organu I instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W ocenie skarżącej organ nieprawidłowo dokonał oceny materiału dowodowego, wbrew zasadom logiki i doświadczenia życiowego. Organ uznał, że w sprawie doszło do spełnienia przesłanki dającej możliwość umorzenia zobowiązania, i to z przyczyn interesu publicznego, po czym stwierdza, że skoro może, to nie uwzględnia tej przesłanki, gdyż działanie takie mieści się w granicach uznania administracyjnego. Zobowiązania ciążące na skarżącej nie obejmują tylko kwot należnych ZUS, ale również innych podmiotów. Oznacza to, że całość majątku skarżącej jest przedmiotem egzekucji. To w konsekwencji prowadzi do wniosku, że wbrew twierdzeniom organu, pomimo posiadania majątku, faktyczne nim władanie jest niemal wyłączone.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. dalej: "p.p.s.a."), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z [...] r. utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych. Badając legalność zaskarżonego postanowienia w tak zakreślonej kognicji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi.
Przypomnieć należy, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięć organów administracyjnych w tej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1427).
Instytucja umorzenia kosztów egzekucyjnych może być stosowana jedynie w wyjątkowych wypadkach, po zaistnieniu przesłanek określonych w art. 64e § 2 u.p.e.a.
Zgodnie z treścią art. 64e § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne. W art. 64e § 2 ustawodawca stwierdził, że koszty egzekucyjne mogą być umorzone, gdy:
- 1) stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej;
- 2) za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny;
- 3) ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.
Przepisy art. 64e § 3, 4, 4a u.p.e.a. nie mają znaczenia dla sprawy.
Użycie w powołanym przepisie zwrotu "może umorzyć" świadczy o tym, że umorzenie kosztów egzekucyjnych jest instytucją uznaniową. Oznacza to, że organ nawet w sytuacji, gdy wystąpią przesłanki do umorzenia kosztów egzekucyjnych może odmówić ich umorzenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 1998 r., sygn. akt I SA/Łd 1811/96; LEX nr 31877). Należy podkreślić, że uznanie nie wyraża się w swobodzie oceny w danym stanie faktycznym sprawy okoliczności odpowiadających użytym pojęciom ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, ale w możliwości negatywnego dla podatnika rozstrzygnięcia nawet przy ich ustaleniu (zob. R. Dowgier w: System prawa finansowego, pod red. L. Etela, tom III, Prawo daninowe, 2010 r., s. 569 i przywołany tam wyrok NSA). Uznanie to nie może mieć cech dowolności. Sądowa kontrola legalności decyzji wydanych w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona w tym znaczeniu, że sąd nie może nakazać organowi podjęcia określonego rozstrzygnięcia.
Jest to bowiem wyłączna kompetencja organu administracji. Kontrola ta obejmuje zatem zbadanie, czy wydanie postanowienia poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, tzn. czy organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i rozważył wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia o udzieleniu lub odmowie udzielenia wnioskowanej ulgi. Sąd nie ocenia natomiast wydanej decyzji z punktu widzenia jej słuszności czy celowości. Orzeczenie uznaniowe może być przez sąd uchylone w wypadkach stwierdzenia, że zostało wydane z takim naruszeniem przepisów prawa o postępowaniu lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego.
Przyjęta w art. 64e ustawy regulacja prawna wskazuje, że samo ustalenie istnienia przesłanek określonych w art. 64e § 2 u.p.e.a. nie jest oparte na uznaniu organu administracji, lecz musi być dokonane w oparciu o istniejący materiał dowodowy, a więc z uwzględnieniem przepisów art. 7 w związku z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 18 u.p.e.a. Organ egzekucyjny prowadząc postępowanie w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych ma obowiązek dokładnie wyjaśnić stan faktyczny sprawy w celu ustalenia, czy w sprawie wystąpiły przesłanki do umorzenia kosztów egzekucyjnych.
Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie organy obowiązek ten wypełniły prawidłowo. Przeprowadzone postępowanie pozwoliło na stwierdzenie, że choć w stosunku do skarżącej zachodzi przesłanka ważnego interesu publicznego, to analiza sytuacji strony prowadzi do wniosku, że uiszczenie kwoty 2.846,80 zł nie spowoduje znacznego uszczerbku dla jej sytuacji finansowej.
Przechodząc do oceny wystąpienia w sprawie przesłanek z art. 64e § 2 u.p.e.a. wskazać należy, że przesłanka zawarta w art. 64 § 2 pkt 1 u.p.e.a. została sformułowana alternatywnie. Występuje ona zatem zarówno wtedy, gdy stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku, jak również wtedy, gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej. Nieściągalność obowiązku zachodzi wtedy, gdy w wyniku czynności egzekucyjnych stwierdzono brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję i wskazany brak majątku ma charakter trwały.
Organy prawidłowo wskazały, że nadal jest prowadzone postępowanie egzekucyjne w stosunku do majątku nieruchomego strony. Skarżąca jest właścicielem zabudowanej działki w G. oraz współwłaścicielem mieszkania w Ł. położonego przy ul. B. Ponadto z akt sprawy wynika, że skarżąca wraz z mężem zamieszkują w W. Wobec powyższego zasadnie organ uznał, że istnieje możliwość wynajęcia lokalu w Ł. i uzyskiwania z tego tytułu środków finansowych.
Z kolei wykazanie przez zobowiązanego, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej również podlega ocenie w kontekście trwałego charakteru braku majątku, z którego może być prowadzona egzekucja. Chodzi jednak tylko o taki uszczerbek, którego skutki znacznie przewyższają normalne skutki związane z uszczupleniem majątkowym, przy czym wykazanie przesłanki znacznego uszczerbku ciąży na wnioskującym o umorzenie kosztów egzekucyjnych (por. wyrok NSA z dnia 23 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 3740/13; wyrok NSA z dnia 11 lipca 2013 r. sygn. akt II FSK 2293/11; publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Uszczerbek dla sytuacji finansowej wnioskodawcy musi być "znaczny", a więc powodować ponadprzeciętną dolegliwość. Każde uszczuplenie majątkowe powoduje bowiem pewien uszczerbek w majątku strony. Znaczny uszczerbek to taki, którego skutki przewyższają normalne skutki związane z uszczupleniem w majątku wnioskodawcy.
Przy czym jak słusznie podkreślają organy wykazanie przesłanki znacznego uszczerbku ciąży na wnioskującym o umorzenie. Wiąże się to z przesunięciem ciężaru jej udowodnienia na stronę domagającą się udzielenia ulgi, która winna przedstawić stosowne dowody uzasadniające zaistnienie - w perspektywie - wynikającego z przytoczonej wykładni znacznego, szczególnie dotkliwego i pozostającego w bezpośrednim związku przyczynowym z wymiarem kosztów egzekucyjnych uszczerbku w sytuacji finansowej wnioskodawcy.
Sąd podzielił również stanowisko organów, że w sprawie nie zachodzi ryzyko powstania takiego uszczerbku finansowego dla skarżącej, który przewyższałby normalne skutki związane z uszczupleniem majątkowym. Okoliczność niepokrywania wszystkich obciążających zobowiązań, korzystania przez męża z pomocy społecznej i problemów zdrowotnych nie stanowią wystarczającej podstawy do stwierdzenia przesłanki z art. 64e § 2 pkt 1 u.p.e.a. Rację ma organ podnosząc, że sytuacja skarżącej jest przejściowa, nie ma charakteru trwałego, może ulec zmianie. Zaświadczenia lekarskie przedstawione przez stronę wskazują na niezdolność do pracy przez określony czas, skarżąca nie przedstawiła w toku postępowania orzeczenia lekarza orzecznika o częściowej albo całkowitej niezdolności do pracy, czy też braku możliwości samodzielnej egzystencji. Podkreślić należy, że nie każdy uszczerbek dla sytuacji finansowej strony uzasadnia przyznanie ulgi, ale uszczerbek o charakterze kwalifikowanym.
Podstawą umorzenia kosztów egzekucyjnych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji może być zatem wyłącznie obawa wystąpienia uszczerbku o charakterze istotnym, znacznym, czy też szczególnie dotkliwym, pozostającym jednocześnie w bezpośrednim związku przyczynowym z wymiarem kosztów egzekucyjnych. Taka sytuacja nie występuje w sprawie, ponieważ zobowiązana nie wykazała bezpośredniego związku przyczynowego między ewentualnym znacznym uszczerbkiem dla swojej sytuacji finansowej a wymiarem i poborem kosztów egzekucyjnych. Sytuacja skarżącej ulegnie zmianie po osiągnięciu wieku emerytalnego, co skutkować będzie przyznaniem świadczenia.
W tych okolicznościach w ocenie Sądu organy zasadnie uznały, że w stosunku do skarżącej nie zachodziła przesłanka umorzenia kosztów określona w art. 64e § 2 pkt 1 u.p.e.a.
Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego (odmienne od poglądu organu I instancji), że w przedmiotowej sprawie zachodzi przesłanka ważnego interesu publicznego, o którym stanowi art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a.
W przepisie art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. jako kierunkową dyrektywę wyboru wskazano ważny interes publiczny. Pojęcie interesu publicznego na gruncie tego przepisu należy rozumieć jako respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa takich jak: sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, sprawność działania administracji publicznej itp. Pojęcie interesu publicznego nie ma więc stałego zakresu i wymaga każdorazowo dokonania oceny skutków rozstrzygnięć prawnych z punktu widzenia respektowania wartości, które kryć się mogą pod pojęciem interesu publicznego.
Dodatkowo określenie, że tak rozumiany interes publiczny ma być "ważny" oznacza taki, od którego wiele zależy, mający dużą wagę, duże znaczenie, znaczący, doniosły, cenny. Określenie to zatem wymagało dodatkowo wykazania, że ustalenie istnienia tej przesłanki musiało mieć szczególnie doniosłe znaczenie z uwagi na wartości respektowane przez ogół społeczeństwa (por. wyrok NSA z dnia 27 września 2016 r. sygn. akt II FSK 1199/15, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd podziela sformułowany w orzecznictwie pogląd, że na gruncie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji sformułowanie w ten sposób przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych staje się zrozumiałe, jeżeli wziąć pod uwagę zasady prowadzenia egzekucji administracyjnej w tym m.in. zasadę obowiązku prowadzenia egzekucji (art. 6 u.p.e.a.), zasadę stosowania wyłącznie środków egzekucyjnych przewidzianych w ustawie (art. 7 § 1 u.p.e.a.), zasadę stosowania środków prowadzących bezpośrednio do wykonania obowiązku (art. 7 § 2 u.p.e.a.) oraz zasadę zagrożenia (art. 15 u.p.e.a.).
Obowiązek prowadzenia egzekucji administracyjnej ma uzasadnienie w tym, że jej przedmiotem są obowiązki o charakterze administracyjnym, a więc obowiązki wobec Państwa. Ich realizacja nie zależy od swobodnego uznania wierzyciela. Z tymi obowiązkami powiązano uprawnienie do poboru opłat związanych z przymusowym wykonaniem tych obowiązków. Zatem w interesie publicznym jest przede wszystkim zrealizowanie celów egzekucji administracyjnej (por. wyrok NSA z 27 listopada 2013 r., sygn. akt II FSK 1637/13). Tak rozumianym celom nie można przeciwstawiać subiektywnie rozumianego interesu skarżącego. Tego rodzaju przesłanki nie przewiduje omawiany przepis art. 64e § 2 pkt 1 - 3 u.p.e.a. W rozpoznawanej sprawie zasadnie organ odwoławczy zauważył, że mąż skarżącej uzyskuje dochód z zasiłku socjalnego z pomocy społecznej w kwocie 528 zł. Świadczy to o spełnieniu przesłanki ważnego interesu publicznego, skoro umorzenie kosztów egzekucyjnych skarżącej obciąża ogół społeczeństwa.
W sprawie nie zachodzi również przesłanka z art. 64e § 3 u.p.e.a., bowiem skoro prowadzone jest również postępowanie egzekucyjne dotyczące należnych składek egzekucja kosztów egzekucyjnych nie spowoduje powstania niewspółmiernych wydatków egzekucyjnych.
Sąd wskazuje, że organ egzekucyjny może umorzyć koszty w przypadku stwierdzenia jednej z przesłanek. Treść art. 64e § 2 u.p.e.a wskazuje na uznaniowy charakter podejmowanych przez organ postanowień w tym przedmiocie. Tak więc nawet w przypadku, gdy organ egzekucyjny stwierdzi istnienie przesłanek z art. 64e § 2 u.p.e.a. może - działając w ramach uznania administracyjnego - odmówić ich umorzenia, co oznacza, że odmowa umorzenia nie narusza prawa zarówno wówczas, gdy wystąpią przesłanki do ich umorzenia jak i wtedy, gdy nie mają one miejsca. Sądowa kontrola legalności orzeczeń wydanych w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona do zbadania, czy wydane orzeczenie zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, tj. czy organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i rozważył wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia o umorzeniu lub odmowie umorzenia kosztów postępowania egzekucyjnego.
Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie organ pomimo stwierdzenia przesłanki ważnego interesu publicznego zasadnie uzasadnił odmowę umorzenia kosztów egzekucyjnych powołując się przede wszystkim na możliwość podjęcia zatrudnienia przez skarżącą, osiągnięcie wieku emerytalnego i uzyskaniem świadczenia emerytalnego, prowadzenia egzekucji z nieruchomości oraz uzyskania dodatkowych środków finansowych z wynajmu lokalu położnego w Ł. Sąd podziela pogląd organu, że stan, w którym obecnie znajduje się skarżąca ma charakter przejściowy, nie ma charakteru stałego. Organ uwzględnił także podnoszone przez skarżącą problemy zdrowotne i stan jej męża. Zdaniem Sądu ocena organu nie przekroczyła granic uznania administracyjnego.
Odnosząc się natomiast do stanowiska skarżącej o braku faktycznej możliwości władania majątkiem, wobec prowadzonej egzekucji również przez innych wierzycieli, wyjaśnić trzeba, że w toku postępowania administracyjnego skarżąca tej okoliczności nie podnosiła. Nie przedstawiła również żadnej dokumentacji w tym zakresie, pomimo wezwania organu z 17 sierpnia 2020 r. oraz kolejnego pisma skierowanego do strony. Postępowanie w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych jest postępowaniem na wniosek, strona powinna szczegółowo zobrazować swoją rzeczywistą sytuację finansową, a organ nie może domyślać się w jakiej faktycznie sytuacji strona się znajduje. Podniesiona okoliczność może być ewentualnie przedmiotem kolejnego wniosku o umorzenie kosztów egzekucyjnych.
Reasumując stwierdzić należy, że w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym zostało przeprowadzone rzetelne postępowanie dowodowe, na podstawie którego następnie wyciągnięto wnioski odpowiadające logice i zasadom doświadczenia życiowego. Sama zaś okoliczność, że ustalenia zapadłe w wyniku tego postępowania nie odpowiadają oczekiwaniom skarżącej nie przesądza o tym, aby organy dopuściły się naruszenia przepisów art.7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.
Stosownie do treści art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 i art. 119 pkt 3 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.
IS