Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]. nr [...] Komisja Stypendialna Wydziału Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska Politechniki [...], na podstawie art. 173 ust.1, 174,175,179,180,181,182,184,185 i207 ust.4 ustawy z dnia 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. nr 164 poz.1365 z późn. zm.), art.104 i 107 kpa, Regulaminu Pomocy Materialnej Studentom Politechniki [...] w roku akademickim 2010/11 i aneksu do Regulaminu Pomocy Materialnej Studentom Politechniki [...] w roku akademickim 2010/11, odmówiła P. T. przyznania stypendium za wyniki w nauce na rok akademicki 2010/11.
W uzasadnieniu podniesiono, iż P. T. nie spełnił warunków do przyznania mu stypendium gdyż wniosek o przyznanie stypendium został złożony po upływie terminu wymaganego przez Regulaminu Pomocy Materialnej Studentom Politechniki [...] w roku akademickim 2010/11.
Decyzja ta została doręczona P. T. w dniu 25 października 2010r.
W dniu 7 listopada 2010r. P. T. złożył odwołanie od wymienionej decyzji podnosząc, iż termin do złożenia wniosku o stypendium ma jedynie charakter organizacyjny i nie może stanowić podstawy do nierozpatrzenia wniosku.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Komisja Stypendialna Wydziału Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska Politechniki [...] na podstawie art. 199 ust.1 pkt.3, ust.2,3 i 4 oraz 207 ust.4 ustawy z dnia 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. nr 164 poz.1365 z późn. zm.), rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 19 grudnia 2006r. w sprawie studiów doktoranckich prowadzonych przez jednostki organizacyjne uczelni (Dz.U. nr 1 z 2007r. poz.3 z późn. zm.), art.104 i 107 kpa i Regulaminu Pomocy Materialnej Doktorantom Politechniki [...] w roku akademickim 2010/11, odmówiła P. T. przyznania stypendium za wyniki w nauce na rok akademicki 2010/11.
W uzasadnieniu podniesiono, iż P. T. nie spełnił warunków do przyznania mu stypendium gdyż wniosek o przyznanie stypendium został złożony po upływie terminu wymaganego przez Regulaminu Pomocy Materialnej Doktorantom Politechniki [...] w roku akademickim 2010/11.
Decyzja to została doręczona P. T. w dniu 24 listopada 2010r.
Od wymienionej decyzji P. T. złożył pismo zatytułowane uzupełnienie odwołania z dnia 7 listopada 2010r. w którym podtrzymał argumentację przedstawioną w odwołaniu z dnia 7 listopada 2010r.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Odwoławcza Komisja Stypendialna Politechniki [...], na podstawie art. 199 ust.1 pkt.3, ust.2,3 i 4 oraz 207 ust.4 ustawy z dnia 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. nr 164 poz.1365 z późn. zm.), rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 19 grudnia 2006r. w sprawie studiów doktoranckich prowadzonych przez jednostki organizacyjne uczelni (Dz.U. nr 1 z 2007r. poz.3 z późn. zm.), art.104 i 107 kpa, Regulaminu Pomocy Materialnej Doktorantom Politechniki [...] w roku akademickim 2010/11 i komunikatów do Regulaminu Pomocy Materialnej Doktorantom Politechniki [...] w roku akademickim 2010/11, utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję Komisji Stypendialnej Wydziału Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska Politechniki [....] nr [...].
W uzasadnieniu decyzji podniesiono, iż zgodnie z Regulaminem Pomocy Materialnej Doktorantom Politechniki [...] w roku akademickim 2010/11, stypendium za wyniki w nauce przyznawane jest maksymalnie dla 15% doktorantów danego wydziału. W roku akademickim 2010/2011 Wydział Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska Politechniki [...] mógł przyznać stypendium 8 doktorantom w tym 1 doktorantowi pierwszego roku. Wnioski o przyznanie stypendium winny zostać złożone do dnia 15 października 2010r. Do dnia posiedzenia Komisji Stypendialnej w dniu 19 października 2010r. nie wpłynął żaden wniosek doktoranta pierwszego roku. W związku z czym Komisja przyznała stypendia ośmiu doktorantom wyższych lat. Cała pula środków na stypendia została rozdzielona. Wniosek P. T. o przyznanie stypendium wpłynął już po rozdzieleniu środków na stypendia. Mając to na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Na wymienioną decyzję P. T. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi podtrzymując argumentacje przedstawioną w odwołaniu oraz w uzupełnieniu odwołania.
Organ administracji wnosił o oddalenie skargi podtrzymując argumentacje przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga P. T. jest uzasadniona aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione w skardze.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
- 1. uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
- a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
- b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
- c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
- 2. stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
- 3. stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia pod kątem ich zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Przeprowadzając taką kontrolę, sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji czy postanowienia także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała rozstrzygnięcie strona skarżąca.
W myśl art. 156 § 1 punkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), organ administracji stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
Należy zaznaczyć, iż rażące naruszenie prawa dotyczy sytuacji, gdy występuje oczywista sprzeczność treści decyzji z treścią przepisu prawnego. Musi zatem występować jawna niezgodność rozstrzygnięcia z treścią obowiązującego przepisu. Niezgodność taka musi mieć charakter wyraźny i oczywisty. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 kwietnia 1996 roku w sprawie III SA 529/95 (Biuletyn Sądowy nr 6 z 1996 r. s. 3), w wyroku z dnia 21 października 1992 roku w sprawie V SA 86/92 (ONSA nr 1 z 1993 r. poz.
- 23) i w wyroku z dnia 6 lutego 1995 roku w sprawie II SA 1531/94 (ONSA nr 1 z 1996 r., poz. 37).
Z kolei w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 roku w sprawie OSK 1134/04 (LEX nr 165717) wskazano, że o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa.
W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, co powodowało konieczność stwierdzenia ich nieważności.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż w dniu [...] Komisja Stypendialna Wydziału Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska Politechniki [...], wydała decyzję nr [...] odmawiającą przyznania P. T. stypendium za wyniki w nauce na rok akademicki 2010/2011. Została ona doręczona stronie w dniu 25 października 2010r. (k.26 akt sądowych) zaś w dniu 7 listopada 2010r. P. T. wniósł od niej odwołanie. Następnie Komisja Stypendialna wydała nową decyzję oznaczoną datą 19 października 2010r. o numerze [...] także odmawiającą P. T. przyznania stypendium za wyniki w nauce (k.23 akt sądowych). W górnej części tej decyzji znajduje się napis "korekta". Decyzja ta została doręczona stronie w dniu 24 listopada 2010r. Od decyzji tej P. T. złożył pismo zatytułowane "uzupełnienie odwołania z dnia 7 listopada 2010r.". Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy drugą decyzję organu I instancji o numerze [...].
Poczynione ustalenia wskazują, iż Komisja Stypendialna wydała dwie decyzje w tym samym przedmiocie. Obie decyzje posiadają tą samą datę lecz różne numery. W obu decyzjach są identyczne rozstrzygnięcia oraz uzasadnienia. W drugiej decyzji (nr [...]) podano natomiast inne przepisy będące podstawa prawną jej wydania. Odręczny napis na drugiej decyzji "korekta" wskazuje, iż organ I instancji chciał zmienić przepisy stanowiące podstawę prawną wydania decyzji. Należy zaznaczyć, iż w postępowaniu administracyjnym nie jest znana taka instytucja jak korekta wydanej decyzji. Organ administracji może jedynie sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez siebie decyzji. Tryb sprostowania został określony w art.113 kpa. Decyzji nr [...] nie można jednak uznać za postanowienie prostujące błędy wcześniej wydanej decyzji o numerze [...]. Druga decyzja nie prostuje bowiem błędu wcześniejszej decyzji w trybie art.113 kpa lecz zawiera wszystkie niezbędne elementy decyzji w tym między innymi rozstrzygnięcie i uzasadnienie.
Oznacza to, iż organ I instancji ponownie wydał decyzję w tym samym przedmiocie mimo, że od pierwszej decyzji wniesione zostało nierozpoznane odwołanie. W istocie Komisja Stypendialna ponownie rozstrzygnęła sprawę mimo że została ona już wcześniej rozstrzygnięta. Ponowne wydanie decyzji w tym samym przedmiocie w sytuacji, w której od pierwszej z nich wniesiono odwołanie jest rzeczą niedopuszczalną. Nie może być tak, że organ administracji wydaje decyzję, od której strona wnosi odwołanie a następnie wydaje drugą decyzję w tym samym przedmiocie zmieniając jedynie podstawę prawną jej wydania. Stanowi to rażące naruszenie przepisów art. 6,7 i 8 kpa.
Pogląd, iż wydanie drugiej decyzji w tym samym przedmiocie w sytuacji, w której od pierwszej z nich wniesione zostało nierozpoznane odwołanie oznacza, iż druga z nich została wydana z rażącym naruszeniem prawa wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 30 stycznia 2009r. w spr. II SA/Lu 770/08 (Lex nr 531030). Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd wyrażony w wymienionym wyroku.
W rozpoznawanej sprawie organ I instancji wydał drugą decyzję (nr [...]) w przedmiocie przyznania skarżącemu stypendium za wyniki w nauce,mimo. że od pierwszej decyzji w tym samym przedmiocie zostało wniesione odwołanie. Druga decyzja została zatem wydana z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art.156 § 1 pkt.2 kpa. Organ odwoławczy nie dostrzegł tej kwalifikowanej nieprawidłowości. W związku z czym zaskarżona decyzja jest również dotknięta wadą skutkującą stwierdzeniem nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt.2 kpa. Pogląd, iż utrzymanie w mocy przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji, wydanej z rażącym naruszeniem prawa, oznacza, że organ II instancji również dopuścił się rażącego naruszenia prawa, wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 5 września 2000r. w spr. I SA 1233/99 (Lex nr 55761), z 13 lipca 1999r. w spr. I SA 1658/98 (Lex nr 48576) i z 28 czerwca 1999r. w spr. IV SA 1051/97 (Lex nr 47905).
W rozpoznawanej sprawie organy administracji naruszyły również przepis art.107 § 1 kpa. W myśl tego przepisu każda decyzja winna zawierać oznaczenie organu administracji publicznej. W przypadku organu kolegialnego decyzja winna zawierać imiona i nazwiska wszystkich członków organu, który wydał decyzję.
Zarówno Komisja Stypendialna jak i Odwoławcza Komisja Stypendialna są organami kolegialnymi. W związku z czym w decyzji winny zostać wymienione imiona i nazwiska wszystkich członków komisji, którzy wydali decyzję. Decyzje obu komisji nie zawierają jednak składu komisji i zostały one podpisane jedynie przez przewodniczących komisji. Pominięcie imion i nazwisk członków komisji, którzy wydali decyzje w obu instancjach stanowi naruszenie art.107 § 1 kpa.
Reasumując sąd uznał, iż decyzje organów obu instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Organ I instancji wydał drugą decyzję (nr [...]) w tym samym przedmiocie mimo, że od pierwszej z nich (nr [....]) wniesione zostało nierozpoznane odwołanie czym rażąco naruszył prawo. Organ odwoławczy natomiast utrzymał w mocy decyzję dotkniętą wadą, o której mowa w art.156 § 1 pkt.2 kpa czym również dopuścił się rażącego naruszenia prawa. Mając to na uwadze, na podstawie art.145 § 1 pkt.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Komisji Stypendialnej z dnia 19 października 2010r. nr [...].
Z uwagi na to, iż skarga została uwzględniona, an podstawie art.200 ustawy z 30 sierpnia 2002r. sąd zasądził od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Politechniki [...] na rzecz skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu.
a.ł.