Uzasadnienie
III SA/Łd 554/09
Pismem z dnia 9 października 2009 r. P. P. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie skreślenia z ewidencji instruktorów nauki jazdy. W treści skargi strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie do kosztów sądowych.
Skarżący, wobec nie przedłożenia wniosku na urzędowym formularzu - stosownie do treści art. 252 i art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) został wezwany do nadesłania oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach na urzędowym formularzu "PPF" - w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W zakreślonym w wezwaniu terminie, w dniu 1 grudnia 2009 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu "PPF".
Następnie, wezwaniem z dnia 3 grudnia 2009 r., skarżący zobowiązany został do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o dodatkowe informacje niezbędne do prawidłowej oceny przedłożonego wniosku.
Pismem z dnia 12 grudnia 2009 r. skarżący poinformował, że rezygnuje z dalszego ubiegania się o zwolnienie z kosztów sądowych, informującą jednocześnie, że uiścił wymagany wpis, na dowód czego przedłożył kopię dowodu wpłaty.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) [dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi], prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Zgodnie natomiast z treścią art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd wydaje postanowienie o umorzeniu jeżeli postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym (art. 161 § 2 powoływanej ustawy).
W niniejszej sprawie skarżący w dniu 12 grudnia 2009 r. złożył pismo, w którym poinformował, że rezygnuje z dalszego ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych. Powyższe uznać należało za cofnięcie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W tej sytuacji, cofnięcie przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy uczyniło bezprzedmiotowym postępowanie w zakresie nim objętym, zachodzi bowiem brak przedmiotu rozpoznania. Jest to zatem sytuacja, o której stanowi art. 161 § 1 pkt 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W niniejszej sprawie należało jednakże dodatkowo rozważyć, czy do orzekania na podstawie powołanego przepisu uprawniony jest referendarz sądowy. Na tak postawione pytanie należy udzielić odpowiedzi twierdzącej. Jeśli bowiem referendarz sądowy na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi został uprawniony do merytorycznego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, to takie jego uprawnienie obejmuje tym bardziej kompetencję do zakończenia tego postępowania z powodu zaistnienia w jego toku zdarzeń, które uniemożliwiają osiągnięcie tego celu (por. m.in. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 grudnia 2008 r., sygn. akt III SA/Gd 379/08).
Jednocześnie podzielić w tym miejscu należy pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 13 grudnia 2007 roku (sygn. akt I OZ 942/07), w którym sąd ten stwierdził, że katalog czynności referendarza sądowego z art. 258 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma charakter otwarty, co powoduje, że ma on także możliwość wydawania innych niż wymienione w tym przepisie zarządzeń i postanowień. W takiej sytuacji należy odpowiednio zastosować art. 259 § 1 powoływanej ustawy i uznać, że strona ma możliwość złożenia sprzeciwu również wobec tych czynności. Daje to możliwość skontrolowania przez sąd administracyjny między innymi, czy referendarz sądowy, dokonując czynności niewymienionych w art. 258 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie wykroczył poza uprawnienia przyznane mu art. 258 § 1 powoływanej ustawy.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.