Uzasadnienie
III SA/Łd 245/15
Pismem z dnia 16 lutego 2015 r. M. P.-P. (dalej skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. (znak [...]) w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za samowolne zajęcie pasa drogowego.
W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego os skargi skarżąca sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z córką (19 lat). Nie jest właścicielem domu, mieszkania ani innej nieruchomości. Na dochody gospodarstwa domowego, zgodnie z oświadczeniem strony, składają się: alimenty na rzecz córki w kwocie 500 zł. Skarżąca, jak wyjaśniła, nie uzyskuje dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej (handel na stoisku ulicznym) w związku z jej zawieszeniem.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi], prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 powoływanej ustawy uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa procesowego, co stanowi przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając wniosek skarżącej, referendarz sądowy miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Ze złożonego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że dochody gospodarstwa domowego skarżącej zamykają się kwota 606 zł. Sama skarżąca nie osiąga żadnych dochodów. Nie posiada przy tym żadnych zasobów pieniężnych, jak i przedmiotów wartościowych.
W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa procesowego, co stanowi przesłankę do przyznania prawa pomocy w części (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Ubocznie należy podnieść, że zwolnienie od kosztów sądowych orzeczone w postanowieniu działa od daty złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wniosek o przyznanie prawa pomocy – jak wielokrotnie podkreślał Naczelny Sąd Administracyjny – wywiera bowiem skutki prawne od daty jego wniesienia. Nie obejmuje natomiast zwolnienia od kosztów, które strona miała obowiązek uiścić przed jego złożeniem (por. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 czerwca 2004 r., sygn. akt FZ 125/04, z dnia 26 marca 2010 r., sygn. akt I OZ 203/10).
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.