Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...] stwierdził uchybienie przez A. C. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej, wydanej po wznowieniu postępowania.
Jak wynika z akt sprawy, decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. skarżąca została uznana za osobę bezrobotną od dnia rejestracji, tj. od dnia 4 czerwca 2014 r. z prawem do zasiłku dla bezrobotnego w wysokości 100% zasiłku określonego w art. 72 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy na okres 365 dni, tj. od dnia 04.06.2014 r., o ile wcześniej nie zaistnieją okoliczności powodujące utratę statusu bezrobotnego lub utratę prawa do zasiłku. Decyzja ta została doręczona stronie w dniu 11.06.2014 r. w siedzibie PUP w Ł..
Następnie, Prezydent Miasta Ł.decyzją z [...] r. orzekł o utracie przez A. C. prawa do zasiłku dla bezrobotnego od dnia 4.06.2015 r. z powodu upływu okresu pobierania zasiłku. Powyższa decyzja została doręczona stronie w dniu 18.06.2015 r.
W dniu 25.09.2017 r. do Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. wpłynęło pismo z Urzędu Gminy w A. informujące, że skarżąca figuruje w rejestrze mieszkańców tej gminy i jest tam zameldowana na pobyt stały od dnia 20.12.2012 r.
Z uwagi na powzięcie powyższej informacji Prezydent Miasta Ł. postanowieniem z dnia 22.11.2017 r. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną:
- - z dnia 11.06.2014 r. o przyznaniu A. C. statusu osoby bezrobotnej od dnia rejestracji, tj. od dnia 04.06.2014 r. z prawem do zasiłku dla bezrobotnego,
- - z dnia 10.06.2015 r. o utracie przez A. C. prawa do zasiłku dla bezrobotnego od dnia 04.06.2015 r. z powodu upływu okresu pobierania zasiłku.
Następnie, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia 11.06.2014 r. oraz z dnia 10.06.2015 r., Prezydent Miasta Ł. orzekł w dniu 23.11.2017 r. o:
- 1. uchyleniu w całości powyższych decyzji,
- 2. odmowie uznania A. C. za osobę bezrobotną od dnia 04.06.2014 r.
- 3. odmowie przyznania A. C. prawa do zasiłku od dnia 04.06.2014 r.
- 4. umorzeniu postępowania w sprawie utraty przez A. C. prawa do zasiłku dla bezrobotnego od dnia 04.05.2015 r.
Decyzja ta, wraz z postanowieniem o wznowieniu postępowania administracyjnego, została doręczona stronie za pośrednictwem placówki pocztowej w dniu 30.11.2017 r.
Od powyższej decyzji skarżąca wniosła w dniu 15.12.2017 r. odwołanie, które wpłynęło do PUP w Ł. w dniu 18.12.2017 r. Jednocześnie, tej samej treści odwołanie skarżąca złożyła bezpośrednio do Wojewody [...], również za pośrednictwem poczty, przesyłką nadaną w dniu 15.12.2017 r.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 stycznia 2018 r. Wojewoda [...] stwierdził uchybienie przez skarżącą terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia 23.11.2017 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a., termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni i liczy się go od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Przepisy szczególne mogą przewidywać inne terminy do wniesienia odwołania (art. 129 § 3 k.p.a.). Artykuł 134 k.p.a. stanowi zaś, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania lub uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Wojewoda [...] stwierdził, że zaskarżona decyzja Prezydenta Miasta Ł. z 23.11.2017 r. wraz z postanowieniem o wznowieniu postępowania administracyjnego, została skutecznie doręczona stronie w dniu 30.11.2017 r. za pośrednictwem placówki pocztowej z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego, określonych w art. 39 i w art. 42 k.p.a. Skarżąca odebrała ją osobiście.
Wojewoda podkreślił, że odwołanie zostało złożone przez stronę w dniu 15 grudnia 2017 r. za pośrednictwem Poczty Polskiej. W ocenie organu, wniesienie odwołania w dniu 15.12.2017 r. nastąpiło z przekroczeniem ustawowego terminu, bowiem termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 14.12.2017 r. (czwartek). Wojewoda wyjaśnił przy tym, że treść złożonego przez skarżącą odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia 23.11.2017 r. jest jednoznaczna i nie budzi wątpliwości interpretacyjnych. Organ odwoławczy zaznaczył jednocześnie, że decyzja organu I instancji zawierała prawidłowe pouczenie dotyczące trybu i terminu złożenia odwołania. Ponadto, wraz z odwołaniem skarżąca nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w trybie określonym w art. 58 i 59 k.p.a.
W skardze do Sądu A. C. wskazała, że postanowienie i decyzję z dnia 23.11.2017 r. wydano przed terminem złożenia przez nią stosownych wyjaśnień w sprawie. Podkreśliła, że w oświadczeniu z dnia 18.10.2017 r., złożonym w organie I instancji, określiła termin 30 dni roboczych dla zajęcia stanowiska w sprawie, a mimo to postanowienie i decyzja Prezydenta zostały wydane przed upływem tego terminu, uniemożliwiając jej udzielenie wyjaśnień. Skarżąca zaznaczyła ponadto, że zmiana adresu stałego zameldowania miała miejsce dnia 20 grudnia 2012 r. i podyktowana była rozpoczętą budową domu w miejscowości J.. Centrum życiowe skarżącej związane z rodziną i prowadzonym życiem społecznym było natomiast nadal w Ł.. Dowodem na powyższe jest fakt, że we wszystkich dokumentach, jako adres zamieszkania każdorazowo skarżąca wskazywała ul. Z. [...] w Ł., jako faktyczny adres zamieszkania. Skarżąca poinformowała, że nie rejestrowała się w innym Urzędzie Pracy, nie zachodzi więc obawa wyłudzenia świadczenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a., a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., wydane na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257; dalej: k.p.a.), zgodnie z którym, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W rozpatrywanej sprawie, jest poza sporem, że decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] r. doręczona została skarżącej w dniu 30 listopada 2017 r., co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy potwierdzenie odbioru przesyłki - k. 44 akt admin. Skarżąca potwierdziła odbiór przedmiotowej decyzji swoim podpisem ze wskazaniem daty doręczenia.
Dodać należy, że powyższa decyzja organu I instancji zawierała pouczenie o przysługującym stronie prawie wniesienia odwołania w terminie 14 dni od daty jej otrzymania, do Wojewody [...] za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Pouczenie zamieszczone w decyzji jest pełne i sformułowane w sposób jasny, nienasuwający żadnych wątpliwości, co do terminu i sposobu wniesienia odwołania.
Skoro zatem decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. doręczona została skarżącej w dniu 30 listopada 2017 r., to trafna jest ocena organu odwoławczego, że termin 14 dni na złożenie odwołania od tej decyzji, upłynął w czwartek - 14 grudnia 2017 r. Wobec tego, wniesienie przez skarżącą odwołania za pośrednictwem poczty w dniu 15 grudnia 2017 r., nastąpiło z uchybieniem tego terminu. Zgodnie bowiem z art. 129 § 2 k.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Warunkiem skuteczności czynności procesowej wniesienia odwołania jest zatem zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Złożenie odwołania po terminie powodować może różne skutki procesowe w zależności od tego, czy strona odwołująca złożyła jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (art. 58 § 1 i 2 k.p.a.), czy też z prośbą taką nie wystąpiła. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca nie wystąpiła do Wojewody [...] z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r.
Trzeba zaznaczyć, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który to termin nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu drugoinstancyjnym rozstrzygnięcia ostatecznego, które korzysta z ochrony trwałości.
Odnośnie do zarzutów podniesionych w skardze, a wskazujących na naruszenie przez Prezydenta Miasta Ł. przepisów przy wydawaniu decyzji z dnia 23 listopada 2017 r., wyjaśnić należy, że Sąd nie mógł w sprawie zastosować art. 135 p.p.s.a. i objąć kontrolą powołanej decyzji. Zgodnie z przepisem art. 135 p.p.s.a., Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Przedmiot niniejszej sprawy stanowi postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania i podstawą jego wydania są przesłanki procesowe, o których mowa w art. 134 k.p.a. Natomiast poprzedzająca to postanowienie decyzja z dnia [...] r. została wydana w wyniku zaistnienia materialnoprawnych przesłanek zawartych w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1065 ze zm.) i nie mieści się w pojęciu "granic sprawy", której dotyczy skarga. Przedmiot postępowania przed sądem administracyjnym wyznaczony jest zakresem stosunku administracyjnego, tj. jego elementami podmiotowymi oraz przedmiotowymi, czyli podstawą faktyczną i prawną (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 1998 r., sygn. akt I SA/Gd 654/96, publ. OSP 1999/1/51, z glosą B. Adamiak). Wykluczyć wobec tego należy możliwość kontrolowania przez sąd administracyjny innego, niż zaskarżone do tego sądu rozstrzygnięcie, jeżeli tak opisana tożsamość podmiotowa i przedmiotowa nie zachodzi.
W orzecznictwie podkreśla się, że sąd administracyjny nie jest wprawdzie związany granicami skargi, ale zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim decyzji administracyjnych (p. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt. I OSK 122/05, wyrok NSA z 20 września 2012 r. sygn. akt II OSK 986/11, publ. na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z przytoczonych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na mocy art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji niniejszego wyroku, uznając, że w kontrolowanej sprawie nie doszło do naruszenia art. 134 k.p.a., ani też innych przepisów, uzasadniających uwzględnienie skargi.
e.o.