Uzasadnienie
Zaskarżonym rozstrzygnięciem z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...] o zatrzymaniu M. W. prawa jazdy kat. T, C+E, B+E, C, B, A oraz o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Jak wynika z akt sprawy, w dniu 1 sierpnia 2017 r. do Starostwa Powiatowego w Ł. wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji M. W. do kierowania pojazdami oraz o skierowanie M. W. na badania psychologiczne w związku z przekroczeniem liczby 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Decyzją z dnia [....] organ I instancji, na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541), orzekł o zatrzymaniu M. W. prawa jazdy.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz o wstrzymanie natychmiastowej jej wykonalności. Skarżący zarzucił naruszenie art. 7, art. 8, art. 75 § 1 i 2 oraz art. 78 k.p.a. Podniósł, że w piśmie z dnia 10 sierpnia 2017 r. wniósł do Starosty [...] o przeprowadzenie postępowania dowodowego mającego na celu wyjaśnienie, czy funkcjonariusz policji poinformował skarżącego o ilości posiadanych przez niego łącznie punktów karnych i czy przyjęcie mandatu spowoduje przekroczenie przez niego ilości posiadanych punktów karnych. Starosta [...] ograniczył się jedynie do wystawienia odpowiednich zapytań do Komendanta Wojewódzkiego Policji, zamiast bezpośrednio przesłuchać jako świadka wskazanego policjanta, czym - zdaniem strony - uchybił przepisom kodeksu postępowania administracyjnego.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541) do dnia 3 czerwca 2018 r. starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy wymienionej w art. 4 (dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, ze zm.).
Organ podkreślił, że jedyną przesłanką, która obliguje właściwy organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, jest przekroczenie przez kierowcę liczby 24 punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zgromadzone w sprawie akta dowodzą, że okoliczność taka miała miejsce w przypadku M. W. Z wniosku o skierowanie na badania psychologiczne z dnia 26 lipca 2017 r., sporządzonego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. wynika, że w okresie od 29 czerwca 2016 r. do 28 czerwca 2017 r. skarżący wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za co otrzymał łącznie 25 punktów karnych. Jak dowodzi pismo z dnia 3 października 2017 r. - sporządzone przez Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. w/w wniosek został sporządzony na podstawie wpisów ostatecznych. W związku z powyższym, zdaniem organu nie ulega wątpliwości, że należało skarżącemu zatrzymać prawo jazdy.
Odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu Kolegium wyjaśniło, że zarzut czy funkcjonariusz policji poinformował, czy też nie poinformował skarżącego o łącznej ilości posiadanych przez niego punktów karnych i czy przyjęcie mandatu spowoduje przekroczenie przez niego 24 punktów karnych nie ma wpływu na wynik podjętego rozstrzygnięcia. Przede wszystkim bowiem, zgodnie z art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Zgodnie z § 9 rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r. poz. 488) osoba zainteresowana ma prawo uzyskać od Policji ustną informację lub zaświadczenie o wpisach w ewidencji, ostatecznych i tymczasowych, dotyczących punktów odpowiadających dokonanym przez siebie naruszeniom. Informacji udziela się lub zaświadczenie wydaje się w każdej jednostce organizacyjnej Policji posiadającej odpowiednie możliwości techniczne.
W ocenie organu, skoro skarżący wielokrotnie naruszał przepisy ruchu drogowego, za co otrzymywał punkty karne, powinien liczyć się z konsekwencjami z tego wynikającymi. O ile byłby zainteresowany informacją, co do posiadanej liczby punktów karnych, mógł udać się do dowolnej jednostki organizacyjnej Policji celem jej uzyskania.
W skardze M. W. zarzucił naruszenie art. 7 i 9 k.p.a. w związku z art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez nienależyte poinformowanie skarżącego o ilości posiadanych przez niego punktów karnych, przypisanych w ewidencji kierowców naruszających przepisy prawa ruchu drogowego, co uniemożliwiło mu skorzystanie z prawa do kursu doszkalającego w odpowiednim czasie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji; oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi, pełnomocnik strony podniósł, iż stosownie do § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia MSW z 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012. r., poz. 488), organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji punkty przypisane na podstawie wpisu ostatecznego w razie odbycia szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy. Z kolei § 8 ust. 4 rozporządzenia stanowi, iż kierowcy wpisanemu do ewidencji po przedstawieniu przez niego zaświadczenia o odbyciu szkolenia lub otrzymaniu tego zaświadczenia od dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, właściwy dla miejsca zamieszkania ewidencjonowanego komendant wojewódzki Policji zmniejsza o 6 liczbę posiadanych punktów, odejmując je według kolejności wpisów, począwszy od wpisu odpowiadającego naruszeniu popełnionemu z datą najwcześniejszą, z zastrzeżeniem ust. 5 i 6. Zaznaczył, iż w przedmiotowej sprawie skarżący odbył takie dodatkowe szkolenie, co skutkuje zmniejszeniem ilości posiadanych punktów karnych.
Na dzień zatem wydania decyzji przez SKO w S. skarżący nie posiada ilości punktów karnych, które skutkowałyby zabraniem mu prawa jazdy. W ocenie pełnomocnika skarżącego, powyższe okoliczności nie zostały wzięte pod uwagę przez SKO w S. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas w zależności od rodzaju naruszenia uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części (pkt 1), albo stwierdza jej nieważność (pkt 2) bądź niezgodność z prawem (pkt 3).
Dokonana w ten sposób przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatrzymania M. W. prawa jazdy kat. T, C+E, B+E, C, B, A oraz o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, odpowiada prawu.
Kwestionowane decyzje zostały wydane na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541), zgodnie z którym do dnia 3 czerwca 2018 r. starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy wymienionej w art. 4, czyli ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1260, dalej: "p.r.d."). Na podstawie tego ostatniego przepisu, organy policji prowadzą ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Danemu naruszeniu przepisów przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 a stosowną adnotację umieszcza się w tej ewidencji. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 - 20 punktów (art. 130 ust. 2 p.r.d.).
Powyższe uregulowanie uszczegółowione zostało w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r. poz. 488), zwanego dalej "rozporządzeniem". Stosownie do § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia organ prowadzący ewidencję usuwa z niej punkty przypisane na podstawie wpisu ostatecznego w razie odbycia szkolenia, o jakim mowa w art. 130 ust. 3 p.r.d., z zastrzeżeniem § 8 ust. 4-6. Jak wynika z kolei z § 8 ust. 4 rozporządzenia, kierowcy wpisanemu do ewidencji po przedstawieniu przez niego zaświadczenia o odbyciu szkolenia lub otrzymaniu tego zaświadczenia od dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, właściwy dla miejsca zamieszkania ewidencjonowanego komendant wojewódzki Policji zmniejsza o 6 liczbę posiadanych punktów, odejmując je według kolejności wpisów, począwszy od wpisu odpowiadającego naruszeniu popełnionemu z datą najwcześniejszą, z zastrzeżeniem § 8 ust. 5 i 6 tego rozporządzenia.
Odnosząc się do zawartej w skardze argumentacji pełnomocnika skarżącego o odbyciu przez M. W. w dniu 11 lipca 2017 r. szkolenia w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego, co nie zostało wzięte przez organ pod uwagę przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, wskazać należy, iż stosownie do § 8 ust. 6 rozporządzenia, odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24.
Niesporny jest fakt, że M. W. od 29.06.2016 r. do 28.06.2017 r., a więc w okresie nieprzekraczającym jednego roku, dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów ruchu drogowego ostatecznie uzyskując w dniu 28 czerwca 2017 r. z tego tytułu wpis 25 punktów do ewidencji kierowców prowadzonej przez Policję. Przedmiotowemu szkoleniu skarżący poddał się natomiast 11 lipca 2017 r.
Trafnie zatem wskazał organ II instancji, że w zaistniałej sytuacji skarżący nie mógł skorzystać z postanowienia art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo uchu drogowym. Z dobrodziejstwa tego przepisu i zmniejszenia liczby punktów karnych w drodze szkolenia może skorzystać, jak już wskazano powyżej, tylko i wyłącznie kierowca, który przed rozpoczęciem szkolenia nie dopuścił się naruszeń, za które suma przypisanych mu punktów karnych nie przekroczyła 24. Odbycie szkolenia po przekroczeniu 24 punktów nie redukuje ilości przyznanych punktów.
Należy też podkreślić, że zawarty w art. 7 ust. 1 punkt 5 ustawy z 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw zwrot "wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy" wyraźnie wskazuje, że decyzja wydana na podstawie tego przepisu jest decyzją o charakterze związanym. Organ administracji publicznej w takiej sytuacji nie ma żadnej dowolności i uznaniowości, w przypadku złożenia stosownego wniosku przez komendanta. Każdorazowo w przypadku przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, właściwy organ administracji publicznej jest zobowiązany do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, w zakresie wszystkich posiadanych przez tego kierowcę kategorii.
Zgodnie zatem z przepisami ustawy wymienionej w podstawie prawnej decyzji Starosta [...] zobowiązany był do wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy w związku z przekroczeniem przez niego liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Za bezpodstawne uznać również należy zarzuty strony skarżącej, dotyczące nienależytego poinformowania M. W. przez funkcjonariusza Policji o ilości posiadanych punktów karnych, przypisanych w ewidencji kierowców naruszających przepisy prawa ruchu drogowego, co uniemożliwiło stronie skorzystanie z prawa do kursu doszkalającego w odpowiednim czasie. Wskazać należy, iż Starosta [...] prowadził postępowanie wyjaśniające, w ramach którego wpłynęło z Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. pismo z dnia 3 października 2017 r., sporządzone przez Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego, z którego wynika, że policjant nie potwierdził, aby udzielił M. W. informacji o liczbie punktów zgromadzonych w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego (k. 7 akt admin.).
Ponadto, jak wyżej zaznaczono, z uwagi na fakt, iż decyzja wydawana na podstawie art. 7 ust. 1 pkt. 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. jest decyzją o charakterze związanym, to okoliczność, czy policjant poinformował skarżącego o ilości zgromadzonych punktów karnych czy też nie poinformował, pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. W przypadku bowiem, gdy bezspornie doszło do przekroczenia przez kierowcę 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, organ administracji w takiej sytuacji nie ma możliwości odstąpienia od wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, nawet w przypadku potwierdzenia, że wcześniej kierujący pojazdem otrzymał od funkcjonariusza Policji nieprawidłowe informacje na temat zgromadzonej ilości punktów. Organ nie korzysta w tym przypadku z żadnej dowolności czy też uznaniowości, ani też nie prowadzi postępowania wyjaśniającego na okoliczność przyczyn przekroczenia przez kierowcę limitu punktów karnych.
W świetle powyższego zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przepisu art. 7 i 9 k.p.a. w związku z art. 130 ust. 3 p.r.d. są nieuzasadnione, a skarga podlega oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a. d.j.