Uzasadnienie
Postanowieniem z [...] r. nr [...] Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł., na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 426 ze zm.) oraz art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256) i § 19 ust. 3 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. z 2018r., poz. 2027) stwierdził uchybienie przez G. W. terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wydanego przez Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. w dniu [...] r. nr [...]
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.
[...] r. Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. wydał orzeczenie o zaliczeniu skarżącego do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Orzeczenie doręczono skarżącemu 11 grudnia 2020 r. 30 grudnia 2020 r. skarżący wniósł odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia.
Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ wskazał, że orzeczenie zostało odebrane przez członka rodziny zainteresowanego w dniu 1 grudnia 2020 r., a odwołanie wniesiono po czternastodniowym terminie do składania odwołania, tj. w dniu 30 grudnia 2020 r., bez prośby o przywrócenie terminu do jego wniesienia uprawdopodobniającej, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 28 grudnia 2020 r.
W związku z powyższym, zdaniem organu należało stwierdzić uchybienie terminu do złożenia odwołania i brak podstaw formalnoprawnych do wszczęcia postępowania odwoławczego.
W skardze G. W. zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia odwołania i ponowne rozpatrzenie jego wniosku.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Organ wskazał, że skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Wyjaśniono, że bez względu na to co stwierdził organ I instancji w zakresie obliczenia terminu, to organ II instancji po zweryfikowaniu akt stwierdza czy odwołanie wniesiono w terminie, czy też z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Organ zaznaczył, że skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. dalej: "p.p.s.a."), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli Sądu, w tak zakreślonych granicach kognicji, jest wydane z powołaniem się na przepis art. 134 k.p.a. postanowienie z dnia [...]r. Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącego odwołania od orzeczenie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. z [...] r. o zaliczeniu skarżącego do lekkiego stopnia niepełnosprawności.
Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest obarczoną wadą, skutkującą koniecznością wyeliminowania go z obrotu prawnego.
Oceniając prawidłowość zaskarżonego postanowienia należy w pierwszej kolejności przywołać treść przepisu art. 134 k.p.a., który stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Opisane wyżej orzeczenie Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. z [...]r. o zaliczeniu skarżącego do lekkiego stopnia niepełnosprawności zostało doręczone skarżącemu w trybie art. 43 k.p.a w dniu 11 grudnia 2020 r., odwołanie zaś zostało wniesione przez skarżącego w dniu 30 grudnia 2020 r., czyli po upływie terminu do jego złożenia. Zgodnie bowiem z § 16 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (t.j. Dz. U. z 2018r., poz. 2027) - osoba zainteresowana lub przedstawiciel ustawowy, w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności, może wnieść odwołanie do wojewódzkiego zespołu, za pośrednictwem powiatowego zespołu, który wydał orzeczenie. Stosownie zaś do treści § 19 ust. 3 pkt 2 lit. a) powiatowy zespół i wojewódzki zespół, w składzie:
przewodniczący zespołu oraz sekretarz lub wyznaczony przez przewodniczącego zespołu członek zespołu, wydaje postanowienie w sprawie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania.
W tym miejscu przypomnieć należy, że stosownie do treści art. 58 § 1 i § 2 k.p.a., strona w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, może złożyć wniosek o przywrócenie terminu, jeśli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy.
W rozpoznawanej sprawie wniosek o przywrócenie terminu strona złożyła w skardze do sądu administracyjnego. Do rozpoznania takiego wniosku nie jest uprawniony sąd administracyjny. Tak więc wniosek o przywrócenie terminu, zawarty w treści skargi, nie mógł być uwzględniony przez Sąd.
Zauważyć jednak należy, że w dacie wpływu skargi do organu 9 lutego 2021 r., a przede wszystkim w dacie wniesienia przez skarżącego odwołania w dniu 30 grudnia 2020 r. oraz w dacie wydania zaskarżonego postanowienia z dnia [...] r. organ winien posiadać wiedzę, że 16 grudnia 2020 r. wszedł w życie przepis art.15 zzzzzn2 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 t.j. ze zm.) - dalej "ustawa COVID-19"- dodany przez art. 1 pkt 24 ustawy z dnia 9 grudnia 2020 r. (Dz.U.2020 r., poz. 2255) zmieniającej m.in. ustawę z dniem 16 grudnia 2020 r., który stanowi dodatkową ochronę prawną dla stron w postępowaniu administracyjnym w przypadku niedochowania przez nie określonych terminów.
Zgodnie bowiem z art.15 zzzzzn2 ust. 1 ww. ustawy - w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:
- 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej,
- 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,
- 3) przedawnienia,
- 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,
- 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,
- 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju
- - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu.
W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (art.15 zzzzzn2 ust. 2).
W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu (art.15 zzzzzn2 ust. 3).
Nowa regulacja wymagała zatem od organu poinformowania skarżącego o treści ww. przepisu, w tym o możliwości złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
W ocenie Sądu, dopuszczając się ww. uchybienia (art. art.15 zzzzzn2 ustawy o zapobieganiu Covid-19), organ naruszył także zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), w świetle której w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i z urzędu lub na wniosek strony podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Wobec powyższego, organ stwierdzając, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu naruszył art. 134 k.p.a.
Stosownie do treści art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ uwzględni treść art.15 zzzzzn2 ustawy o zapobieganiu Covid-19 i ponownie rozpozna sprawę, mając na uwadze, że skarżący złożył już wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który zawarł w skardze do Sądu.
Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 119 pkt 3 p.p.s.a uchylił zaskarżone postanowienie.
e.g.