Uzasadnienie
J. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na Sąd Rejonowy w Łasku w przedmiocie naruszenie praw do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, wnosząc o stwierdzenie, że w sprawie prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Łasku doszło do przewlekłości postępowania, zlecenie Sądowi Rejonowemu w Łasku przeprowadzenia konkretnych czynności wynikających z przepisów prawa, zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącego kwoty 2000 zł oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Sąd Rejonowy w Łasku wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest niedopuszczalna.
Zakres właściwości rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych wyznaczają przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.) - dalej p.p.s.a.
Z treści art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 – 9 tej ustawy wynika, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg, które mogą dotyczyć aktu administracyjnego, wydanego w postępowaniu administracyjnym (decyzje administracyjne – pkt 1, postanowienia, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie - pkt 2) oraz w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym (postanowienia, na które służy zażalenie - pkt 3).
Ponadto zaskarżalne są inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa - pkt 4, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydane w indywidualnych sprawach - pkt 4a, akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej - pkt 5, inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej - pkt 6, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego - pkt 7, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a – pkt 8 oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. – pkt 9.
Katalog skarg na określone w art. 3 § 3 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność, rozszerzają też przepisy ustaw szczególnych, które przewidują sądową kontrolę.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność Sądu Rejonowego w Łasku w sprawie złożonego przez stronę zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa oszustwa, składania fałszywych, podrobienia dokumentów w związku ze sprawą o sygn. akt [...]. W skardze skarżący wskazał, że w sprawie o sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w Łasku powziął wiedzę o określonych faktach jego zdaniem stanowiących przestępstwo. W związku z tym skarżący zarzucił, że Sąd i Prokuratura nie podjęły żadnych czynności, co stanowi jego zdaniem przestępstwo. Ponadto zarzucił, że nie został rozpoznany jego wniosek z 26 września 2022 r.
W związku z takim określeniem przez skarżącego przedmiotu skargi należy stwierdzić, iż w tym zakresie niemożliwe jest złożenie skargi do sądu administracyjnego.
Zaskarżenie bezczynności jest dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Bezczynność zachodzi wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności z zakresu administracji publicznej. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność jest przede wszystkim ustalenie, że bezczynności dopuścił się organ właściwy w sprawie, zobowiązany na gruncie odpowiednich przepisów do podjęcia stosownego działania, a ponadto istniała podstawa prawna do określonego zachowania się organu wobec żądania strony. Ustawa nie przewiduje sądowej kontroli rozpatrzenia zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstw ściganych z urzędu. Czynność taka nie mieści się bowiem w katalogu spraw wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. i nie stanowi czynności z zakresu administracji publicznej w rozumieniu tego przepisu.
Z kolei ustawa z dnia 28 stycznia 2016 roku Prawo o Prokuraturze (tj. Dz. U. 2019. poz. 740) w art. 2 stanowi, że prokuratura wykonuje zadania w zakresie ścigania przestępstw oraz stoi na straży praworządności. Prokuratura nie jest więc organem administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a., która wydaje decyzje, postanowienia, bądź inne akty z zakresu administracji publicznej. Bezczynność prokuratora w przedmiocie podjęcia czynności w związku z ewentualnym podejrzeniem popełnienia przestępstwa lub wykroczenia nie należy więc do właściwości sądu administracyjnego. Jak wynika przy tym z odpowiedzi na skargę, zawiadomienie o przestępstwie, o którym mowa w piśmie strony z 26 września 2022 r., w którym J. T. domaga się podjęcia przez Sąd Rejonowy w Łasku czynności w związku z, jego zdaniem, mającymi miejsce przestępstwami w sprawie o sygn. akt [...], zostało przekazane przez Ministerstwo Sprawiedliwości do Prokuratury Krajowej.
Wspomnieć tylko jeszcze należy, iż jak wynika z art. 306 § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 roku Kodeks postępowania karnego (Dz. U. 2018, poz. 1987) jeżeli osoba lub instytucja, która złożyła zawiadomienie o przestępstwie, nie zostanie w ciągu 6 tygodni powiadomiona o wszczęciu albo odmowie wszczęcia śledztwa, może wnieść zażalenie do prokuratora nadrzędnego albo powołanego do nadzoru nad organem, któremu złożono zawiadomienie.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej.
R. T-M.